Γράφει ο Συνεργάτης

Χτες, Πέμπτη, ψαράδες από τη Βασιλική Λευκάδας έκαναν αυτό που κανονικά θα όφειλαν να έχουν κάνει οι μηχανισμοί επιτήρησης και άμυνας της χώρας: εντόπισαν τυχαία ένα μαύρο, ταχύπλοο μη επανδρωμένο θαλάσσιο σκάφος (USV), γεμάτο αισθητήρες, κεραίες και εξοπλισμό που μόνο αθώος δεν μοιάζει. Κρυμμένο σε σπηλιά στο Ακρωτήριο Δουκάτο, με τη μηχανή αναμμένη και χαρακτηριστικά που παραπέμπουν ευθέως σε στρατιωτικά συστήματα τύπου ουκρανικών Magura.

Δεν το εντόπισε κάποιο ραντάρ. Δεν το βρήκε περιπολικό του Λιμενικού. Δεν σήμανε συναγερμός από κάποιο «σύγχρονο» σύστημα εθνικής επιτήρησης. Το βρήκαν άνθρωποι της θάλασσας, που εξακολουθούν να δουλεύουν με τα μάτια ανοιχτά και τα χέρια τους σκληραγωγημένα από το μεροκάματο. Εκείνοι το ρυμούλκησαν και το παρέδωσαν στις Αρχές. Και από εκεί και πέρα, το σκάφος πέρασε στα χέρια του Λιμενικού, του Υπουργείου Άμυνας και της ΕΥΠ.

Το πρώτο και πιο ανησυχητικό συμπέρασμα είναι ακριβώς αυτό: το εντοπίσαμε κατά τύχη.

Σε μια χώρα που ξοδεύει αμύθητα ποσά για «ασφάλεια», «επιτήρηση συνόρων» και «γεωστρατηγική αναβάθμιση», ένα άγνωστο στρατιωτικού τύπου σύστημα βρέθηκε να κινείται ανενόχλητο μέσα στα ελληνικά χωρικά ύδατα μέχρι να πέσει πάνω του ένα ψαροκάικο. Το ίδιο Λιμενικό που εμφανίζεται υπερδραστήριο όταν πρόκειται να καταδιώξει απελπισμένους πρόσφυγες και μετανάστες στα νησιά, αποδείχθηκε πρακτικά τυφλό μπροστά σε ένα πραγματικό ζήτημα εθνικής ασφάλειας.

Και το περιστατικό αυτό δεν έρχεται σε κενό αέρος.

Μόλις πριν λίγες ημέρες, ισραηλινά πολεμικά σκάφη δρούσαν στην περιοχή γύρω από την Κρήτη, πραγματοποιώντας επιχειρήσεις ελέγχου και συλλήψεις ακριβιστών σε πλοιάρια του «Freedom Flotilla» που κατευθύνονταν προς τη Γάζα. Ακτιβιστές καταγγέλλουν βίαιες επεμβάσεις και πρακτικές που θυμίζουν πειρατεία σε διεθνή ύδατα — κι όμως η ελληνική πλευρά παρακολουθεί σχεδόν αμήχανα, σαν να πρόκειται για ξένο έργο που απλώς προβάλλεται δίπλα μας.

Το πραγματικό πρόβλημα είναι βαθύτερο και πιο επικίνδυνο: η χώρα μετατρέπεται σταδιακά σε πεδίο ανεξέλεγκτων γεωπολιτικών παιχνιδιών. Ξένα drones, ξένα πολεμικά, ξένες επιχειρήσεις και παρασκηνιακές στρατιωτικές κινήσεις εξελίσσονται γύρω μας, ενώ η ελληνική κυριαρχία μοιάζει ολοένα και πιο σχετική έννοια.

Υπάρχουν πόροι, σχέδια και εντολές για την καταστολή μεταναστευτικών ροών. Υπάρχουν κάμερες, περιπολίες και επιχειρήσεις επίδειξης ισχύος απέναντι στους αδύναμους. Όμως όταν εμφανίζονται πραγματικές απειλές ή ύποπτα στρατιωτικά συστήματα μέσα στο Ιόνιο, τότε το κράτος πληροφορείται τις εξελίξεις από τους ψαράδες.

Αυτό δεν είναι «γεωπολιτική πολυπλοκότητα». Είναι εικόνα αποσύνθεσης προτεραιοτήτων. Είναι υποβάθμιση της εθνικής κυριαρχίας και παραδοχή ότι άλλοι κινούνται, σχεδιάζουν και επιχειρούν στην περιοχή μας, ενώ εμείς περιοριζόμαστε στον ρόλο του παρατηρητή.

Όταν άγνωστα στρατιωτικά συστήματα βρίσκονται κρυμμένα σε σπηλιές του Ιονίου και ξένα πολεμικά δρουν ανενόχλητα κοντά στην Κρήτη, τότε το «εθνικό θέμα» δεν είναι μόνο οι γνωστές ελληνοτουρκικές κορώνες. Είναι η ίδια η δυνατότητα της χώρας να γνωρίζει τι συμβαίνει στον χώρο της και να ασκεί πραγματικό έλεγχο πάνω του.

Οι ψαράδες έκαναν το καθήκον τους.

Το κράτος, αντί για πανηγυρικές ανακοινώσεις και επικοινωνιακές ασκήσεις πατριωτισμού, οφείλει εξηγήσεις. Και όχι μόνο για το συγκεκριμένο USV, αλλά για ολόκληρο το σκοτεινό σκηνικό που εξελίσσεται γύρω μας, ενώ η κυβέρνηση κάνει πως δεν βλέπει.