20 Αυγούστου 1950: Η «Αυτοάμυνα Προαστίων» στο εδώλιο

Aug 20, 2026 | Ημερολόγιο | 1 comment

13 κομμουνιστές στο εκτελεστικό απόσπασμα του ΑΝ 509

Σαν σήμερα, 20 Αυγούστου 1950, το Έκτακτο Στρατοδικείο Αθηνών καταδικάζει σε θάνατο 13 κομμουνιστές στη δίκη της «Αυτοάμυνας Προαστίων». Ανάμεσά τους ο Σπύρος Αντύπας, ο Γ. Μαρτίνος, ο Καβαλιεράτος και ο Παντελής Κιουρτσής. Η απόφαση στηρίχθηκε στον διαβόητο Αναγκαστικό Νόμο 509/1947, με τον οποίο τέθηκε εκτός νόμου το ΚΚΕ και νομιμοποιήθηκε ένα καθεστώς εκτάκτων στρατοδικείων, θανατικών ποινών και εκτελέσεων.

Ο Εμφύλιος πόλεμος μπορεί τυπικά να είχε λήξει τον Αύγουστο του 1949 στο Γράμμο–Βίτσι, όμως το μετεμφυλιακό κράτος επέβαλε ένα πλέγμα «λευκής τρομοκρατίας»:

⏩ Εκτελέσεις, εξορίες σε Μακρόνησο και Γιούρα,

⏩ Μαζικές δίκες και στρατοδικεία,

⏩ Καθημερινή παρακολούθηση και φακέλωμα.

Ο ΑΝ 509 αποτέλεσε το εργαλείο αυτής της καταστολής: έδινε τη δυνατότητα στο κράτος να βαφτίζει «εγκληματική» οποιαδήποτε δράση συνδεόταν με το ΚΚΕ, ακόμη και πράξεις περιφρούρησης, αφισοκόλλησης ή πολιτικής διαμαρτυρίας.

Τι ήταν η «Αυτοάμυνα»

Η «Αυτοάμυνα» (όπως και η προπολεμική ΟΠΛΑ) δημιουργήθηκε για την προστασία του κινήματος από τα ένοπλα αντικομμουνιστικά δίκτυα. Στην Κατοχή και την Απελευθέρωση είχε δράση στις γειτονιές, ενώ μετά το 1946 οργανώθηκε πιο συστηματικά στη Βόρεια Ελλάδα και την Αθήνα.

Το καλοκαίρι του 1947, στη Θεσσαλονίκη, στήθηκε η μεγάλη δίκη της «Στενής Αυτοάμυνας» με 67 κατηγορούμενους· 52 θανατικές ποινές, 47 εκτελέσεις.

Το 1950 η «Αυτοάμυνα Προαστίων» στην Αθήνα μπαίνει στο στόχαστρο και δικάζεται σε Έκτακτο Στρατοδικείο.

Η συνέχεια δείχνει πως ο μηχανισμός καταστολής δεν τερματίζεται με τη λήξη των μαχών στον Γράμμο, αλλά συνεχίζει να «εκκαθαρίζει» το έδαφος από τα ίχνη του παράνομου κομμουνιστικού δικτύου.

Η μνήμη

Η υπόθεση της «Αυτοάμυνας Προαστίων» αποτελεί παράδειγμα της μετεμφυλιακής θηριωδίας:

Ηττημένος ο ΔΣΕ, αλλά το κράτος συνεχίζει να εκτελεί αγωνιστές.

Ο ΑΝ 509 γίνεται το θεμέλιο για το φακέλωμα, τις εξορίες και τον αντικομμουνιστικό διωγμό των δεκαετιών που ακολούθησαν.

Σήμερα, η μνήμη τους μας θυμίζει ότι η «ειρήνη» που ακολούθησε τον Εμφύλιο δεν ήταν ουδέτερη· ήταν μια ειρήνη με εκτελέσεις και σιωπές.


Πηγές: Δίκες Αυτοάμυνας (Θεσσαλονίκης & Αθήνας), ΑΝ 509 (Wikisource), αρθρογραφία και μαρτυρίες για Αντύπα και Κιουρτσή.

1 Comment

  1. Nα θυμαστε ολοι και μην το ξεχνατε ποτε οτι το σημερινο ελληνικο κρατος ειναι συνεχεια εκεινου.Αρα κανει και θα κανει τα ιδια με παραλλαγες αποκρυψης.

    Reply

Submit a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Οργή στον Λευκό Οίκο και οσμή σκανδάλου μεγατόνων στην Αθήνα: Προς αποπομπή η Πρέσβης Κίμπερλι Γκίλφοϊλ

Σε τροχιά άμεσης σύγκρουσης με το ίδιο του το πολιτικό κατεστημένο βρίσκεται ο Ντόναλντ Τραμπ, καθώς μια νέα υπόθεση διαφθοράς, εκβιασμών και ασύδοτης συμπεριφοράς απειλεί να τινάξει στον αέρα την αμερικανική διπλωματική παρουσία στην Ελλάδα. Σύμφωνα με αποκαλύψεις...

