του Δημήτρη Αργυρού

Στην αρχή, όπως συνήθως γίνεται, ο Δήμος και η πολιτεία, συνειδητά  όργανα του κεφαλαίου, χαρίζουν περιουσία που δεν τους ανήκει,  σε ιδιώτες. Αυτό έγινε πριν 10 χρόνια όταν ο χώρος του Δημοτικού ξενοδοχείου Ξενία στα Ιωάννινα- ένα από τα κλασικά μνημεία νεώτερης αρχιτεκτονικής κληρονομιάς- παραχωρείται σε ιδιώτη, με σκοπό να το γκρεμίσει και να φτιάξει άλλο.

Η κινητοποίηση ενός κινήματος πολιτών- όχι αρκετά μαζικού βέβαια- αλλά δυνητικά επικίνδυνου, για τις επιδιώξεις τους, μπλοκάρει την διαδικασία. Ειδικά όταν αυτό το κίνημα δεν μένει σε συμβολικές κινήσεις διαμαρτυρίας,  αλλά με παραδειγματικό τρόπο, επιχειρεί να επανιοικειοποιηθεί το χώρο.  Τα πράγματα οδηγούνται σε σύγκρουση.

Η επιχειρηματική εξουσία με τις πλάτες της τότε δημοτικής αρχής χρησιμοποιεί την κρατική τρομοκρατία, τα ματ και τους τραμπούκους και καταστέλλει το κίνημα. Το κίνημα φάνηκε αδύνατο να υπερασπίσει τον εαυτό του και την ενωτική, ριζοσπαστική, πολιτική του γραμμή, γενικεύοντας την πολιτικής της επανοικειοποίησης των ιδιωτικοποιημένων και εμπορευματοποιημένων δημόσιων χώρων.

Ένα γεγονός που θα χαλούσε την φαΐ της Πασοκοδεξιάς, της αριστεροδεξιό εκσυχρονιστικής, της νεοΚαραμανλικής/ νεοΑβερωφικής/ νεοφιλελεύθερης ελίτ των Ιωαννίνων. Η ύπαρξη και η δράση της επιτροπής αγώνα πολιτών, καθώς και ενός πιο ευρύτερου κινήματος σε κάποια στιγμή, λίγο πριν την σύγκρουση του ΞΕΝΙΑ, έδειχνε να τους τρομοκρατεί.

Ας σημειώσουμε πως το συγκεκριμένο κίνημα με βάση την επιτροπή αγώνα πολιτών δημιουργήθηκε από δυνάμεις που προέρχονται από το χώρο της ριζοσπαστικής οικολογίας, του ΣΥΝ, της ΑΚΟΑ, της τότε  δημοτικής κίνησης του ΚΚΕ, του ΜΕΡΑ και άλλων δυνάμεων της εξοκοινοβουλευτικής αριστεράς, αντιεξουσιαστών και ανένταχτων αγωνιστών. Με στόχο να αποτρέψει την μετατροπή της τότε πλατείας των Ιωαννίνων σε υπόγειο πάρκινγκ και της πλατείας σε ταράτσα του πάρκινγκ. Όπως βλέπουμε ήταν μια κοινή προσπάθεια ευρύτερων δυνάμεων που άλλες θα αποχωρήσουν στην μάχη του ΞΕΝΙΑ και άλλες νέες δυνάμεις θα μπουν.

Ακριβώς ένα χρόνο μετά από τα γεγονότα του Ξενία(8 Ιούνη 2005), το συμβούλιο της επικρατείας δικαιώνει τον ενοικιαστή και την δημοτική αρχή και τους δίνει το οκ να γκρεμίσουν το ΞΕΝΙΑ. Ένα χρόνο πριν, την ήμερα της κατάληψης του ΞΕΝΙΑ  και της καταστολής από τα ματ και τους μπράβους, είχε αποφασίσει προσωρινά να απαγορεύσει την κατεδάφιση του. Τι άλλαξε ένα χρόνο μετά;;

Πέρα από την πολιτική και κυβερνητική  βούληση να πάει στο «αγύριστο το κτήριο», καθοριστικό ρόλο έπαιξε και η απουσία σοβαρής τεκμηρίωσης της προσφυγής που έγινε ενάντια στην κατεδάφιση. Καθώς και το γεγονός πως ένα χρόνο μετά τα γεγονότα του Ξενία το κίνημα της υπεράσπισης των ελεύθερων- δημόσιων χώρων είχε καθίσει. Οι δυο απανωτές μεγάλες  ήττες να είναι  τα καθοριστικά γεγονότα που έβαλαν ταφόπλακα σε αυτό το κίνημα.

