Σαν σήμερα το 1964 πεθαίνει ο κομμουνιστής ποιητής Φώτης Αγγουλές

Mar 28, 2023 | Ημερολόγιο, Πολιτισμός | 0 comments

Γεννημένος στη Χίο ο Φ. Αγγουλές έρχεται σε επαφή με το κομμουνιστικό κίνημα από τις αρχές της δεκαετίας του 1930.

Με την Κατοχή καταφεύγει στη Μέση Ανατολή, όπου τον Απρίλη του 1944 συλλαμβάνεται για την ΕΑΜική του δράση από τους Άγγλους και μαζί με άλλους κομμουνιστές κλείνεται σε φυλακή της Παλαιστίνης.

Από κει, σε διάφορα στρατόπεδα και τέλος στο  κολαστήριο  του Ντεκαμερέ. Τέλη Νοεμβρίου του 1945 απελευθερώνεται και επιστρέφει στη Χίο (χωρίς τη γυναίκα του – δεν το επέτρεψαν οι Αγγλοι), όπου συνεχίζει να αγωνίζεται και να διώκεται.

Στις 10 Ιανουαρίου 1946 ο ταγματάρχης – διοικητής της Χωροφυλακής Χίου, Ντουβλάς Ελευθέριος, ενημερώνει εγγράφως το Γραφείο ΧΙ/Γ του Γενικού Επιτελείου Στρατού, ότι «ο Φώτης Αγγουλές (…) εδηλητηριάσθη ψυχικώς, διεστράφη πνευματικώς και επίστεψε εις τα ιδέας του κομμουνισμού. Κλεισθείς δε υπό των Συμμαχικών Δυνάμεων εις Ντεκαμερέ, ετελειοποίησε τας αντεθνικάς ιδέας του».
Παρακάτω ο διοικητής ενημερώνει το ΓΕΣ ότι «εις τον εν λόγω ασπασθέντα τας κομμουνιστικάς ιδέας, επεδείχθη η συνήθης δήλωσις, συνταχθείσα συμφώνως προς τας σχετικάς διαταγάς». Και το έγγραφο καταλήγει: «Την υπογραφήν τής δηλώσεως ηρνήθη επιμόνως. Εκτοτε παρακολουθείται η δράσις του».

Με την ανάπτυξη της πάλης του Δημοκρατικού Στρατού, ο Αγγουλές τυπώνει έντυπα του ΔΣΕ κρυμμένος σε μια στέρνα στο Βατάδο. Εκεί μια μέρα του Μάρτη του 1948 συλλαμβάνεται, δικάζεται από στρατοδικείο και καταδικάζεται σε θάνατο. Ο Αγγουλές γλίτωσε την εκτέλεση χάρη στον ξεσηκωμό όλου του νησιού και διεθνείς διαμαρτυρίες.
Δεσμώτης επί οκτώ χρόνια στα κολαστήρια Βούρλων, Μακρονήσου, Κεφαλονιάς, Αλικαρνασσού, Ιτζεδίν, του νοσοκομείου «Αγιος Παύλος» και Κέρκυρας, αποφυλακίστηκε βαριά άρρωστος το 1956. Επιστρέφει στη Χίο και «ζει» παρακολουθούμενος…

Συνέρχεται λίγο και γίνεται – επιτέλους – μέλος της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών. Κανείς δεν επιτρέπεται να του δώσει δουλειά.
Ανέχεια και μοναξιά τον βασανίζουν. Το 1963 καταρρέει – σωματικά και ψυχολογικά – από μολυβδίαση. Δεν τρώει, δεν πίνει, δεν μιλά. Αρχές του 1964, με παρέμβαση του Σωματείου Τυπογράφων, του δίνεται μια ψωροσύνταξη.

