Η επιτυχία του «Καποδίστρια» του Σμαραγδή: Σημάδι επικίνδυνης στροφής της κοινωνίας προς τον αντιδραστικό ηθικισμό και τον φασισμό

Jan 2, 2026 | Ιδέες - απόψεις, Ιστορία, Πολιτισμός | 0 comments

Μια ταινία που οι κριτικοί κινηματογράφου την «θάβουν» ως παιδαριώδη πατάτα, γεμάτη ιστορικές ανακρίβειες, μεταφυσικές αρλούμπες, μανιχαϊσμό και απουσία πραγματικής πλοκής, κόβει πάνω από 150.000 εισιτήρια σε λίγες μόνο μέρες και γίνεται αντικείμενο λατρείας από χιλιάδες θεατές. Ο λόγος για τον «Καποδίστρια» του Γιάννη Σμαραγδή, που προβάλλεται αυτές τις γιορτές και σαρώνει τα ταμεία, παρά (ή μάλλον εξαιτίας) των αδυναμιών της.

Όπως εύστοχα επισημαίνει ο Γιάννης Ανδρουλιδάκης σε εξαιρετικό άρθρο του στο info-war.gr με τίτλο «Το μέλλον του κόσμου, μια παιδαριώδης πατάτα»: «Ισχυρίζομαι, ότι οι θεατές που απόλαυσαν και αποθέωσαν την ταινία, δεν το έκαναν παρά τις σεναριακές της υπερβολές και ανακρίβειες, τα παιδαριώδη λάθη στα σκηνικά, την απόλυτη απουσία πλοκής, τον μανιχαϊσμό που μοιάζει να απευθύνεται σε παιδιά του δημοτικού, την απαλοιφή κάθε πολύπλοκης σκέψης και αντίθεσης προς όφελος μιας ανιστόρητης καθαρότητας ή ακόμα, τις μεταφυσικές αρλούμπες. Αλλά, αντίθετα, το έκαναν εξ αιτίας όλων αυτών».

Η ταινία παρουσιάζει έναν Καποδίστρια-άγιο, με απευθείας βοήθεια από την Παναγία, που πολεμάει τους «κακούς» ξένους και εγχώριους προδότες, σε ένα κόσμο ασπρόμαυρο, χωρίς αποχρώσεις, χωρίς ταξικές αντιθέσεις, χωρίς την πραγματική ιστορία ενός αστικού εκσυγχρονιστή που συνέθλιψε λαϊκές εξεγέρσεις.

Αυτή η αγιογραφία δεν είναι αθώα. Εξυπηρετεί μια βαθιά αντιδραστική ιδεολογία: πατρίδα, θρησκεία, οικογένεια, με επίκεντρο τον «ισχυρό Ηγέτη» – έντιμο, νοικοκύρη, πατριώτη, ευλογημένο από τον Θεό – που θα συντρίψει τους «εχθρούς» (διεφθαρμένους, αριστερούς, ξένους, μετανάστες). Και δεν πειράζει αν γι’ αυτό χρειάζεται να γίνει λίγο… δικτάτορας.

Όπως τονίζει ο Ανδρουλιδάκης: «Η ρίζα του φασισμού έχει κιόλας απλωθεί. Γι’ αυτό και όσοι πιστεύουν ότι μπορούν να κερδίσουν αυτόν τον αγώνα δρόμου από τα αριστερά, απλά ματαιοπονούν. Το παιχνίδι αυτό, είναι φτιαγμένο για τη Δεξιά».

Πίσω από αυτή την αναζήτηση του «σωτήρα» κρύβονται όλες οι ανηθικότητες του συστήματος: η ανοχή στις δολοφονίες μεταναστών στα σύνορα, η συγκάλυψη γενοκτονιών όταν εξυπηρετούν γεωπολιτικά συμφέροντα, η οργή απέναντι σε όποιον αντιστέκεται στην εθνικοφροσύνη.

