Να παραθέσουμε και ένα ιστορικό χρονογράφημα του δημοσιογράφου – συγγραφέας Στρατής Μπαλάσκας. Δημοσιεύθηκε στις 18 Αυγούστου του 2015 στην εφημερίδα της Μυτιλήνης «Εμπρός» όπου τότε εργαζόταν. Αναφερόταν σε ένα παρεκκλήσι της Παναγιάς ανάμεσα στους οίκους ανοχής της Μυτιλήνης, που το χρησιμοποιούσαν για τις λατρευτικές τους ανάγκες οι εργαζόμενες σε αυτά. Είχε δημιουργηθεί σάλος όταν δημοσιεύτηκε.
Η Παναγιά η πουτανιάρα στο κάτω κάστρο της Μυτιλήνης
Πάνε πολλά χρόνια από τότε. Οι μουσουλμάνοι της πόλης βαφτιστήκαν Τούρκοι και εις εφαρμογή της Συνθήκης της Λωζάννης φύγαν από το νησί. Τα σπίτια τους εκεί στο κάτω κάστρο ρημάξαν. Ώσπου, μέσα με τέλη της δεκαετίας του 1920 εκεί στο κάτω κάστρο, μέσα από τα τείχη και μακριά από τα αδιάκριτα μάτια μαζευτήκαν από το κράτος οι πουτάνες που μέχρι τότε στεγάζονταν σε μια καρπέτα και μια κουβέρτα. Εκεί γύρω από το γενί τζαμί, πίσω από το τσαρσί χαμάμ, σε κάποια χαλάσματα στα αποκαϊδια του σαραγιού του Μιντάτ πασά που το κάψαν οι πρόσφυγες σαν πήραν χαμπάρι πως το είχαν μοσχοπουλήσει σε έναν άρχοντα Μυτιληνιό, κάποιοι που το χαν πάρει κοψοχρονιά από το μακαρίτη το Μιντάτ σαν μάθαν πως θα έφευγε και ξεπουλούσε ότι είχε και δεν είχε.
Μα η κουβέντα μας σήμερα δεν έχει να κάνει με το Μιντάτ και τα σαράγια του. Μα για τις πουτάνες που τις μαζέψαν στο κάτω κάστρο, να μη φαίνονται… Πονεμένες γυναίκες οι πιο πολλές, ορφανές και χήρες από το μέτωπο της Μεγάλης Ελλάδας που κάηκε και δαύτη σαν το αρχοντικό του Μιντάτ. Ανθρώπινα αποκαίδια που πουλούσαν το κορμί τους για να ζήσουν. Γιατί το κράτος ηθικό μεν αλλά πέραν τούτου, μη τα θέλουμε κι όλα…
Μπήκαν το λοιπόν οι παστρικιές Μικρασιάτισες σε ετούτα τα σπίτια που γενήκαν μπουρδέλα μια κι οι αφεντάδες τους γενήκαν πρόσφυγες. Μόνες κι έρημες μα προπάντων πονεμένες σε ετούτη την αλλιώτικη Σπιναλόγκα.
Πόνος αβάσταχτος και που να τον ακουμπήσεις;
Μα που αλλού από την Παναγιά που πόνεσε πολύ σαν και δαύτες;
Ναι αλλά πού… Οι εκκλησιές ήταν για τις ηθικές γυναίκες. Όχι για ετούτες..
Ψάχνοντας το λοιπόν εκεί ανάμεσα στα μπουρδέλα βρήκαν μια κιστέρνα. Μια υπόγεια δεξαμενή νερού από τα χρόνια των Γατελούζων. Στάλαζε ο βράχος νερό, σταγόνα σταγόνα σαν τα δάκρυα τους. Στορήσαν και το κόνισμα Της. Αλλιώτικο… Μια Παναγιά σαν και δαύτες. Με το βυζί γυμνό, εκεί ανάμεσα στα μπουρδέλα, μια Παναγιά μοναχά για δαύτες, τις πουτάνες. Μια Παναγιά πουτανιάρα σαν που τη λέγαν οι απόξω…
Περάσαν τα χρόνια, τα μπουρδέλα κλείσαν, χρόνια μετά αναστηλώθηκαν, γίναν εργαστήρια συντήρησης αρχαιοτήτων, αίθουσες εκδηλώσεων, έρχονται όπου να ναι και άλλες σύγχρονες χρήσεις...
Κι η Παναγιά μοναχιά της στην υπόγεια κιστέρνα χωρίς τα δάκρυα και τον πόνο των γυναικών που τόσο την αγαπήσαν. Μετονομάστηκε και σε Παναγιά η Γαλατούσα γιατί όπως πάντα η ηθική τους, η δική τους ηθική, η ηθική των σταυροτήδων του γιού της νικά…
0 Comments