Στις 27 Μαρτίου παίρνει το καράβι «Κολοκοτρώνης», για Πειραιά. Ταξιδεύοντας στην τρίτη θέση ξεψυχά από πνευμονικό οίδημα.
Στην τσέπη του βρέθηκαν μόνο 20 δραχμές. Αμέσως μετά το θάνατό του, ο Γιάννης Ρίτσος τον τιμά με ένα ποίημά του και ο Ανδρέας Καραντώνης ραδιοφωνικά.
Ποιήματά του μεταφράστηκαν και εκδόθηκαν σε Γαλλία, Γερμανία, Αγγλία, Σοβιετική Ένωση, Βουλγαρία, κ.α.

Πηγή: 902

Εραστής της ζωής

ΑΝΑΧΩΡΕΙ ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ στα 1964 για τα επουράνια Εντελβάις ο στρατευμένος ποιητής Φώτης Αγγουλές. Γεννημένος στον Τσεσμέ της Μικρασίας το 1911. Τα σύντομα διαστήματα που δεν βρίσκεται στις φυλακές και τις εξορίες ζει στη Χίο, όπου εγκαθίσταται οικογενειακώς μετά την Καταστροφή. Παιδί ακόμα πιάνει δουλειά σε τυπογραφείο, γνωρίζεται με διανοούμενους, εκδηλώνει ενδιαφέρον για την ποίηση και εντάσσεται στην Αριστερά. Ιδού δεινό και επίκαιρο δείγμα του έργου του:

ΓΑΛΗΝΗ Κάλμα μπουνάτσα! Με καθρέφτη/ μοιάζει ο γιαλός που εγαληνεύτη/ και μήτε μια ζαρωματιά/ δεν βλέπει η πένθιμη ματιά/ στο γαλαζί κρουστάλλι ως πέφτει./ Κρίμα που δεν μπορεί να γίνει/ και στην καρδιά μου έτσι γαλήνη!

Σ’ ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ Νησάκι μου ολοπράσινο, ανθοπλήμμυρο, μυρολουσμένο,/ φιλόξενο, μυριόχαρο και πολυαγαπημένο,/ σ’ ευχαριστώ και σ’ αγαπώ και δεν ξεχνώ πως μου ’γινες/ μητέρα της ορφάνιας μου, πατρίδα του ξενιτεμού μου/ και κοίμισες τον πόνο μου, μες στ’ άνθια σου και μου ’δωσες/ το χάδι της παρηγοριάς στις νύχτες του καημού μου.// Και τώρα, ιδές, όπως κεντά το σκίνο η Χιωτοπούλα/ για να δακρύσει τ’ ακριβό κι ευωδιαστό μαστίχι/ όμοια κι η σκέψη μου κεντά το σκίνο της αγάπης μου/ για να κυλήσουν μιας βαθιάς ευγνωμοσύνης δάκρυα/ και να σου γίνουν στίχοι.

ΜΗΝ ΚΑΡΤΕΡΑΤΕ να λυγίσουμε μήτε για μια στιγμή,/ μηδ’ όσο στην κακοκαιριά λυγάει το κυπαρίσσι./ Εχουμε τη ζωή πολύ,/ πάρα πολύ αγαπήσει.

ΚΑΙΓΟΥΝΤΑΙ Αυτούς εγώ που τραγουδώ, δεν έχουνε φτερά./ Δεν τους μεθά καμιά φυγή, δεν τους τραβούν τ’ αστέρια,/ έχουνε μια ζεστή καρδιά, δυο ροζιασμένα χέρια/ κι είναι δεμένοι με τη γη./ Απ’ της αυγής το χάραγμα ως του βραδιού τα θάμπη/ μοχθούν για δυο πικρές ελιές και μια μπουκιά ψωμί,/ ιδρώνουν κι απ’ τον ίδρο τους ανθοβολούνε οι κάμποι,/ καίγουνται κι απ’ τις φλόγες τους φωτίζεται η ζωή.

