Γιώργος Φαρσακίδης: O κομμουνιστής, ο αγωνιστής εικαστικός, ο μαχητής του ΕΛΑΣ, ο αντιδικτατορικός αγωνιστής, που πέρασε 16 χρόνια από τη ζωή του σε φυλακές και εξορίες. «Eφυγε» σαν σήμερα πριν έξι χρόνια.

Jul 22, 2026 | Ημερολόγιο | 0 comments

Ο αλησμόνητος αυτός κομμουνιστής και αγωνιστής, έφυγε από τη ζωή στις 22 Ιούλη 2020, σε ηλικία 94 ετών.

Σαν κατάθεση μνήμης, παραθέτουμε το κείμενο που μας είχε στείλει την μέρα του θανάτου του ο Σύνδεσμος Φυλακισμένων και Εξορισθέντων Αντιστασιακών 1967 -1974.  

Τον Γιώργο Φαρσακίδη, πολλοί τον γνωρίσαμε στους τόπους εξορίας, στη Γυάρο και το Λακκί της Λέρου, σαν συγκρατούμενό μας.

 Άλλοι πάλι και ειδικά οι νεότεροι τον γνωρίσαμε  μέσα από το έργο του. Το αστείρευτο εικαστικό του έργο. Το έργο που είχε διεθνή απήχηση και έδωσε στον δημιουργό του πολλές τιμητικές διακρίσεις.

Με το έργο του, ο Γιώργος Φαρσακίδης, καταγράφει όχι μόνο την πολυτάραχη ζωή του, μια ζωή με αγώνες και θυσίες “ για να ανθρωπέψει ο άνθρωπος” αλλά και τη ζωή χιλιάδων αγωνιστών της Εαμικής Εθνικής Αντίστασης και των αγωνιστών του αντιδικτατορικού αγώνα. Φωτίζει πλευρές της πρόσφατης ιστορίας της χώρας μας.

Ο Γιώργος, δεν ήταν ο καλλιτέχνης που κατέγραφε τη ζωή και τους αγώνες των άλλων. Δεν ήταν απλά ο παρατηρητής και καταγραφέας  της ιστορίας. Πολέμησε με το όπλο στο χέρι τους Βούλγαρους και Γερμανούς κατακτητές μέσα από τις γραμμές της ΕΠΟΝ και του ΕΛΑΣ και τραυματίστηκε σοβαρά σε δυο μάχες. 

 Η απελευθέρωση της χώρας  από τους Γερμανούς τον βρίσκει να αναρρώνει, μετά από πρόσφατο τραυματισμό του, στο Νοσοκομείο. Εκεί ξεκινά ο νέος Γολγοθάς για τον Γιώργο. Για τη συμμετοχή του στην Εθνική Αντίσταση μέσα από τις γραμμές του ΕΑΜ και του ΕΛΑΣ, συλλαμβάνεται και εξορίζεται στη Γυάρο και στη Μακρόνησο.  Το τι πέρασε αυτός και οι σύντροφοί του, στα χρόνια της εξορίας, το έχει καταγράψει με το έργο του.

Με την επιβολή της στρατιωτικής δικτατορίας, στις 21 Απρίλη του 1967 ο Γιώργος Φαρσακίδης συλλαμβάνεται εκ νέου και εξορίζεται και πάλι στη Γυάρο αρχικά και το Λακκί της Λέρου μετέπειτα.

Η πρώτη γνωριμία του Γιώργου με την ξυλογραφία έγινε το 1949 – ’50 στο “Σύρμα” των πολιτών στο ΑΕΤΟ – ΕΣΑΙ στο Μακρονήσι.  Την τεχνική του, στη ξυλογραφία την τελειοποίησε τη 10ετίου του 1950 στο Άη Στράτη. Στέλνοντας κάρτες, δηλώναμε ότι ζούμε, ότι αντιστεκόμαστε, μας είπε κάποια στιγμή.

Από τη μεταπολίτευση και μετά ο Γ. Φαρσακίδης τυπώνει τα έργα του, συμμετέχει σε πολλές ατομικές και ομαδικές εκθέσεις. Εκδίδει πολλά βιβλία και λευκώματα τα οποία αποτυπώνουν πλευρές της πολυτάραχης ζωής του. Το έργο του περνά τα σύνορα της πατρίδας μας. Για τη μεγάλη αγωνιστική και καλλιτεχνική προσφορά του τιμάται με το ανώτατο Χρυσό Μετάλλιο της Σοβιετικής Επιτροπής Ειρήνης. Το 1984, το βιβλίο του «Η Πρώτη Πατρίδα» πήρε το πρώτο βραβείο της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών.

