Άρθρο του Μάριου Άνθη – μέλους του ιδρυτικού πυρήνα της  Ενιαίας Αριστερής  Κίνησης Κέρκυρας
(ΕΝΑΚ)

Πριν μερικές ημέρες ανακοινώθηκε η «είδηση». Συνεδρίασε η Διυπουργική Επιτροπή Συμπράξεων Δημόσιου – Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ) με παρουσία του Δημάρχου Κέρκυρας, υπό την προεδρία του υπουργού Ανάπτυξης και την συμμετοχή διαφόρων αρμόδιων υπουργών (Εσωτερικών κλπ.). Η επιτροπή ενέκρινε την δημοπράτηση έργου ΣΔΙΤ για την «ολοκληρωμένη διαχείριση απορριμμάτων» στην Κέρκυρα.. Σύμφωνα με τις ανακοινώσεις, το έργο θα χρηματοδοτηθεί από το ΕΣΠΑ σε ποσοστό 40-60% και η α’ φάση του διαγωνισμού αναμένεται να προκηρυχθεί εντός του επόμενου μήνα (Απρίλης). Η Μονάδα που θα κατασκευαστεί (σύμφωνα πάντα με τις ανακοινώσεις) θα έχει εκτιμώμενη αξία σύμβασης περίπου 70 εκατ. ευρώ και δυναμικότητα επεξεργασίας 87 χιλιάδες τόνους. Ο υπουργός Ανάπτυξης δήλωσε ότι η Κέρκυρα θα είναι «το πρώτο νησί που λύνει οριστικά το πρόβλημα των απορριμμάτων» ενώ σε δηλώσεις ικανοποίησης προέβει και ο Δήμαρχος Κέρκυρας. Εμείς εκλαμβάνουμε τις ανακοινώσεις σαν έγκυρες και αξιόπιστες…

Είναι εντυπωσιακό (αλλά σε εμάς κατανοητό) ότι η εξέλιξη αυτή πέρασε χωρίς πολλούς και μεγάλους δημόσιους σχολιασμούς, παρότι αφορά, ποικιλοτρόπως, ένα τεράστιο θέμα για την Κέρκυρα, ένα θέμα που κυριολεκτικά σημάδεψε την πενταετία που πέρασε. Γιατί το πρόβλημα της διαχείρισης των στερεών αποβλήτων αποτέλεσε ένα τεράστιο και εκρηκτικό κοινωνικό – πολιτικό μέτωπο (και) για την Κέρκυρα, αποτέλεσε ένα πρόβλημα που πυροδότησε σοβαρότατα γεγονότα που εξελίσσονται μέχρι και τώρα…

Ας τα βάλουμε σε μια σειρά, κάνοντας μια επιβεβλημένη ανασκόπηση. Εδώ, στην Κέρκυρα, το τοπικό πολυκομματικό, οικονομικό-πολιτικό μπλοκ εξουσίας και τα «ενημερωτικά» φερέφωνά του, έδωσαν για χρόνια ολόκληρα μια πεισματική μάχη υπέρ της διατήρησης – αναπαραγωγής των «ΧΥΤΑ» και υπέρ του λεγόμενου «περιφερειακού σχεδιασμού» που τους αφορούσε. Έδωσαν μία σκληρή αντιλαϊκή, αντικοινωνική μάχη χαρακωμάτων, για την διατήρηση του ΧΥΤΑ – χωματερής στο Τεμπλόνι, για την κατασκευή και λειτουργία ΧΥΤΑ στη Λευκίμμη.. Δήμαρχοι – Σύνδεσμος Καθαριότητας – διάφορα άλλα κέντρα – κάποια ΜΜΕ του γνωστού μπλοκ και διάφοροι άλλοι «δικτυωμένοι»  πρωταγωνίστησαν σε αυτά που όλοι ξέρουμε. Είχαμε τα γνωστά δραματικά γεγονότα, τις λαϊκές κινητοποιήσεις, καθώς διαμορφώθηκε ένα ολόκληρο μαζικό κίνημα αντίστασης. Είχαμε τις συγκρούσεις, χιλιάδες λαού στους δρόμους, τα ΜΑΤ, την νεκρή Μαρία, την εκρηκτική ατμόσφαιρα, τις συλλήψεις – διώξεις αγωνιστών, τις λαϊκές καταλήψεις στους χώρους των ΧΥΤΑ κλπ. Όλα αυτά δεν διαγράφονται, δεν ξεχνιούνται…