ΕΝΤΕΛΒΑΪΣ Αγάπη, από την έρημο, σου φέρνομε αρμυρίκια/ κι είναι φτωχά, μα ωστόσο/ σκέψου με πόση τσιγκουνιά/ μαζέψανε σταλιά σταλιά την αυγινή τη δρόσο/ και φτιάξανε τ’ ανθάκια τους κατάσπρα και μελιτζανιά.// Αγάπη, από την έρημο σου φέρνομε αρμυρίκια…/ Αν δεν ανθούσανε κι αυτά, δεν θα ’ρχονταν ο Μάης/ στην έρημο. Στην έρημο πού να τα βρούμε τα Εντελβάις;

ΑΝΟΙΚΟΔΟΜΗΣΗ Σήμερα η Διεθνής Οικονομία/ εκέρδισε τρεις πατάτες./ Ο διπλανός μου πεθαίνει./ Στα χείλη του που πιπιλάνε τις τελευταίες αναπνοές/ αφ’ τον ασκό του οξυγόνου/ ούτε παράπονο φαίνεται/ ούτε γέλιο./ Μα πέρα, στο βάθος του δρόμου,/ πίσω αφ’ τις μικρές αροδάφνες,/ που ακόμα δεν άνθισαν,/ τα χαλάσματα της Αθήνας/ περιμένουν την ανοικοδόμηση.

ΕΠΙΛΟΓΟΣ Το σπαραγμό σου Ελλάδα μου, ποια νύχτα θα μου κρύψει;/ Ποιος πόνος θα μου πει;/ Ξεπέρασα τον πόνο πια και τη βαθιά μου θλίψη/ κι έφτασα στη σιωπή./ Και στέκω εμπρός σ’ ένα σωρό ρημάδια και συντρίμμια/ κι ούτε μια δέηση να πω μπορώ και ούτε μια βλαστήμια.

Δημήτρης Νανούρης – “Εφημερίδα των Συντακτών”

0 Comments

Submit a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Μόνο ο λαός σώζει τον λαό

Την ώρα που η κυβέρνηση μετρά ακόμη μία χρονιά στάχτες, καμένα σπίτια και εξαντλημένους πυροσβέστες, η κοινωνική αλληλεγγύη αποδεικνύεται ξανά η πιο ισχυρή απάντηση. Από νωρίς το πρωί σήμερα, τα παιδιά που συμμετέχουν στις συλλογικές κουζίνες του Ρουβίκωνα – Κ*Βοξ,...

Η Πατρίδα μας… «Γη του πυρός…»

Λάβαμε και παραθέτουμε: « ... Πατρίδα μας, το κατακόκκινο πονεμένο βλέμμα που αντιφεγγίζει τις παμφάγες φλόγες. ...» Συγκεντρώνουμε στο Δίκτυο Αλληλεγγύης, Μεσογείων 452, Αγία Παρασκευή 153 42, από Δευτέρα 3/8 έως Παρασκευή 7/8/2026, 19:00-22:00, Πληροφορίες...

ΤΡΑΠΕΖΕΣ Τα 2,5 δισ. ευρώ έφτασαν τα κέρδη τους μέσα σε ένα εξάμηνο!

Με μηδενικούς φόρους, δανεικά στις πλάτες του λαού και ληστρικές χρεώσεις σπάνε πάλι ρεκόρ κερδοφορίας Πηγή: Ριζοσπάστης Τα κοντέρ της κερδοφορίας σπάνε για μια ακόμη χρονιά οι τραπεζικοί όμιλοι, στις πλάτες των λαϊκών νοικοκυριών και των τραπεζοϋπαλλήλων. Σύμφωνα με...

Τόλμησε και γέλασε; Στην πυρά

Πηγή: Νίκος Παπαδογιάννης - Documento Όλοι οι άλλοι, αθώοι Στα social media όπου τρώει η μάνα το παιδί και το παιδί τη μάνα, πρόσωπο του εφιαλτικού τριημέρο δεν ήταν ο πρωθυπουργός που μετέτρεψε τη φράση «καμένη γη» από μεταφορά σε κυριολεξία, ούτε ο περιφερειάρχης...

