Ηταν σαν σήμερα το 1949 όταν γεννήθηκε στην Κοκκινιά Φιλιατών ο άνθρωπος που αργότερα θα γίνει γνωστός σε εκατομμύρια Έλληνες ως Άλκης Αλκαίος.

Το ψευδώνυμο δεν ήταν τυχαίο: συνδύαζε το όνομα του πατέρα του (Άλκης) με τον Αλκαίο, τον αρχαίο λυρικό ποιητή της Μυτιλήνης που ύμνησε την ελευθερία και την αντίσταση στην τυραννία. Κατά μια άλλη εκδοχή το ψευδώνυμο το έλαβε από θείο του ΕΛΑΣίτη που σκοτώθηκε 23 χρονών.

Η ζωή του Αλκαίου δεν ήταν ποτέ εύκολη. Μεγάλωσε σε οικογένεια αριστερών – ο πατέρας του είχε φυλακιστεί στη Μακρόνησο. Από παιδί γνώρισε την καταπίεση, την φτώχεια, την κρατική βία.

Σπούδασε νομική, αλλά η δικηγορία δεν τον χωρούσε. Τον χώρεσε η ποίηση, η μουσική, η αντίσταση.

Οπως αναφέρει ο χρήστης του διαδικτύου “Κυκλοθυμικός“, ο Λιάρος, ως ασκούμενος δικηγόρος ακόμα στο γραφείο του θείου του Ζήκου Ντίνου, θα συμμετάσχει στη φυγάδευση αντιστασιακών και στη δημιουργία αντιστασιακού υλικού, ενώ μαζί θα μετατρέψουν και το δικηγορικό γραφείο σε τομέα του παράνομου μηχανισμού του ΚΚΕ.

Η μεγάλη του στιγμή, όμως, ήταν όταν μαζί με μια ομάδα φίλων του είχε συμμετάσχει στην πρώτη προσπάθεια απόδρασης του Αλέκου Παναγούλη. Τα πράγματα δεν πήγαν καλά, όμως, κι ούτε ο Παναγούλης κατάφερε να ξεφύγει ποτέ οριστικά από τα χέρια των φασιστών, τουλάχιστον όχι πριν τη Γενική Αμνηστία του 1973 ούτε ο Βαγγέλης Λιάρος να αποφύγει τη σύλληψη.

Από τον Αύγουστο του 1972 μέχρι το Δεκέμβριο του ίδιου έτους ο νεαρός δικηγόρος θα γνώριζε το πιο σκληρό πρόσωπο τής Χούντας. Φάλαγγα, ηλεκτροσόκ, ορθοστασία, ξύλο, κάψιμο, δεσίματα.

Όταν βγαίνει από το κολαστήριο είναι σακατεμένος, τρώει με το καλαμάκι κι αδυνατεί να σηκωθεί από το κρεβάτι. Επανέρχεται σιγά σιγά, αλλά όχι για πολύ.

Το 1974 θα είχε να αντιμετωπίσει τα μακροχρόνια σημάδια του βασανισμού του…κι αυτά δε θα τελειώσουν ποτέ. Ρευματοειδή και αγκυλωτική σπονδυλαρθρίτιδα η διάγνωση. Μια αυτοάνοση ασθένεια που προκαλεί φοβερό πόνο, ειδικά στη σπονδυλική στήλη, αδυναμία να παραμείνεις όρθιος για πολύ, καμπούριασμα, αυξανόμενη αδυναμία κίνησης προς πάσα κατεύθυνση και τέλος πλήρης αδυναμία κίνησης και καθήλωση στο κρεβάτι.

Η συνέχεια; Διάφορα νοσοκομεία στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, μάλιστα στην Ανατολική Γερμανία, κλεισμένος σε ένα νοσοκομείο της Λειψίας, θα γράψει τη «Ρόζα» για τη σπουδαία Ρόζα Λούξεμπουργκ. Θεραπείες ακόμα και με παράνομα φάρμακα από τη Ρουμανία. Το 1984 θα σταματήσει οριστικά να δικηγορεύει και σιγά σιγά ακολουθεί ο εγκλεισμός.

Το 1977 από ένα ποίημά του δημοσιευμένο στο «Ριζοσπάστη» θα τον ανακαλύψει ο Θάνος Μικρούτσικος κι ένα άλλο παράλληλο σύμπαν θα ξεκινήσει για το Βαγγέλη Λιάρο, αυτό του ποιητή και στιχουργού Άλκη Αλκαίου.