Συμμετέχει σε πάρα πολλές εκδηλώσεις ως ομιλητής. Άλλες φορές τα έργα του διακόσμησαν το χώρο των εκδηλώσεων.

Σε εκδήλωση του “ΣΦΕΑ 1967-1974” στο Επταπύργιο στις 28/4ου/2009 με τίτλο: «Η τέχνη άνθιζε και στους τόπους εξορίας», ο Γιώργος Φαρσακίδης περιγράφει πως ζωγράφισε τον πίνακα με “την ανεμώνη πίσω από το συρματόπλεγμα”.

« Ήταν το 1970, και “στη γωνιά του ιατρείου ( του στρατοπέδου στο Λακκί της Λέρου) στεκόταν μια εθελόντρια ερυθροσταυρίτισσα νοσοκόμα. Δίπλα στο συρματόπλεγμα που ζώνει τον αυλόγυρο, ένας μάλλον ηλικιωμένος κρατούμενος προσπαθεί από ώρα μʼ ένα σκουπόξυλο να φτάσει κάτι πίσω από το σύρμα. Η νοσοκόμα αθέατη, όλο περιέργεια, παρακολουθεί. Ο κρατούμενος έφυγε, για να γυρίσει σε λίγο μʼ ένα καλάμι. Το στερέωσε στο σκουπόξυλο και ξανάρχισε την προσπάθεια και, τελικά, τραβώντας το πίσω, έλαμψε από χαρά. ʽΔεν κρατήθηκαʼ, μου ʼλεγε αργότερα με βουρκωμένα μάτια η αδελφή, ʽέτρεξα να κρυφτώ στο δωμάτιο και ξέσπασα σε λυγμούς. Στην άκρη του καλαμιού κρεμόταν ένα λουλουδάκι, μια ανεμώνα. Το καταλαβαίνεις; Τόση προσπάθεια για ένα λουλούδι! Φυσικά, πού μπορούσε να είναι αλλού τόσο πολύτιμο το νερό, όσο στην κόλασηʼ, συμπλήρωσε στοχαστικά». Αυτό το λουλούδι πίσω από το συρματόπλεγμα είναι και ο πίνακας που έγινε η αφίσα της εκδήλωσης.

 Ο Γιώργος Φαρσακίδης έζησε «Ορθοστατών και ορθοβαδίζων» μέχρι τέλους.

 Ήταν δραστήριο μέλος του ΣΦΕΑ και συμμετείχε σε όλες του τις εκδηλώσεις με την παρουσία του και τις παρεμβάσεις του.

Ο Γιώργος Φαρσακίδης ήταν μέλος του Τμήματος Χαρακτικής του ΕΕΤΕ (Επιμελητήριο Εικαστικών Τεχνών Ελλάδος).  Συμμετείχε στην 30μελή αντιπροσωπεία του ΕΕΤΕ το 1999, κατά τη διάρκεια των αεροπορικών βομβαρδισμών του ΝΑΤΟ κατά της Σερβίας, στο ταξίδι αλληλεγγύης και συμπαράστασης του ΕΕΤΕ στο βομβαρδιζόμενο λαό».

Υπηρέτησε με σεμνότητα το αντιπολεμικό – αντιιμπεριαλιστικό κίνημα της χώρας μας, συμβάλλοντας στην ανάπτυξη της δράσης της ΕΕΔΥΕ, ενώ ήταν από τους πρωτεργάτες του περιοδικού “Δρόμοι της Ειρήνης”. Διετέλεσε, επίσης, μέλος του Εθνικού Συμβουλίου της ΕΕΔΥΕ.