Ύστερα από την καταστολή του κινήματος τον Ιούνη του 2005 οι δυνάμεις του κινήματος επικεντρώθηκαν στην υπεράσπιση  των συλληφθέντων και στο ζήτημα των πολιτικών δημοκρατικών δικαιωμάτων και όχι σε μια επιθετική πολιτικής του μπλοκαρίσματος της εμπορευματοποίησης των δημόσιων χώρων. Ως ένα σημείο λογικό η καταστολή και οι διώξεις στα μέλη του δημιούργησαν αμυντικά αντανακλαστικά στην στάση του.

Στην συνέχεια υπήρξε μια απόσταση από το κίνημα των δυνάμεων που προέρχονται από το χώρο της  της κοινοβουλευτικής αριστεράς. Το πολιτικό κλίμα τόσο σε τοπικό, όσο και εθνικό επίπεδο άρχισε να αλλάζει, αλλάζοντας και τις πολιτικές ιεραρχήσεις των δυνάμεων του κινήματος.

  Το γεγονός πως ήταν ένα μειοψηφικό κίνημα ήταν σε μεγάλο βαθμό προβληματικό, μα η μαχητική , ακτιβίστικη δράση του δημιουργούσε για το σύστημα, δυνητικά επικίνδυνες  δυναμικές. Αποδεικνύοντας πως ένα κίνημα δεν χρειάζεται να είναι πλειοψηφικό για να δημιουργήσει μπλοκαρίσματα στην καπιταλιστική μηχανή. Φυσικά χρειάζεται να είναι σχετικά μαζικό για να την καταστρέψει.

Τμήμα των δυνάμεων αυτού του κινήματος συμμετείχε στην διαδικασία επανοικειοποίησης της ΟΑΣΗΣ, όταν την άφησε ερείπιο ο ενοικιαστής της. Με αλλά “όμως χαρακτηριστικά και δυναμικές και φυσικά άλλη πολιτική  συγκυρία. Η ιστορία της ΟΑΣΗΣ είναι μια ανοικτή υπόθεση, με την  γραμμή της σημερινής δημοτικής αρχής να είναι η επαναιδιωτικοποίησης της.

Αλλά ας επιστρέψουμε στο  ΞΕΝΙΑ. Λίγα 24ωρα από την κατεδάφιση της ένας από τους μπράβους του ΞΕΝΙΑ(το γνωστό «νούμερο 7») με εκδικητικό μένος προπηλακίζει δυο μέλη της επιτροπής( τον εαυτό μου και την Άλεξ  Μπέγκα), απόδειξη του πόσο επικίνδυνοι είχαμε γίνει  τις μέρες του Ιούνη του 2005. Για αυτή του την ενέργεια το  «νούμερο 7» καταδικάζεται σε 7 μήνες φυλακή. Ένα περίπου χρόνο μετά το ίδιο άτομο μαζί με τον πατέρα του κτυπά και κόβει το αυτί ενός άλλου συναγωνιστή. Και για αυτή την υπόθεση καταδικάζεται, από όσο γνωρίζω σε 3,5 χρόνια φυλακή. Ενώ και με άλλα μέλη του κινήματος έχει μπλεχτεί σε συγκρούσεις και δικαστικές περιπέτειες, έχοντας τις «πλάτες» μηχανισμών. Η αναφορά μου στο συγκεκριμένο άτομο δεν έχει κάτι το προσωπικό. Η ιστορία μαζί του τελειώνει με την καταδίκη του για την βιαιοπραγία εναντίον μου. Η συμπεριφορά του όμως σε συνδυασμό με τις «πλάτες», προεικονίζει την πολιτικοποίηση ενός λούμπεν τμήματος της ελληνικής κοινωνίας με την ΧΑ. Λούμπεν τμήματος που η πιστωτική καταναλωτική ευμάρεια την δεκαετία του 1990-2000 έκρυβε στα γυμναστήρια, στα μπαράκια, στα «ντρακς», και στο «προσεχώς Βουλγάρες».

