Σαν σήμερα, 24 Νοέμβρη 1947, ξεκινάει επίσημα η μαύρη λίστα του Χόλιγουντ (Hollywood Blacklist), μία από τις πιο ντροπιαστικές περιόδους της αμερικανικής ιστορίας.

Nov 24, 2025 | Ημερολόγιο | 1 comment

Το ιστορικό

Η Επιτροπή Αντιαμερικανικών Υποθέσεων της Βουλής (HUAC – House Un-American Activities Committee), με πρόεδρο τον Τζ. Πάρνελ Τόμας και μετέπειτα «αστέρα» τον γερουσιαστή Τζόζεφ Μακάρθι, κάλεσε δεκάδες σεναριογράφους, σκηνοθέτες και ηθοποιούς να καταθέσουν για «κομμουνιστική διείσδυση» στο Χόλιγουντ.

Δέκα από αυτούς (οι περίφημοι «Hollywood Ten») αρνήθηκαν να απαντήσουν στην ερώτηση «Είστε ή υπήρξατε ποτέ μέλος του Κομμουνιστικού Κόμματος;» και κυρίως αρνήθηκαν να δώσουν ονόματα συναδέλφων τους. Επικαλέστηκαν την 1η Τροπολογία (ελευθερία λόγου και συνείδησης) και την 5η (δικαίωμα να μην αυτοενοχοποιηθεί κανείς).

Οι Δέκα του Χόλιγουντ ήταν:

1.Alvah Bessie (σεναριογράφος)

2.Herbert Biberman (σκηνοθέτης)

3.Lester Cole (σεναριογράφος)

4.Edward Dmytryk (σκηνοθέτης – ο μόνος που αργότερα «έσπασε» και κατέδωσε)

5.Ring Lardner Jr. (σεναριογράφος, βραβευμένος με Όσκαρ)

6.John Howard Lawson (σεναριογράφος)

7.Albert Maltz (σεναριογράφος)

8.Samuel Ornitz (σεναριογράφος)

9.Adrian Scott (παραγωγός)

10.Dalton Trumbo (σεναριογράφος, από τους διασημότερους)

24-25 Νοεμβρίου 1947

➤ 24 Νοεμβρίου: Η Βουλή των Αντιπροσώπων τους καταδικάζει για «ασέβεια προς το Κογκρέσο» (contempt of Congress) με συντριπτική πλειοψηφία.

➤ 25 Νοεμβρίου: Οι μεγάλοι παραγωγοί του Χόλιγουντ (συνάντηση στο ξενοδοχείο Waldorf-Astoria της Νέας Υόρκης) εκδίδουν την περίφημη Waldorf Statement: ανακοινώνουν ότι οι Δέκα απολύονται άμεσα και ότι δεν θα προσλαμβάνεται ξανά κανείς που είναι ή υπήρξε κομμουνιστής ή αρνείται να συνεργαστεί με την Επιτροπή. Αυτή είναι η επίσημη γέννηση της Μαύρης Λίστας.

Οι συνέπειες

⏩ Οι Δέκα φυλακίστηκαν από 6 μήνες έως 1 χρόνο.

⏩ Η μαύρη λίστα επεκτάθηκε σε πάνω από 300 καλλιτέχνες τα επόμενα χρόνια (ανάμεσά τους ο Τσάρλι Τσάπλιν, ο Όρσον Γουέλς, ο Λέοναρντ Μπερνστάιν, ο Άρθουρ Μίλερ, ο Πολ Ρόμπσον κ.ά.).

⏩ Πολλοί αναγκάστηκαν να γράφουν με ψευδώνυμο (ο Dalton Trumbo πήρε Όσκαρ το 1956 με ψεύτικο όνομα για το «The Brave One» και άλλο ένα το 1975 για το «Roman Holiday» που είχε γράψει το 1953).

⏩ Η λίστα κράτησε ουσιαστικά μέχρι τις αρχές της δεκαετίας του ’60. Επίσημο τέλος θεωρείται το 1960 όταν ο Κirk Douglas έβαλε ανοιχτά το όνομα του Trumbo στους τίτλους του «Σπάρτακος».

Η 24η Νοεμβρίου 1947 είναι η μέρα που το αμερικανικό κράτος και το μεγάλο κεφάλαιο του Χόλιγουντ έδειξαν το πραγματικό τους πρόσωπο: όποιος δεν καταδίδει, δεν δουλεύει, όποιος δεν προσκυνάει, φυλακίζεται.

