Γράφει ο kokkiniotis

Στις 2.30΄ τη νύχτα, ξημερώνοντας 17 Αυγούστου του 1944, γερμανικά καμιόνια με 3.000 γερμανούς στρατιώτες, τσολιάδες και ταγματασφαλίτες ζώσανε την ευρύτερη περιοχή της Κοκκινιάς.

Επικεφαλής ήταν ο διαβόητος αρχιταγματασφαλίτης συνταγματάρχης Ι. Πλυτζανόπουλος, ο ταγματάρχης Γ. Σγούρος και ο επικεφαλής του μηχανοκίνητου της Αστυνομίας Πόλεων Νίκος Μπουραντάς.

Τα χαράματα αρχίσανε τα χωνιά να καλούν όλους τους άντρες από 14 έως 60 χρονών να παρουσιαστούν στην πλατεία Οσίας Ξένης.

Όσοι συλλαμβάνονταν στα σπίτια, εκτελούνταν επί τόπου. Δεκάδες χιλιάδες κατοίκων της ηρωικής Κοκκινιάς συγκεντρώνονται στην πλατεία και στους γύρω δρόμους και υποχρεώνονται, όπως και στο μπλόκο του Δουργουτιού, να κοιτάνε στα μάτια τους μασκοφόρους καταδότες για να διευκολύνουν το άθλιο έργο τους.

Χαρακτικό του Τάσσου από το Παράνομο Λεύκωμα της Κατοχής

Είναι γνωστό το περιστατικό με τον λοχαγό του ΕΛΑΣ Αποστόλη Χατζηβασιλείου: Ένας από τους μασκοφόρους (Μπατράνης) τον αναγνώρισε και του λέει «Τα σέβη μου κύριε λοχαγέ».

Ήταν το σύνθημα για να τον βασανίσουν επί τόπου φριχτά, βγάζοντάς του το ένα μάτι με μια ξιφολόγχη, ζητώντας του να αναγνωρίσει με το άλλο και να καταδώσει τους συναγωνιστές του.

Ανατριχιαστική ήταν η συνέχεια. Οι αγωνιστές πάγωσαν βλέποντας την κατάσταση του λοχαγού του ΕΛΑΣ.

Κάποιοι έσκυψαν το βλέμμα, θες για να μη βλέπουν το αποτρόπαιο θέαμα, θες από τον φόβο μη λυγίσει κάτω από τα βασανιστήρια και τους αναγνωρίσει.

Αυτός όμως τους φώναξε: «Πατριώτες, ψηλά το κεφάλι! Δεν προδίνω κανέναν!» Μετά από λίγο τον αποτελείωσαν κρεμώντας τον.

315 ήταν τα θύματα των ναζιστών και των ταγματασφαλιτών συνεργατών τους. Πολλοί κάηκαν ζωντανοί όταν οι Γερμανοί έβαλαν φωτιά στα σπίτια τους, άλλοι εκτελέστηκαν στα Καμμένα, στα Αρμένικα ή στη μάντρα του υφαντουργείου Παγιασλή, στην οδό Κιλικίας, κοντά στην πλατεία Οσίας Ξένης.

Εκεί εκτελέστηκε και η αντάρτισσα του εφεδρικού ΕΛΑΣ Διαμάντω Κουμπάκη που έδωσε μάχη (βλ. σχετικά σε προηγούμενη ανάρτησή μας).

Χαρακτηριστική είναι η σκηνή όπου ο αγωνιστής Κώστας Περιβόλας όρμησε στον ίδιο τον Πλυτζανόπουλο και τον έπιασε από το λαιμό (κατ’ άλλους τον δάγκωσε) για να εκτελεσθεί στη συνέχεια επί τόπου.

Χαρακτηριστικό είναι ακόμη ότι οι Γερμανοί εκτελέσανε στο τέλος και κάποιους από τους μασκοφόρους συνεργάτες τους, όπως τους Μπεμπέκογλου Μπακαλόπουλο και Μπατράνη.

Χιλιάδες κάτοικοι μεταφέρθηκαν όμηροι στο Χαϊδάρι και αρκετοί από αυτούς στη Γερμανία.

Τα συγκλονιστικά γεγονότα του μπλόκου της Κοκκινιάς περιγράφονται στην πολύ σημαντική ταινία του Άδωνι Κύρου «Το Μπλόκο» (1964).