Από το 1978 μέχρι το 2006 ο Άλκης Αλκαίος θα μας ταξιδέψει ως Ερνέστο ή Νίκος στο Μετς ή στο Πουέρτο Ρίκο, θα αναζητήσει εκείνη στη λεωφόρο και στη Βικτώρια, θα γίνει αγύριστο κεφάλι σε έρημη πλατεία στα Βαλκάνια να διαλαλήσει ότι εκεί δεν είναι παίξε γέλασε, θα συναντήσει το Μιγκέλ στην πλατεία Χόρχε ντ’ Αλβαράδο, θα βάλει την ιστορία της Ελλάδας σε μια πιρόγα και θα την πάει στη γη των Βησιγότθων, στους Δελφούς, στη Μεσόγειο για μια αγάπη που την έλεγε Αντιγόνη, θα μας κεράσει κιφ μαροκινό στα συντρίμμια της ΕΣΣΔ, θα βρει το πουγκί της Ελισάβετ στην Αγγλία του 1600, θα παίξει στο καζίνο με τον Χάρο ως λαχειοπώλης ώρα μία, στην Πατησίων και Παραμυθιού γωνία.

Τόσα ταξίδια, τόσες εποχές, τόσες φανταστικές και πραγματικές φιγούρες για έναν άνθρωπο εγκλωβισμένο για πάνω από 30 χρόνια σε 2 διαμερίσματα, ένα στην Κηφισιά κι ένα στην Πάργα. Όπως έγραφε κι ο ίδιος στο «σαράκι του Ρεμπώ»:

Δρόμοι και σπίτια και μορφές μιας άλλης μέρας

Χρώματα, αρώματα, φωνές και μουσικές

Ξυπνούν ξανά της νοσταλγίας μου το τέρας

Αυτήν η αντίφαση, λοιπόν, θα γοητεύσει τόσο το Μίλτο Πασχαλίδη που θα του αφιερώσει το βιβλίο (από που έχουν αντληθεί κι οι πιο πολλές πληροφορίες του ποστ) “Αγύριστο κεφάλι – Ο Άλκης Αλκαίος που γνώρισα” (εκδ. Α.Α. Λιβάνη, 2013), όσο και την ποιήτρια Λένα Παππά που θα ζωγραφίσει τη ζωή του στο ποίημά της «Το δωμάτιο», το οποίο και θα δώσει στον Χάρη Κατσιμίχα το 1994 και αυτός θα το μελοποιήσει και θα το συμπεριλάβει μαζί με τον αδερφό του, Πάνο, στο δίσκο τους «Της αγάπης μαχαιριά» την ίδια χρονιά.

Το δωμάτιο

Μες στο κλειστό δωμάτιο, μπορείς να βρεις

ό,τι δεν τόλμησες ποτέ να ονειρευτείς,

και ό,τι μέσα σου βαθιά αγάπησες

κι όμως ποτέ δεν είδες να βγαίνει αληθινό.

Όλα είν εκεί, εκεί υπάρχουν όλα

μες το κλειστό δωμάτιο όλα ή τίποτα.

Αγάλματα Θεών λησμονημένων

και της Ελένης το πουκάμισο.

Όλα είν’ εκεί κι άλλα πολλά, που κάποτε φαντάστηκες

Ο φόβος του Χριστού στον κήπο της Γεσθημανή

τα βήματα της θλίψης του, της αίγλης του το φως

το αίμα των θυσιασμένων και οι χαμένοι στόχοι τους

το ψύχος το δριμύ των χωρισμών, των χωρισμών.

Το διαμαντένιο αηδόνι του βασιλιά της Κίνας

σινιάλα από φάρους που σβηστήκαν

και μαγικά τοτέμ απ άγνωστες φυλές

Κι εφηβικά κορμιά και καλοκαίρια γαλανά

θάνατοι και φωτιές κι αόρατη ομορφιά

κι αόρατη ομορφιά.

Μες στο κλειστό δωμάτιο υπάρχουν όλα

αν έχεις μάτια να τα δεις, αν έχεις χέρια να τα αγγίξεις

Μπορείς να βρεις κλειδί να ξεκλειδώσεις τη σιωπή τους

Αρκεί να πας, αρκεί να πας ολάνοιχτος γυρεύοντας τα.