Ήταν μέλος της ΚΟΒ Εικαστικών της ΤΟ Καλλιτεχνών της ΚΟ Αττικής του ΚΚΕ. Όσο του το επέτρεπαν οι δυνάμεις του συμμετείχε σε δραστηριότητες του ΚΚΕ. «Μια ζωή και για πάντα, πλάι στην πιο ζωογόνα πηγή της ελληνικής κοινωνίας, το ΚΚΕ», είχε αναφέρει σε μια τελευταία δήλωσή του.  «Είναι μια ζωή την οποία ποτέ δε θα ‘θελα ν’ αλλάξω. Όπως δεν άλλαξα και την πίστη μου κι ας απομυθοποιήθηκαν κάποια πράγματα. Το ιδανικό παρέμεινε το ίδιο. Ο Λένιν έλεγε ότι κομμουνιστής είναι εκείνος που συμβάλλει, ώστε να προωθήσουμε, έστω κι ένα βηματάκι, προς την επανάσταση. Ούτε μεγάλα λόγια, ούτε εξάρσεις. Απλώς, πρακτικά, να συμβάλλεις με ένα μικρό λιθαράκι. Αυτό που μπορεί να προσφέρει ο καθένας. Για μένα οι ιδέες του σοσιαλισμού συνοψίζονται στη φράση “να ανθρωπέψει ο άνθρωπος”. Για μένα θα υπάρχει πάντα η “Ιθάκη” μου, η ιδεολογία μου. Ποτέ δε θα ‘θελα να κάνω συμβιβασμό, να κάνω πίσω, να αρνηθώ. Αυτό ποτέ δε θα το κάνω».

Έτσι  θα σε θυμόμαστε, αγαπημένε μας αγωνιστή, αγαπημένε μας σύντροφε, ανθρώπινο, δημιουργικό, αλύγιστο,  «Ορθοστατών και ορθοβαδίζων».  Καλό σου Ταξίδι.

Έργα του:

(2020) Η καινούργια πατρίδα, Σύγχρονη Εποχή

(2007) Του έρωτα και της μοναξιάς, Τυποεκδοτική Α.Ε.

(2006) Σα βγεις στον πηγαιμό για την Ιθάκη…, Τυποεκδοτική Α.Ε.

(2005) Ένδεκα ημέρες και τρεις χρονιές του Εμφυλίου, Νησίδες

(2004) Ιαματικά ψεύδη και βέβηλες προσεγγίσεις, Σύγχρονη Εποχή

(1994) Τόποι εξορίας

Μακρόνησος [κείμενα, ζωγραφική]

Συμμετοχή σε συλλογικά έργα

(2009) Δεσμώτες της Χούντας: 7.840 ονόματα, Ελευθεροτυπία

Λοιποί τίτλοι

(2008) Ομήρου Ιλιάδα, Τυποεκδοτική Α.Ε. [επιμέλεια]

Για το Διοικητικό Συμβούλιο του «Σ.Φ.Ε.Α. 1967-1974»

0 Comments

Submit a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Η «πίσω» Κούβα και οι «μπροστά» έμποροι της γνώσης: Απάντηση στην αθλιότητα Παπαϊωάννου

Η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, εγκλωβισμένη στο ιδεολογικό της αδιέξοδο και εκτεθειμένη από το πρόσφατο μπάχαλο με τις άδειες των ιδιωτικών κολεγίων, επιστρατεύει για ακόμη μία φορά τα πιο φτηνά όπλα της αστικής προπαγάνδας: τον επαρχιώτικο αντικομμουνισμό, την...

Για την λεγόμενη “άνοιξη” της Πράγας (Αναφορά στο γεγονός που συνέβη σαν σήμερα το 1968)

Γράφει ο mitsos175 Οι επεμβάσεις των ΗΠΑ είναι κυριολεκτικά  αμέτρητες. Μόνο στη Νότια Αμερική είναι 60!Οι επεμβάσεις έγιναν με σκοπό την εγκαθίδρυση καθεστώτων φιλικά προς τις Ηνωμένες Πολιτείες, τη στήριξη δικτατοριών, με γνώμονα όχι μόνο τον αντικομουνισμό, αλλά...

Η δικαστική εξουσία και ο μύθος της «ανεξαρτησίας» της – Με αφορμή την πρόσφατη απόφαση του ΣτΕ

Του Γιώργη Γιαννακέλλη Για όσους και όσες γνωρίζουν, έστω και επιδερμικά, κάποια πράγματα από τη μαρξιστική-λενινιστική θεωρία, είναι προφανές ότι στα σύγχρονα καθεστώτα του κοινοβουλευτικού αστισμού η διάκριση των τριών εξουσιών του κράτους —νομοθετικής, εκτελεστικής...

