Η επιτυχία του «Καποδίστρια» του Σμαραγδή: Σημάδι επικίνδυνης στροφής της κοινωνίας προς τον αντιδραστικό ηθικισμό και τον φασισμό

Jan 2, 2026 | Ιδέες - απόψεις, Ιστορία, Πολιτισμός | 0 comments

Μια ταινία που οι κριτικοί κινηματογράφου την «θάβουν» ως παιδαριώδη πατάτα, γεμάτη ιστορικές ανακρίβειες, μεταφυσικές αρλούμπες, μανιχαϊσμό και απουσία πραγματικής πλοκής, κόβει πάνω από 150.000 εισιτήρια σε λίγες μόνο μέρες και γίνεται αντικείμενο λατρείας από χιλιάδες θεατές. Ο λόγος για τον «Καποδίστρια» του Γιάννη Σμαραγδή, που προβάλλεται αυτές τις γιορτές και σαρώνει τα ταμεία, παρά (ή μάλλον εξαιτίας) των αδυναμιών της.

Όπως εύστοχα επισημαίνει ο Γιάννης Ανδρουλιδάκης σε εξαιρετικό άρθρο του στο info-war.gr με τίτλο «Το μέλλον του κόσμου, μια παιδαριώδης πατάτα»: «Ισχυρίζομαι, ότι οι θεατές που απόλαυσαν και αποθέωσαν την ταινία, δεν το έκαναν παρά τις σεναριακές της υπερβολές και ανακρίβειες, τα παιδαριώδη λάθη στα σκηνικά, την απόλυτη απουσία πλοκής, τον μανιχαϊσμό που μοιάζει να απευθύνεται σε παιδιά του δημοτικού, την απαλοιφή κάθε πολύπλοκης σκέψης και αντίθεσης προς όφελος μιας ανιστόρητης καθαρότητας ή ακόμα, τις μεταφυσικές αρλούμπες. Αλλά, αντίθετα, το έκαναν εξ αιτίας όλων αυτών».

Η ταινία παρουσιάζει έναν Καποδίστρια-άγιο, με απευθείας βοήθεια από την Παναγία, που πολεμάει τους «κακούς» ξένους και εγχώριους προδότες, σε ένα κόσμο ασπρόμαυρο, χωρίς αποχρώσεις, χωρίς ταξικές αντιθέσεις, χωρίς την πραγματική ιστορία ενός αστικού εκσυγχρονιστή που συνέθλιψε λαϊκές εξεγέρσεις.

Αυτή η αγιογραφία δεν είναι αθώα. Εξυπηρετεί μια βαθιά αντιδραστική ιδεολογία: πατρίδα, θρησκεία, οικογένεια, με επίκεντρο τον «ισχυρό Ηγέτη» – έντιμο, νοικοκύρη, πατριώτη, ευλογημένο από τον Θεό – που θα συντρίψει τους «εχθρούς» (διεφθαρμένους, αριστερούς, ξένους, μετανάστες). Και δεν πειράζει αν γι’ αυτό χρειάζεται να γίνει λίγο… δικτάτορας.

Όπως τονίζει ο Ανδρουλιδάκης: «Η ρίζα του φασισμού έχει κιόλας απλωθεί. Γι’ αυτό και όσοι πιστεύουν ότι μπορούν να κερδίσουν αυτόν τον αγώνα δρόμου από τα αριστερά, απλά ματαιοπονούν. Το παιχνίδι αυτό, είναι φτιαγμένο για τη Δεξιά».

Πίσω από αυτή την αναζήτηση του «σωτήρα» κρύβονται όλες οι ανηθικότητες του συστήματος: η ανοχή στις δολοφονίες μεταναστών στα σύνορα, η συγκάλυψη γενοκτονιών όταν εξυπηρετούν γεωπολιτικά συμφέροντα, η οργή απέναντι σε όποιον αντιστέκεται στην εθνικοφροσύνη.

Εδώ ανθίζει η ανοχή σε φασιστικές κραυγές τύπου Πλεύρη («το αίμα πάνω από το Σύνταγμα») ή Άδωνι («το Διεθνές Δικαστήριο αριστεροκρατείται»).

Η μαζική προσέλευση στην ταινία δεν είναι απλώς θέμα κακού γούστου ή έλλειψης κινηματογραφικής παιδείας. Είναι σύμπτωμα μιας κοινωνίας που γλιστράει προς τον εκφασισμό, που ψάχνει απαντήσεις στον αντιδραστικό ηθικισμό και τον εθνικιστικό μύθο αντί για τη συλλογική πάλη και την ταξική συνείδηση.

Οι κριτικοί που την αποδοκιμάζουν δεν είναι «θολοκουλτουριάρηδες» ή «ανθέλληνες», όπως ισχυρίζονται οι υπερασπιστές της. Είναι αυτοί που βλέπουν τον κίνδυνο πίσω από το γλυκανάλατο περιτύλιγμα.

Το 2026 ξεκινάει με αυτό το προειδοποιητικό σημάδι. Δεν θα αφήσουμε την αφήγηση να την κερδίσει η Δεξιά και η ακροδεξιά. Ο αγώνας για ισότητα, αλληλεγγύη και πραγματική δημοκρατία περνάει μέσα από την απομυθοποίηση τέτοιων ιδεολογημάτων και την ενίσχυση της συλλογικής αντίστασης.

Η ρίζα του φασισμού απλώνεται. Εμείς πρέπει να την κόψουμε.

Πυρήνας της παραπάνω ανάρτησης είναι το εύστοχο άρθρο που Γ. Ανδρουλιδάκη που ανέφερα στο οποίο δεν βρήκα το παραμικρό σημείο να διαφωνήσω.

Β.

