Η αστική  πολιτική υποκρισία έχει ένα βασικό χαρακτηριστικό: όταν τα πράγματα ζορίζουν, οι μέχρι χθες έμπιστοι συνεργάτες μετατρέπονται εν μία νυκτί σε ανεπιθύμητους. Οι άλλοτε πολύτιμοι συνοδοιπόροι εξαφανίζονται από τις λίστες, οι στενοί συνεργάτες ανακαλύπτεται ότι λειτουργούσαν ως ανεξάρτητες προσωπικότητες και οι πολιτικοί τους προϊστάμενοι εμφανίζονται σαν ανυποψίαστοι παρατηρητές.

Σύμφωνα με σημερινό δημοσίευμα, ο Θανάσης Καρτερός, πρώην διευθυντής του Γραφείου Τύπου του Αλέξη Τσίπρα την περίοδο της πρωθυπουργίας του, σημερινός λογογράφος του και επιτελικό στέλεχος του νέου πολιτικού του εγχειρήματος, φέρεται να μπήκε στο περιθώριο μετά το πρόσφατο άρθρο του, το οποίο προκάλεσε επικοινωνιακή αναστάτωση. Ενώ είχε ανακοινωθεί ως μέλος της νέας Πολιτικής Επιτροπής, το όνομά του αφαιρέθηκε από τη σχετική λίστα.

Τι ακριβώς επιχειρείται να διασωθεί μ’ αυτή την κίνηση; Μήπως η εικόνα του πολιτικού αρχηγού που θέλει να εμφανίζεται απαλλαγμένος από τις επιλογές, τις απόψεις και τις δημόσιες παρεμβάσεις των στενών συνεργατών του; Μήπως, όταν ένας άνθρωπος του στενού του περιβάλλοντος προκαλεί πολιτικό κόστος, πρέπει ξαφνικά να παρουσιαστεί ως αυτόνομος δημοσιογράφος, χωρίς να θυμάται κανείς τον θεσμικό και πολιτικό του ρόλο δίπλα στον πρώην πρωθυπουργό;

Δεν γνωρίζουμε αν αυτή είναι η πραγματική αιτία της απομάκρυνσης. Η σύμπτωση, ωστόσο, γεννά πολιτικά ερωτήματα. Και η πολιτική διαχείριση των εντυπώσεων δεν μπορεί να υποκαθιστά τις καθαρές απαντήσεις.

Και κάπου εδώ έρχεται αναπόφευκτα στον νου ο ΟΠΕΚΕΠΕ. Θυμάστε τι συνέβη όταν άρχισαν να αποκαλύπτονται οι σκοτεινές διαδρομές των επιδοτήσεων και να έρχονται στο προσκήνιο πρόσωπα όπως ο «Φραπές» και ο «Χασάπης»; Εκείνοι που εμφανίζονταν να κινούνται μέσα σε ένα ευρύτερο κομματικό και πελατειακό περιβάλλον άρχισαν να αντιμετωπίζονται σαν ανεπιθύμητοι συγγενείς. Οι αποστάσεις μεγάλωναν, οι ευθύνες εξατομικεύονταν και το πολιτικό σύστημα επιχειρούσε να διασώσει τον εαυτό του, αφήνοντας τα εκτεθειμένα πρόσωπα να σηκώσουν το βάρος.

Η λογική είναι γνώριμη: όσο είσαι χρήσιμος, είσαι δικός μας. Μόλις γίνεις βαρίδι, δεν σε γνωρίζουμε.

Φυσικά, οι περιπτώσεις δεν είναι ίδιες ως προς τη βαρύτητα και το περιεχόμενό τους. Άλλο οι πολιτικές αντιπαραθέσεις γύρω από ένα άρθρο και άλλο οι καταγγελίες και οι έρευνες για ένα σκάνδαλο. Η ομοιότητα βρίσκεται στον τρόπο με τον οποίο το πολιτικό προσωπικό μπορεί να επιχειρεί να διαχειριστεί τη ζημιά: όχι με ουσιαστική ανάληψη ευθύνης, αλλά με απομάκρυνση προσώπων από το κάδρο.

Αυτή είναι η γνώριμη αστική πολιτική λογική της αυτοσυντήρησης. Όταν όλα πηγαίνουν καλά, οι επιτυχίες έχουν πολλούς πατεράδες. Όταν ξεσπάσει η κρίση, τα ορφανά περισσεύουν.

Το περιτύλιγμα μπορεί να αλλάζει. Η λογική της πολιτικής αυτοπροστασίας, όμως, παραμένει ίδια.