Μέσα σε εκείνες τις συνθήκες, η ΕΝΑΚ που μόλις είχε ιδρυθεί, κατέθεσε και έδωσε τη δική της πολιτική πρόταση ευθύνης και ουσιαστικής διεξόδου. Μια πρόταση που απευθύναμε στο λαϊκό κίνημα, στους κατοίκους των αγωνιζόμενων περιοχών, στο λαό της Κέρκυρας αλλά και της χώρας. Την πρόταση για κατασκευή Μονάδας ολοκληρωμένης διαχείρισης, βασισμένης στις νέες τεχνολογίες. Αυτή η πρόταση ανέτρεπε «ισχυρισμούς και δεδομένα», ανέτρεπε θεωρίες «χωροταξικών και περιφερειακών σχεδιασμών» κομμένων και ραμμένων στα μέτρα των οικονομικών συμφερόντων και του πολιτικού «κεκτημένου» που ήταν σε ισχύ.. Η πρόταση μας έδινε τεκμηρίωση και ρεαλιστική διέξοδο, καθώς μιλούσε για την κατασκευή μιας και μοναδικής Μονάδας σε ολόκληρο το νησί, σύγχρονης τεχνολογικά, συμβατής περιβαλλοντικά, και – άρα – χωροθετημένης ορθολογικά. Αυτή λοιπόν η θέση, αυτή η πολιτική μας, εκφράστηκε (με βάση τις δικές μας δυνατότητες) επίμονα, συστηματικά, μαχητικά, διεξοδικά. Είδε, σε ένα βαθμό, τα φώτα της δημοσιότητας και αντιμετωπίστηκε «ανάλογα» από το τοπικό μπλοκ εξουσίας, τους μηχανισμούς και τους διάφορους συμμάχους του. Αντιμετωπίστηκε ορθώνοντας ένα τείχος σιωπής, αγνόησης και άρνησης και δημιουργώντας ένα συστηματικό πλαίσιο υπονόμευσης, απαξίωσης, στοχοποίησης, με πολλές και διάφορες μορφές. Όμως τα γεγονότα έδειξαν ότι η δυναμική των θέσεών μας δεν περιορίστηκε και ο χρόνος οδήγησε το τοπικό μπλοκ εξουσίας σε σειρά από ήττες. Είναι άλλο θέμα το εάν σήμερα, εκείνο το μπλοκ εξουσίας αναπλάθεται, προσαρμόζεται και μεταμορφώνεται..

Η είδηση για το έργο, όπως αυτή δόθηκε στη δημοσιότητα, διαθέτει ορισμένα στοιχεία που πρέπει να υπογραμμίσω, να επισημάνω: α) Η Διυπουργική επιτροπή και ο Δήμος Κέρκυρας μιλούν ξεκάθαρα για δημιουργία Μονάδας, δηλ. όχι των πολλών ΧΥΤΑ.. β) Ο υπουργός Ανάπτυξης, παρόντος του υπουργού Εσωτερικών, μιλά για «οριστική επίλυση στη Κέρκυρα» μέσω του έργου, που σημαίνει κατάργηση στη πράξη κάθε άλλης προσέγγισης για «περιφερειακό σχεδιασμό». Αυτά τα επισημαίνουμε και αν δεν είναι έτσι, ας βγει κάποιος να τα ερμηνεύσει αλλιώς.. Θα είχε σημασία..

