Μια προσέγγιση στην υπόθεση της περιουσίας Τράγκα

Dec 20, 2025 | Ιδέες - απόψεις, ΜΜΕ | 1 comment

ΜΜΕ, ιδεολογία και η συσσώρευση κεφαλαίου μέσω της «αντίθεσης»

Δυο σκέψεις με αφορμή τα πρόσφατα δημοσιεύματα για την περίπτωση της περιουσίας Τράγκα.

Η «μυθική» περιουσία του Γιώργου Τράγκα δεν μπορεί να εξηγηθεί ούτε με ηθικούς όρους ούτε με νομικίστικες υπεκφυγές. Πρόκειται για μια κλασική περίπτωση καπιταλιστικής συσσώρευσης μέσω ιδεολογικής εργασίας, ακριβώς όπως αυτή περιγράφεται –άμεσα ή έμμεσα– στο έργο των Μαρξ, Ένγκελς, Αλτουσέρ και Γκράμσι.

Όποιος δεν θέτει το ζήτημα σε αυτό το επίπεδο, απλώς περιγράφει συμπτώματα.

Ο Μαρξ και ο Ένγκελς είναι σαφείς στη Γερμανική Ιδεολογία: «Οι κυρίαρχες ιδέες κάθε εποχής είναι οι ιδέες της κυρίαρχης τάξης».

Οι ιδέες δεν αιωρούνται. Παράγονται, διακινούνται και αποδίδουν.
Στον σύγχρονο καπιταλισμό, η παραγωγή ιδεολογίας είναι παραγωγική δραστηριότητα, όχι διακόσμηση.

Ο Τράγκας δεν ήταν απλός φορέας ιδεών. Ήταν μέρος της υλικής διαδικασίας αναπαραγωγής της κυριαρχίας, μετατρέποντας τον φόβο σε ακροαματικότητα, την αγανάκτηση σε πολιτική ακινησία, τον «αντισυστημισμό» σε ακίνδυνο θέαμα.

Αυτό παράγει αξία. Και όπου παράγεται αξία, συσσωρεύεται κεφάλαιο.

Ο Αλτουσέρ έδωσε το θεωρητικό κλειδί: Το κράτος δεν λειτουργεί μόνο με καταστολή, αλλά και με Ιδεολογικούς Μηχανισμούς του Κράτους (ΙΜΚ) – σχολείο, εκκλησία, οικογένεια, ΜΜΕ.

Τα ΜΜΕ δεν χρειάζεται να λένε πάντα «ψέματα», αρκεί να οριοθετούν το πεδίο του νοητού.

Ο Τράγκας λειτούργησε ακριβώς έτσι. Επέτρεπε την εκτόνωση, αλλά απέκλειε τη ριζοσπαστική ταξική ερμηνεία, αντικαθιστούσε την κοινωνική σύγκρουση με εθνικά, μεταφυσικά ή συνωμοσιολογικά αφηγήματα.

Αυτό είναι ιδεολογική εργασία υπέρ του κράτους, ακόμη κι όταν εμφανίζεται ως «αντισυστημική».

Η άρχουσα τάξη δεν κυβερνά μόνο με τη βία, αλλά εξασφαλίζοντας τη συναίνεση των υποτελών.

Σε αυτό το πλαίσιο, εμφανίζεται ο οργανικός διανοούμενος. Οχι απαραίτητα μορφωμένος, αλλά λειτουργικός για την αναπαραγωγή της ηγεμονίας.

Ο Τράγκας υπήρξε τέτοιος οργανικός διανοούμενος. Οχι του φιλελευθερισμού, αλλά της συστημικά ελεγχόμενης αγανάκτησης.

Δημιουργούσε ένα κοινό που δεν εμπιστευόταν τίποτα, αλλά δεν οργάνωνε τίποτα, δεν αμφισβητούσε τις σχέσεις παραγωγής.

Αυτό είναι πολιτική σταθερότητα για το σύστημα. Και το σύστημα την επιβραβεύει.

Γιατί λοιπόν δεν ελέγχθηκε ουσιαστικά η περιουσία; Η απάντηση είναι θεωρητικά απλή: Το αστικό κράτος δεν ελέγχει εκείνους που συμβάλλουν στην ιδεολογική του αναπαραγωγή.