Εδώ ανθίζει η ανοχή σε φασιστικές κραυγές τύπου Πλεύρη («το αίμα πάνω από το Σύνταγμα») ή Άδωνι («το Διεθνές Δικαστήριο αριστεροκρατείται»).

Η μαζική προσέλευση στην ταινία δεν είναι απλώς θέμα κακού γούστου ή έλλειψης κινηματογραφικής παιδείας. Είναι σύμπτωμα μιας κοινωνίας που γλιστράει προς τον εκφασισμό, που ψάχνει απαντήσεις στον αντιδραστικό ηθικισμό και τον εθνικιστικό μύθο αντί για τη συλλογική πάλη και την ταξική συνείδηση.

Οι κριτικοί που την αποδοκιμάζουν δεν είναι «θολοκουλτουριάρηδες» ή «ανθέλληνες», όπως ισχυρίζονται οι υπερασπιστές της. Είναι αυτοί που βλέπουν τον κίνδυνο πίσω από το γλυκανάλατο περιτύλιγμα.

Το 2026 ξεκινάει με αυτό το προειδοποιητικό σημάδι. Δεν θα αφήσουμε την αφήγηση να την κερδίσει η Δεξιά και η ακροδεξιά. Ο αγώνας για ισότητα, αλληλεγγύη και πραγματική δημοκρατία περνάει μέσα από την απομυθοποίηση τέτοιων ιδεολογημάτων και την ενίσχυση της συλλογικής αντίστασης.

Η ρίζα του φασισμού απλώνεται. Εμείς πρέπει να την κόψουμε.

Πυρήνας της παραπάνω ανάρτησης είναι το εύστοχο άρθρο που Γ. Ανδρουλιδάκη που ανέφερα στο οποίο δεν βρήκα το παραμικρό σημείο να διαφωνήσω.

Β.

0 Comments

Submit a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Από τα γκλομπ των ΜΑΤ… στα στεφάνια. Η υποκρισία του κράτους απέναντι στους πυροσβέστες

Σήμερα η χώρα θρηνεί τρεις πυροσβέστες που έχασαν τη ζωή τους δίνοντας τη μάχη με τις φλόγες. Δύο στην Κρήτη και έναν στην Πελοπόννησο. Αύριο θα ακουστούν τα γνωστά λόγια περί «ηρώων», θα κατατεθούν στεφάνια, θα εκφωνηθούν βαρύγδουπες δηλώσεις για την αυτοθυσία τους...

29 ΙΟΥΛΙΟΥ 1938: Το Κίνημα των Χανίων κατά της Μεταξικής Δικτατορίας

Το πρωί της 29ης Ιούλη του 1938, από τον Σταθμό Ασυρμάτου των Χανίων μεταδόθηκε το παρακάτω διάγγελμα 1: «Προς την Α. Μ. τον Βασιλέα Προς τας ενόπλους δυνάμεις Προς τον ελληνικό λαό Στρατός και λαός αδελφωμένοι κατέλυσαν αρχάς λαομισήτου τυραννίας εκπροσωπούμενης υπό...

29 Ιούλη 2019: Γι’ ακόμη μια φορά η “δικαιοσύνη” τους ήταν αλλού ….

Ηταν σαν σήμερα, πριν 7 χρόνια. 29 Ιούλη 2019. Γι’ ακόμη μια φορά η “δικαιοσύνη” του ήταν άλλου …. – Με απόφασή του το Μικτό Ορκωτό Εφετείο Λαμίας έκρινε αθώο λόγω αμφιβολιών τον συγκατηγορούμενο του Κορκονέα, Βασίλη Σαραλιώτη, ο οποίος είχε καταδικαστεί πρωτόδικα για...

Ο πόλεμος επιστρέφει στα μετόπισθεν: Κύμα αυτοκτονιών στον ισραηλινό στρατό

Την ώρα που η κυβέρνηση Νετανιάχου συνεχίζει να επενδύει στη στρατιωτική κλιμάκωση και στη διαρκή πολεμική κινητοποίηση, μια άλλη τραγωδία εξελίσσεται μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας: μέσα στις ίδιες τις τάξεις του ισραηλινού στρατού. Σύμφωνα με δημοσίευμα της...