0 Comments

Submit a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Η αποφυλάκιση Κασιδιάρη και το θράσος του φασισμού που ξανασηκώνει κεφάλι

Λίγες μόλις ημέρες πριν η εργατική τάξη, η νεολαία και το αντιφασιστικό κίνημα τιμήσουν τη μνήμη του Παύλου Φύσσα, 13 χρόνια μετά τη δολοφονία του στο Κερατσίνι, η αστική δικαιοσύνη και το σύστημα στέλνουν ακόμα ένα ξεκάθαρο μήνυμα. Ο καταδικασμένος για διεύθυνση...

Αφροδίτη Μάνου: «Πού ’σαι νιότη που ’λεγες πως θα γινόμουν άλλος…»

Μόνο θλίψη μπορεί να νιώσει κανείς βλέποντας το κατάντημα της Αφροδίτης Μάνου. Όχι επειδή διαφωνεί με την άποψή της για τον Μαζωνάκη. Η διαφωνία είναι θεμιτή. Θλίψη προκαλεί το γεγονός ότι η λαϊκή αγάπη προς έναν δημοφιλή καλλιτέχνη μεταφράζεται από εκείνη ως ένδειξη...

Ο αδώνειος νους

Πριονοκορδέλα περνάει σήμερα ο "Βηματοδότης" τον αντιπρόεδρο της Νέας Δημοκρατίας με ένα απολαυστικό του σχόλιο. Το παραθέτουμε: Ο Αδωνις Γεωργιάδης (θεωρεί πως) έχει εντρυφήσει τόσο στην υψηλή τέχνη της ρητορικής ώστε έχει διοργανώσει σχετικά σεμινάρια με την...

Η συντριβή της ταγματασφαλίτικης λυκοφωλιάς του Μελιγαλά

Αν και έχουμε κάνει αναφορά στο γεγονός ότι στις 13 Σεπτέμβρη του 1944 οι Ταγματασφαλίτες της Πελοποννήσου πήραν την απάντηση που τους άξιζε στην Μάχη του Μελιγαλά, από τον ΕΛΑΣ και τον λαό της περιοχής, αξίζει να δούμε το σχετικό δημοσίευμα από την εφημερίδα του ΕΑΜ...

Οριάνα Φαλάτσι: Το καυστικό ρεπορτάζ πρώτης γραμμής (Πέθανε σαν σήμερα το 2006)

Η Οριάνα Φαλάτσι δεν ορρωδούσε προ ουδενός. Μάλιστα, στα τέλη της δεκαετίας του 1970, είχε πάει σε αποστολή στην Τεχεράνη όπου ήταν σε εξέλιξη η ιρανική επανάσταση – ο τελευταίος μεγάλος ξεσηκωμός της περιόδου της αντιαποικιοκρατίας. Μπροστά στον θρησκευτικό ηγέτη και...

Σουηδικές εκλογές: Η κυβέρνηση Κρίστερσον υπέστη σημαντικό πλήγμα, ενώ υπήρξε υποχώρηση της ακροδεξιάς

Γράφει ο Συνεργάτης Οι Σουηδικές εκλογές της 13ης Σεπτέμβρη 2026 ανέδειξαν τη βαθιά κρίση του αστικού πολιτικού συστήματος. Το κεντροαριστερό μπλοκ της Μαγκνταλένα Άντερσον εμφανίζεται να προηγείται οριακά του δεξιού κυβερνητικού συνασπισμού του Ουλφ Κρίστερσον,...

Η οπορτουνιστική πλατφόρμα Παρτσαλίδη

Στην στήλη “Σαν σήμερα… 14 Σεπτέμβρη” στον 902 διαβάζουμε: 1952 Ο Δημήτρης Παρτσαλίδης  διαγράφεται από μέλος του ΚΚΕ. Η οπορτουνιστική πλατφόρμα Παρτσαλίδη, η οποία επί της ουσίας καταδίκαζε το Δημοκρατικό Στρατό και υποστήριζε πως ήταν δυνατή μια «ομαλή εξέλιξη»...

ΚΚΕ: Ο κάλπικος καβγάς περί κοστολόγησης

Γράφει ο mitsos175 Σε σχόλιό του για την αντιπαράθεση περί κοστολογημένων προγραμμάτων, το Γραφείο Τύπου της ΚΕ του ΚΚΕ σημειώνει τα εξής: «Ο κάλπικος καβγάς κυβέρνησης, ΠΑΣΟΚ και κόμματος Τσίπρα περί κοστολόγησης ένα στόχο έχει: ο λαός να μειώσει τις απαιτήσεις του,...

Τρίτη 15 Σεπτέμβρη, συνέντευξη τύπου της Κοινότητας Κατειλημμένων Προσφυγικών

Σας προσκαλούμε να συμμετάσχετε στην συνέντευξη τύπου της Κοινότητας Κατειλημμένων Προσφυγικών που θα πραγματοποιηθεί την Τρίτη 15/9 στις 18.00 στα Προσφυγικά, ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΥΠΟΥ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΚΑΤΕΙΛΗΜΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΩΝ Τρίτη 15 Σεπτέμβρη στις 18.00, Πλατεία...

Αφιέρωμα: 104 χρόνια της καταστροφής της Σμύρνης μέσα από ένα ηχητικό και αποσπάσματα από τρία βιβλία

Του Γ. Γ. Συμπληρώνονται σήμερα 104 χρόνια από την καταστροφή της Σμύρνης.  Η καθεστωτική ιστοριογραφία και των δυο χωρών, Ελλάδας και Τουρκίας, παρουσιάζει τα  γεγονότα σε σχέση με την Μικρασιατική εκστρατεία και την τραγική κατάληξη της με την καταστροφή της...

Επιλεγμένα Video