Για την ιστορία  στις 15 Μάρτη του 2011- 6 περίπου χρόνια ύστερα από την κατεδάφιση του ΞΕΝΙΑ- οι κατηγορούμενοι αγωνιστές του ΞΕΝΙΑ αθωώνονται από τις κατηγορίες που τους (μας) βαραίνουν(αν).   Και όμως όπως είπε ένας από τους κατηγορούμενους, θα πρέπει να καταδικαστούμε γιατί ακριβώς δεν μπορέσαμε να αποτρέψουμε την κατεδάφιση του κτηρίου. Αλλά για αυτό θα μας κρίνει το δικαστήριο της ιστορίας και όχι το αστικό δικαστήριο. Νομίζω όμως πως τόσο εμείς, όσο και ο πανελλήνιος σύλλογος Αρχιτεκτόνων, βάλαμε το χεράκι μας για την απαγόρευση- λίγους μήνες από την κατεδάφιση  του ΞΕΝΙΑ Ιωαννίνων- των υπόλοιπων ΞΕΝΙΑ. Και αυτό αποτελεί μια μικρή δικαίωση, μια μικρή νίκη μας.

Ο λόγος για να επανέλθω στα γεγονότα του ΞΕΝΙΑ δεν είναι τόσο το γεγονός σε 6 μήνες κλείνει 10 χρόνια από αυτήν  την κορυφαία για την δεκαετία του 2000 κινηματική μάχη. Για την ολοκλήρωση των δέκα ετών αν μπορέσω θα γράψω/ δημοσιεύσω ή και εκδώσω  κάτι πιο ολοκληρωμένο, με βάση κάποια κείμενα εκείνης της εποχής.

Αφορμή στάθηκε η απόφαση του Μονομελούς εφετείου Ιωαννίνων θα χαμηλώσει κατά 30% το μίσθωμα του, ύστερα από την προσφυγή του ενοικιαστή στο δικαστήριο, όταν το δημοτικό συμβουλίου είχε αρνηθεί να του μειώσει το μίσθωμα κατά 20%. Κάτι που αποτελεί σκάνδαλο της δικαστικής εξουσίας.( https://vathikokkino.gr/archives/89471), καθώς το δικαστήριο μείωσε το μίσθωμα, σε μεγαλύτερο βαθμό, από ότι απαιτούσαν από το δημοτικό συμβούλιο.  Όπως είπαμε και στην αρχή του κειμένου. Η δημοτική και κρατική εξουσία το χάρισε και η δικαστική εξουσία στηρίζει τα εγκλήματα ενάντια στην λαϊκή περιουσία, την δημόσια κοινή κτήση, την πολιτιστική κληρονομία και την φύση/ περιβάλλον.

Το κύριο ζήτημα με το ΞΕΝΙΑ είναι πως πλέον δεν βρίσκεται στην καθημερινή πολιτική ζύμωση των δημοτικών κινήσεων και παρατάξεων της αριστεράς, γιατί δεν μπορούμε να μιλάμε για κινήματα. Είναι σαν να έχουν/ έχουμε παραδεχτεί την ήττα τους και το γεγονός πως για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα θα παραμείνει λάφυρο στα χέρια αρπακτικών.

Κάτι που δεν μπορώ να αποδεχτώ…. Η μάχη του ΞΕΝΙΑ συνεχίζεται ή θα πρέπει να συνεχιστεί.., είναι στοιχείο μιας τοπικής συλλογικής πολιτικής μνήμης  και κληρονομιάς του αγώνα των καταπιεσμένων.

Πηγή: argiros.net