ΥΠΟΚΛΙΝΟΜΑΣΤΕ

Υπάρχουν στιγμές που οι λέξεις μοιάζουν φτωχές μπροστά στο μέγεθος της θυσίας. Δύο πυροσβέστες έχασαν τη ζωή τους, δίνοντας τη μάχη με τις φλόγες στη μεγάλη πυρκαγιά που μαίνεται στη Νέα Κρύα Βρύση Ρεθύμνου. Δεν έφυγαν απλώς «την ώρα του καθήκοντος». Έπεσαν...

Ρωγμές στο κόμμα Καρυστιανού. Ο Θανάσης Αυγερινός «αδειάζει» την ηγεσία και αποχωρεί από το κομματικό πόστο του

Δεν είναι μυστικό ότι το τελευταίο διάστημα η Μαρία Καρυστιανού και το πολιτικό εγχείρημα που ηγείται βρέθηκαν αντιμέτωποι με την πρώτη σοβαρή κρίση αξιοπιστίας. Η αποκάλυψη ότι, μέσω κοινής εταιρείας με τον σύντροφό της, εμφανίστηκε να αποκτά από funds ακίνητο...

Σαν σήμερα φεύγει απ’ την ζωή ο θεωρούμενος “πατέρας” του σουρεαλιστικού κινηματογράφου, Ισπανός σκηνοθέτης Λουίς Μπουνιουέλ

“Θεός και Έθνος είναι ένα αχτύπητο δίδυμο, που έσπασε όλα τα ρεκόρ επεκτατισμού, κατοχής και αιματοχυσιών” Λουίς Μπουνιουέλ Υπήρξε ένας αξιόλογος συγγραφέας και ένας από τους κορυφαίους σκηνοθέτες στην ιστορία του κινηματογράφου. Ο Λουίς Μπουνιουέλ ο οποίος πέθανε σαν...

Από τους σολομούς του Προεδρικού… στην αγωνία του 3%

Πριν από μόλις τρεις μέρες γράφαμε στην ανάρτησή μας «Από τις αυλές του Προεδρικού… στην εκλογική επιβίωση» ότι η ηγετική ομάδα του εναπομείναντος ΣΥΡΙΖΑ δεν δείχνει πλέον να ενδιαφέρεται για την ανασυγκρότηση της Αριστεράς, αλλά για κάτι πολύ πιο πεζό: να μη βρεθεί...

Μια θρυλική μορφή του ΕΛΑΣ σκοτώνεται σαν σήμερα, το 1948, στην Κρήτη. Ο Γιάννης Ποδιάς

Του Γ. Γ. Ενα μεγάλο παλικάρι,  μαχητής  του ΕΛΑΣ στην Κρήτη σκοτώνεται σε μάχη σαν σήμερα στις 29/7/1948. Ο Γιάννης Ποδιάς, ο θρύλος, που ο λαός της Κρήτης λάτρεψε και τραγούδησε τα  κατορθώματα  και την ανδρεία του και στο τέλος θρήνησε τον άδικο χαμό του. Αχώριστος...

ΟΙ ΨΙΘΥΡΟΙ //ΌΝΤΡΕΪ ΧΕΠΜΠΟΡΝ–ΣΙΡΛΕΙ ΜΑΚ ΛΕΙΝ// του βραβευμένου με τρία Όσκαρ Γουίλιαμ Γουάιλερ // ΑΠΟ 13/8/26

Γράφει ο Βελισσάριος Κοσσυβάκης Ο βραβευμένος με τρία Όσκαρ Γουίλιαμ Γουάιλερ ("Μπεν Χουρ") διασκευάζει αριστοτεχνικά ένα θεατρικό της Λίλιαν Χέλμαν. Yποψήφια για πέντε Όσκαρ Μια αλήθεια θαμμένη στους ψιθύρους Eνα θαυμάσιο ψυχολογικό υφαντό Eπίκαιρη ως μελέτη της...

Επιλεγμένα Video