Αυτές οι κυβερνητικές ανακοινώσεις γίνονται τώρα, πιο συγκεκριμένα στα μέσα του Μάρτη 2013. Είναι όμως εκπληκτικό ότι δύο εβδομάδες πριν, την 1η του Μάρτη, τα δικαστήρια στην Κέρκυρα επέβαλλαν εξοντωτικές ποινές (38 και 33 μήνες) σε Λευκιμμιώτες αγωνιστές ενάντια στον ΧΥΤΑ, στους Γιώργη Λειτούργη και Στ. Μοναστηριώτη. Δικαιωμένος αγώνας,… καταδικασμένοι αγωνιστές… Είναι απόδειξη μιας «κάποιας λογικής», μιας γενικότερης εντεινόμενης πολιτικής καταστολής και τρομοκρατίας απέναντι στις κοινωνικές διαμαρτυρίες και τα λαϊκά κινήματα αντίστασης. Όμως η αντίσταση είναι δικαιωμένη στο λαό, και ο καθένας καταλαβαίνει την ροή των εξελίξεων χωρίς την ύπαρξή της.

Τώρα, σχετικά με το συγκεκριμένο έργο που ανακοινώθηκε, εμείς – τουλάχιστον – δεν έχουμε συγκεκριμένες τεχνικές πληροφορίες. Αυτά θα ξεκαθαρίσουν με τον καιρό και θα τοποθετούμαστε ανάλογα. Με βάση όμως αυτά που γνωρίζουμε, ξεκαθαρίζουμε και επαναλαμβάνουμε την θέση μας: 1) Διεκδικούμε μία ΔΗΜΟΣΙΑ, σύγχρονη Μονάδα, βασισμένη σε σύγχρονες τεχνολογίες με ουσιαστικές προϋποθέσεις περιβαλλοντικής προστασίας και συμβατή στις τοπικές συνθήκες. 2) Είμαστε απόλυτα αντίθετοι στις ΣΔΙΤ και δηλώνουμε ότι στο πλαίσιό τους το έργο είναι «ναρκοθετημένο» και ότι – επιπλέον – θα ανοίξει ένας νέος κύκλος προβλημάτων. Εμπλοκή του ιδιωτικού τομέα, με οποιαδήποτε μορφή και σε όποιο σκέλος του έργου θα προκαλέσει αρνητικές εξελίξεις. Η θέση μας είναι για μια ολοκληρωτικά δημοσίου ελέγχου Μονάδα, που το σύνολο των παραγόμενων κερδών και ωφελειών της, θα επιστρέφει στην κοινωνία, στους πολίτες, χωρίς εμπόρους και μεσάζοντες. Θεωρούμε αυτό το ζήτημα, νέο μέτωπο αγώνα. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι πρέπει να παραμείνουμε στο χθες. 3) Θεωρούμε ότι η μακρόχρονη και εξαντλητική ταλαιπωρία των κατοίκων και των περιοχών Τεμπλονίου – Λευκίμμης πρέπει να τελειώσει, με επίσημες και κατηγορηματικές σχετικές ανακοινώσεις. Ένα νέο έργο απαιτεί μια νέα, ορθολογική χωροθέτηση.

Με την ευκαιρία (και ολοκληρώνοντας) μια ανακοίνωση του νότιου ΣΥΡΙΖΑ σχετικά με το θέμα δεν την πολυκαταλάβαμε (εκτός του όχι στις ΣΔΙΤ). Μεγάλο και αβυσσαλέο ζήτημα ο ρόλος του  ΣΥΝ – ΣΥΡΙΖΑ διαχρονικά στο συγκεκριμένο πρόβλημα – και – ας το αφήσουμε καλύτερα. Για την αφωνία άλλων πολιτικών χώρων, καταλαβαίνουμε.. Μια πολιτική ανακεφαλαίωση των θέσεων και του ρόλου όλων των πολιτικών δυνάμεων, επί του ζητήματος, θα είχε πολύ ενδιαφέρον και θα άξιζε, ίσως, τον κόπο. Όμως ας το αφήσουμε, καλύτερα, τώρα. Εμείς θα παρακολουθούμε τις εξελίξεις επί του ζητήματος, κρατώντας μικρό καλάθι και αυξημένο το ενδιαφέρον.