Όπως έγραφε ο Μαρξ «Το κράτος είναι η συμπυκνωμένη δύναμη της κοινωνίας». Δεν είναι ανεξάρτητο. Είναι ταξικό.

Ο έλεγχος της περιουσίας Τράγκα σταμάτησε εκεί που θα άρχιζε η αποκάλυψη του ρόλου των ΜΜΕ, η σύνδεση ιδεολογίας και πλούτου.

Και το ουσιαστικό συμπέρασμα:Η υπόθεση Τράγκα δεν είναι σκάνδαλο. Είναι κανονικότητα του καπιταλισμού.

Όσο η ιδεολογία αντιμετωπίζεται ως «λόγος» και όχι ως παραγωγική δύναμη, τα ΜΜΕ θεωρούνται «ελευθερία έκφρασης» και όχι πεδίο ταξικής πάλης, και ο «αντισυστημισμός» καταναλώνεται ως εμπόρευμα, θα παράγονται νέοι Τράγκες.

Όχι ως παρεκκλίσεις, αλλά ως αναγκαία γρανάζια της αστικής ηγεμονίας.

1 Comment

  1. Υπαρχει επιπροσθετως και η νεοελληνικη ιδιαιτεροτητα η διαμαρτυρια να ειναι αυτοσκοπος. Γκρινιαζουν 11 με 1 στο καφενειο και μετα διαλυονται ησυχα ησυχα. Αν τους μιλησει κανεις για λυσεις αδιαφορουν, εαν επιμεινει δυστροπουν και αρχιζουν τα “ολοι ιδιοι ειναι. Συνδρομο Στοκχολμης με δοση κρυφου θαυμασμου για αυτους σαν το Τραγκα που “τα κονομησαν” Ραγιαδες.

    Reply

Submit a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Η περιουσία Τράγκα, τα μιντιακά κυκλώματα και η βιομηχανία του «αντισυστημισμού»

Του Γιώργη Γιαννακέλλη Τέσσερα χρόνια μετά τον θάνατό του τα ακίνητα, οι οφειλές και οι δικαστικές εκκρεμότητες επαναφέρουν ένα ερώτημα που είναι πολύ μεγαλύτερο από την κληρονομική διαμάχη: Πώς μετατρέπεται η ιδεολογική χειραγώγηση σε πλούτο και επιχειρηματική ισχύ;...

Χρήστος Μαλτέζος. Mια ηρωική μορφή του ελληνικού κομμουνιστικού κινήματος. Δολοφονήθηκε σαν σήμερα το 1938

Σαν σήμερα στις 22 Νοέμβρη 1938 πέθαινε μετά από φρικτά βασανιστήρια στις φυλακές της Κέρκυρας μια ηρωική μορφή του ελληνικού κομμουνιστικού κινήματος, ο γραμματέας της ΟΚΝΕ Χρήστος Μαλτέζος. Γεννημένος στα Μέθανα το 1908, εντάχθηκε ως φοιτητής της Νομικής στην ΟΚΝΕ...

Τζακ Λόντον: Συγγραφέας στρατευμένος στο πλάι του αμερικανικού προλεταριάτου (Αυτοκτόνησε σαν σήμερα το 1916)

Σαν σήμερα αυτοκτονεί ο σοσιαλιστής Αμερικανός συγγραφέας Τζακ Λόντον. (Jack London 12 Γενάρη 1876 – 22 Νοέμβρη 1916). Στα 20 χρόνια του γίνεται μέλος του Σοσιαλιστικού Εργατικού Κόμματος και στρατεύεται και με το συγγραφικό έργο του να συμβάλει στην πάλη του...

Σαν σήμερα το 1996: Όταν ο μπάτσος Δημήτρης Τρίμης εκτέλεσε εν ψυχρώ τον Τσιγγάνο Τάσο Μουράτη. Δεν κάθισε ούτε μια μέρα φυλακή και αθωώθηκε από την “δικαιοσύνη”

22 Νοέμβρη 1996. Έξω από τη Λιβαδειά, σε ένα συνηθισμένο μπλόκο της Τροχαίας. Ο 45χρονος Τάσος Μουράτης, Ρομά μικροπωλητής, πατέρας τριών παιδιών, οδηγεί το αυτοκίνητό του. Οι μπάτσοι δεν ψάχνουν αυτόν. Αναζητούν κάποιον φυγόποινο. Σταματάνε το αμάξι, κατεβάζουν με τη...