21 Αυγούστου 1952: Joe Strummer – Μια ζωή στρατευμένη στην υπηρεσία της ταξικής πάλης και του διεθνισμού

Σαν σήμερα γεννήθηκε ο Joe Strummer. Ο κορυφαίος δημιουργός που αρνήθηκε τον ρόλο του συστημικού ειδώλου. Μετέτρεψε το πανκ σε αιχμηρό όπλο κατά του κεφαλαίου, του ιμπεριαλισμού και του φασισμού. Στα χρόνια της θατσερικής βαρβαρότητας, ο Strummer και οι The Clash...

Σαν σήμερα (Αύγουστος 2019): Όταν το Ισραήλ διαφήμιζε τον «καθαρμό» των γυναικών

Η θρησκευτική οπισθοδρόμηση πίσω από τη «μόνη δημοκρατία της Μέσης Ανατολής» Σαν σήμερα, τον Αύγουστο του 2019, ήρθε στη δημοσιότητα μια είδηση που φανέρωσε την άλλη όψη της «σύγχρονης» Ισραηλινής κοινωνίας. Η κυβέρνηση του Μπενιαμίν Νετανιάχου, μέσω του υπουργείου...

Νικόλας Άσιμος: Ο αιρετικός που δεν χώρεσε πουθενά (Γεννήθηκε σαν σήμερα το 1949)

«Τον πλανήτη προσπαθώ να ελευθερώσω. Να διαλύσω όλες τις πολεμικές βιομηχανίες, να γκρεμίσω τα τρελάδικα και να κάνω τις εκκλησίες μαγειρεία». Νικόλας Ασιμος. Σαν σήμερα 20 Αυγούστου 1949 γεννήθηκε ο Νικόλας Άσιμος, ένας από τους πιο ιδιόμορφους και αντιφατικούς...

20 Αυγούστου 1950: Η «Αυτοάμυνα Προαστίων» στο εδώλιο

13 κομμουνιστές στο εκτελεστικό απόσπασμα του ΑΝ 509 Σαν σήμερα, 20 Αυγούστου 1950, το Έκτακτο Στρατοδικείο Αθηνών καταδικάζει σε θάνατο 13 κομμουνιστές στη δίκη της «Αυτοάμυνας Προαστίων». Ανάμεσά τους ο Σπύρος Αντύπας, ο Γ. Μαρτίνος, ο Καβαλιεράτος και ο Παντελής...

Η πολεμοτρομοϋστερία είναι ο καπνός παραλλαγής που προσπαθεί να κρύψει τη συμμετοχή της Ελλάδας στον ιμπεριαλιστικό πόλεμο κατά του Ιράν

Πηγή: ΚΟΝΤΡΑ Το σημερινό πρωτοσέλιδο της καραδεξιάς και καραμητσοτακικής Political είναι ενδεικτικό του ότι το κύμα πολεμοτρομοϋστερίας που ξεκίνησε από χτες να κατακλύζει τη χώρα δημιουργείται από τις τουρμπίνες προπαγάνδας του μεγάρου Μαξίμου. Με τη βοήθεια της ΤΝ...

20 Αυγούστου 1948 – Η μεγάλη έξοδος του ΔΣΕ από τον Γράμμο

Μια από τις πιο εντυπωσιακές κινήσεις του Εμφυλίου Σαν σήμερα: 20/8/1948, ο ΔΣΕ εγκαταλείπει τον Γράμμο και ανασυντάσσεται στον Βίτσι. Ένα έπος της αντοχής και της πίστης στον αγώνα. Στις 20 Αυγούστου 1948, οι δυνάμεις του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας (ΔΣΕ)...

20ή Αυγούστου 2025: Η αρχή της τελικής φάσης της γενοκτονίας στη Γάζα και η φρίκη της «Ρωμαϊκής Αρένας» του Μπεν-Γκβιρ

Η 20ή Αυγούστου 2025 καταγράφηκε με μελανά γράμματα στην ιστορία της Γάζας. Ήταν η ημέρα κατά την οποία οι ισραηλινές ερπύστριες μπήκαν βαθύτερα στην καρδιά της πόλης, σηματοδοτώντας μια νέα, ακόμη πιο βάρβαρη φάση της ισραηλινής επίθεσης. Από εκεί και πέρα, η...

Επιλεγμένα Video