Η σημερινή “ημέρα του Κολόμβου”, για τους Αμερικάνους, αφετηρία για το μεγαλύτερο Ολοκαύτωμα στην παγκόσμια ιστορία

Η σημερινή μέρα για τους Αμερικάνους χαρακτηρίζεται σαν “ημέρα Κολόμβου”, που γιορτάζεται σε όλες τις Η.Π.Α, αφού θεωρείται ότι σαν σήμερα, 12/10/1492, ο δουλέμπορος και σφαγέας των Iνδιάνων Χριστόφορος Κολόμβος φτάνει στις ακτές του «Νέου Κόσμου»...

Ανδρέας Συγγρός: Ενας «εθνικός τοκογλύφος» που συγκέντρωσε αμύθητα πλούτη και το αστικό κράτος τον τίμησε σαν «εθνικό ευεργέτη». Γεννήθηκε σαν σήμερα το 1830.

«Δυστυχισμένοι Αρβανίτες της Αττικής, πού να ξέρετε πως τα έργα και οι δωρεές του Συγγρού, το πιο πολύ είναι ιδρώτας και αίμα δικό σας. Κακόμοιροι αγρότες που σας μαθαίνουν στα σχολεία ένα σωρό παραμύθια για τους “μεγάλους ευεργέτες του Εθνους”, πού να ξέρετε πως οι ...

Σαν σήμερα, στις 12 Οκτώβρη 1944, η απελευθέρωση της Αθήνας απ’ τους Γερμανούς κατακτητές

Σαν σήμερα στις 12 Οκτώβρη 1944, το ΕΑΜ και ο ΕΛΑΣ  ελέγχουν απόλυτα την Αθήνα, αφού οι Γερμανοί κατακτητές κάτω απ’ την πάλη του λαού  αναγκάζονται να την εγκαταλείψουν. Μια τεράστια λαοθάλασσα  ξεχύνεται στην πόλη με συνθήματα για μια Ελλάδα λαοκρατική να δονούν τον...

Όταν δύο νεκροί εργάτες περνούν στα ψιλά και η Βίσση με τον Καρβέλα γίνονται πρώτο θέμα…

Του Γιώργη Γιαννακέλλη Έκανα μια περατζάδα στις ενημερωτικές ιστοσελίδες και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Και, εντάξει, γνωρίζουμε πολύ καλά πώς τα καθεστωτικά ΜΜΕ ιεραρχούν την επικαιρότητα, ποιες ειδήσεις επιλέγουν να αναδεικνύουν και ποιες σπρώχνουν στο...

11 Οκτώβρη 1962: Οι Οικοδόμοι ταρακούνησαν το Καραμανλικό καθεστώς

Η 11η Οκτώβρη 1962 είναι μια μέρα χαραγμένη στην ιστορία του εργατικού κινήματος. Οι οικοδόμοι, σε μια από τις μεγαλύτερες απεργίες της εποχής μετά το 1960, κατέβηκαν στους δρόμους διεκδικώντας μισθούς, ασφάλιση και αξιοπρεπείς συνθήκες εργασίας. Η απάντηση του...

Motor Oil: Δύο εργάτες νεκροί στο βωμό του κέρδους – Άλλο ένα εργοδοτικό έγκλημα που δεν πρέπει να ξεχαστεί

Δύο εργαζόμενοι νεκροί. Δύο οικογένειες βυθισμένες στο πένθος. Δύο ζωές που χάθηκαν την ώρα της δουλειάς, σε μια ακόμη τραγωδία που αποκαλύπτει το πραγματικό κόστος της εργασίας μέσα στα κάτεργα της καπιταλιστικής κερδοφορίας. Πέθανε και ο δεύτερος εργάτης που είχε...

Η «Εφημερίδα των Συντακτών» και το τέλος μιας αυταπάτης

Όταν ο εφοπλιστής και ιδιοκτήτης της ΑΕΚ, Δημήτρης Μελισσανίδης, εξαγόραζε το 51% των μετοχών της «Εφημερίδας των Συντακτών», παρουσιάζοντας την επιχειρηματική του κίνηση ως σανίδα σωτηρίας για ένα έντυπο που βρισκόταν σε οικονομικό αδιέξοδο, οι εργαζόμενοι της...

Πως κλείνονται οι συμφωνίες.

Γράφει ο mitsos175 Η συμφωνία ΗΠΑ – Ρωσίας για το πετρέλαιο συμφέρει και τα δυο μέρη, κυρίως τις ΗΠΑ. Οι τιμές του πετρελαίου θα πέσουν, πράγμα που θα πλήξει το Ιράν. Δε νομίζω πως θα αλλάξει ιδιαίτερα το αποτέλεσμα των ενδιάμεσων εκλογών στις ΗΠΑ, όπως ισχυρίζονται...

Το «άριστο» real estate του Μαξίμου: Σπίτια μισοτιμής για τους κουμπάρους, εξώσεις και ακρίβεια για τον λαό!

Την ώρα που η εργατική τάξη, η νεολαία και τα λαϊκά στρώματα ασφυκτιούν κάτω από το βάρος μιας ολοένα και βαθύτερης στεγαστικής κρίσης, οι «άριστοι» του κυβερνητικού θιάσου εξακολουθούν να απολαμβάνουν προνόμια και διευκολύνσεις που για τη μεγάλη κοινωνική πλειοψηφία...

Επιλεγμένα Video