Καταξοδεύτηκαν οι δεσποτάδες…

Συγκλονίστηκε η Ιεραρχία. Ο εκπρόσωπος της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου, Μητροπολίτης Πολυανής και Κιλκισίου Βαρθολομαίος, εξέφρασε τη «βαθιά λύπη» της Εκκλησίας για τις καταστροφικές πυρκαγιές, απέστειλε συλλυπητήρια στις οικογένειες των νεκρών πυροσβεστών και διαβεβαίωσε...

Ποιος εργαλειοποιεί ποιον στην Θέουτα;

ΕΕ-ΙΣΠΑΝΙΑ-ΜΑΡΟΚΟ: Βρόμικη ισορροπία του τρόμου σε βάρος των μεταναστών Πηγή: Νίκος Λούντος - Εργατική Αλληλεγγύη Ο Νίκος Λούντος γράφει στην Εργατική Αλληλεγγύη που κυκλοφορεί την Τετάρτη για το τι πραγματικά συμβαίνει στην Θέουτα, την Ισπανία, την "ΕΕ-Φρούριο". Ο...

Σαν σήμερα το 1964 η ελληνική βουλή ψήφισε νόμο με τον οποίο της χορηγήθηκε σύνταξη 250.000 δρχ. τον μήνα και μάλιστα αναδρομικά από τον θάνατο του βασιλιά Παύλου, στην γνωστή “βασίλισσα”  Φρειδερίκη! 

Στον “ναό της δημοκρατίας” τους, διαχρονικά οι αστικές κυβερνήσεις ψηφίζουν ώστε ο αιματηρά φορολογούμενος να “σώζει” τραπεζικά ιδρύματα, να γίνονται ρυθμίσεις ώστε να τσεπώνουν δημόσιο χρήμα οι καπιταλιστές, να πληρώνει ο φορολογούμενος λαός ώστε το κράτος τους να...

Ενα προσωπικό βίωμα

Του Γιώργη Γιαννακέλλη. (Ενα κείμενο που είχα γράψει σαν σήμερα πριν τρία χρόνια και μου θύμισε το f/b) Από πιτσιρικάς είχα “πετριά” με την ιστορία του κομμουνιστικού κόμματος της χώρας μας. Και θα εξηγήσω πώς την απέκτησα. Ο πατέρας μου ήταν από την πάστα των...

Σαν σήμερα δικάζεται σε θάνατο ο «από οκταετίας κρυπτόμενος κομμουνιστής Νικόλαος Πλουμπίδης» – Αφιέρωμα σ΄ αυτό το στέλεχος του ΚΚΕ

Η Υπόθεση Πλουμπίδη, θα μείνει στην ιστορία, και θα συζητηθεί όσο λίγες. Σαν σήμερα στις 3 Αυγούστου του 1953 απαγγέλθηκε η καταδικαστική απόφαση με την οποία το μετεμφυλιακό αντιδραστικό καθεστώς έστελνε στο απόσπασμα τον Νίκο Πλουμίδη. Βασική κατηγορία του...

Πόση οργή, πόση θλίψη και πόσος πόνος μπορούν να χωρέσουν μέσα σε λίγες δακρυσμένες λέξεις;

«Σήμερα έχασα τον γιο μου σε ένα από τα ελικόπτερα. Δεν γύρισε σπίτι. Θα σας πάω γαμιώντας μέχρι να κλείσω τα μάτια μου. Θα σας κυνηγάω και από το τάφο μου», έγραψε στο f/b ο χαροκαμένος πατέρας του πιλότου, που έχασε την ζωή του. Δεν είναι μια ακόμη ανάρτηση στα...

Επιλεγμένα Video