Άμεση απεργιακή κινηματική απάντηση για τις ποινές για συνδικαλιστική δράση από Πρωτοβάθμια σωματεία, εκπαιδευτικές ομοσπονδίες ΟΛΜΕ ΔΟΕ ΚΑΙ ΑΔΕΔΥ

Αιτία πολέμου οι ποινές στέρησης μισθού για συνδικαλιστική δράση σε Χοτζόγλου, Χαρτζουλάκη, Καββαδία,  Χατζηανδρέου, και Ε.Σ για απεργία-αποχή, πειθαρχικό Τρίπολης ΑΜΕΣΗ ΑΠΕΡΓΙΑΚΗ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΤΩΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΚΛΗΣΗ ΤΩΝ ΠΟΙΝΩΝ ΑΠΟ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΣΩΜΑΤΕΙΑ, ...

Ν. Μπουραντάς: Ενα δίποδο εγκληματικό κτήνος, που το αστικό κράτος το ανταμείβει πλουσιοπάροχα για την συνεργασία του με τους κατακτητές. Ενα δημοσίευμα του “Ριζοσπάστη” σαν σήμερα το 1945

Του Γ.Γ. Ενα δίποδο κτήνος, που μιλούσε ανθρώπινα, και τα φρικτά εγκλήματα που έκανε σε βάρος του ελληνικού λαού σε συνεργασία πάντα με τις στρατιωτικές Γερμανικές δυνάμεις που είχαν καταλάβει την χώρα μας, ονομαζόταν Νίκος Μπουραντά. Οι απαίσιες κτηνωδίες που έκανε,...

Πολυτεχνείο: Κυβέρνηση και πανεπιστημιακό κατεστημένο ηττήθηκε – Η ανακοίνωση του πρύτανη Χατζηγεωργίου έγινε μπούμερανγκ

Από το Πανεπιστημιακό διδακτικό κατεστημένο δύο είναι τα πρόσωπα που ξεχωρίζουν -υπήρχε και τρίτος, ο Πρύτανης Νικόλαος Παπαϊωάννου, που ονειρειόταν να γίνει αρχιμπάτσος αλλά τελικά ο Μητσοτάκης τον έκανε υφυπουργό– η Βάνα Νικολαΐδου-Κυριανίδου ένα υπόδειγμα...

Από τον «Joker» στο Grand Theft Auto: Η υποκρισία της εξουσίας για την προστασία της νεολαίας

 Το «Joker» έφερνε περιπολικά, το «GTA 6» έγινε χριστουγεννιάτικο δώρο με τη βούλα Μητσοτάκη Κάποιες φορές η πολιτική υποκρισία αποκαλύπτεται τόσο καθαρά, ώστε δεν χρειάζεται ιδιαίτερη προσπάθεια για να την αναδείξεις. Αρκεί να παραθέσεις δύο περιστατικά, ακόμη κι αν...

ΛΕΞ: Όταν η κοινωνική ασφυξία μιας γενιάς γίνεται μουσική

Τι εκφράζει ένας καλλιτέχνης που καταφέρνει να συγκεντρώνει χιλιάδες νέους ανθρώπους γύρω από τη μουσική του, χωρίς να αποτελεί προϊόν της συνηθισμένης τηλεοπτικής και μιντιακής βιομηχανίας; Ομολογούμε ότι δεν είμαστε ειδικοί στη ραπ μουσική. Οι μουσικές μας...

Η δικαίωση του Τάσου Θεοφίλου σαν σήμερα πριν 8 χρόνια, αφού προηγουμένους βρέθηκε άδικα 59 μήνες φυλακισμένος.

Του Γ. Γ. Για το ταξικό μίσος της εξουσιαστικής δικαστικής κλίκας απέναντι στον αναρχοκομμουνιστή Τάσο Θεοφίλου, έχουμε ξαναγράψει. Επανερχόμαστε σήμερα γιατί μια τέτοια μέρα πριν 8 χρόνια έπεσε οριστική αυλαία σε μια απίστευτα βασανιστική περιπέτεια που πέρασε αυτό...

Επιλεγμένα Video