Οι Δέκα του Χόλιγουντ δεν λύγισαν (εκτός του Dmytryk). Παρέμειναν όρθιοι και σήμερα τιμώνται ως σύμβολα αντίστασης στην πιο σκοτεινή περίοδο του Ψυχρού Πολέμου στις ΗΠΑ. «Δεν θα γίνω ρουφιάνος για να σώσω τη δουλειά μου» – αυτή ήταν η απάντηση που έδωσαν και πληρώσανε ακριβά.

1 Comment

  1. Καλησπέρα. Να σημειώσω ορισμένα πράγματα που μάλλον είναι γνωστά: ΄Ζύλ Ντασσέν αναγκάστηκε να φύγει από τις ΗΠΑ , ο Ελία Καζάν ήταν ένας από τους καταδότες, πράγμα για το οποίο δεν μετάνοιωσε ποτέ. Στις διαδηλώσεις υποστήριξης των 10 του Χόλιγουντ πρώτοι πρώτοι ήταν ο Χάμφρευ Μπόγκαρντ κι η σύζυγός του Λωρήν Μπακόλ. Χολιγουντιανές ταινίες που αναφέρονται σε αυτό το θέμα : ΤΗE WAY WE WERE με τη ΣΤΡΕΙΖΑΝΤ και τον ΡΕΝΤΦΟΡΝΤ, η ΒΙΤΡΊΝΑ , ΝΤΑΛΤΟΝ από τις τελευταίες που αναφέρεται στο πως αντιμετώπισε ο ΤΡΑΜΠΟ την κατάσταση κι άλλες που μου διαφεύγει ο τίτλος.

    Reply

Submit a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Η Γαλλία στις φλόγες του αυθορμητισμού: Τα διδάγματα της Ρόζας, Η Παρισιανή Κομμούνα και το μετέωρο βήμα της Εξέγερσης

«Ορμητικό λένε το ποτάμι που παρασέρνει τα πάντα. Μα κανένας δεν λέει ορμητικές τις όχθες που το περιορίζουν.» Μπέρτολτ Μπρεχτ, «Για τη βία» Του Γιώργη Γιαννακέλλη Οι δρόμοι του Παρισιού, της Μασσαλίας και της Λυών θυμίζουν ξανά πεδίο μάχης. Το γαλλικό προλεταριάτο,...

Σαν σήμερα το 1947 ξεκινούν μαζικές εκτελέσεις αγωνιστών από τα εκτελεστικά αποσπάσματα

Η λευκή τρομοκρατία που είχε εξαπολύσει το αστικό κράτος με την συνδρομή πάντα παρακρατικών οργανώσεων, αμέσως μετά την συμφωνία της Βάρκιζας, παίρνει νέες διαστάσεις. Σαν σήμερα 17 Οκτώβρη, πίσω από τις φυλακές του Γεντί Κουλέ στην Θεσσαλονίκη τα εκτελεστικά...

Από το φλεγόμενο Παρίσι, το μήνυμα είναι σαφές και διεθνιστικό: Η ιστορία γράφεται στους δρόμους, και οι γάλλοι σύντροφοι κρατούν αυτή τη στιγμή την πένα πολύ γερά

Η κατάσταση στη Γαλλία τις τελευταίες ώρες δεν είναι απλώς «εκτός ελέγχου»· είναι η ζωντανή επιβεβαίωση ότι η λαϊκή εξέγερση δεν μπαίνει σε καλούπια και ... σπάει και τζάμια. Οι δρόμοι του Παρισιού, - είχε χαρακτηριστικό αυτό που δήλωσε ο δήμαρχος του, Εμμανουέλ...

Μπάτσοι ηγούταν στην μαφιόζικη συμμορία της Μυκόνου

Το σημερινό αποκαλυπτικό πρωτοσέλιδο «καρεδάκι» της εφημερίδας Documento έρχεται να επιβεβαιώσει με τον πιο εκκωφαντικό τρόπο αυτό που το ταξικό κίνημα φωνάζει εδώ και δεκαετίες: οι κατασταλτικοί μηχανισμοί της αστικής δημοκρατίας δεν είναι τίποτα άλλο παρά η άλλη όψη...

Αφεντικά και δούλοι

Γράφει ο mitsos175 Είναι ο Τραμπ όσα του απέδωσε αρθρογράφος της Καθημερινής; Είναι κι ακόμα χειρότερος. Υπάρχουν χειρότεροι; Πολύ χειρότεροι! Ο Τραμπ είναι αφεντικό. Είπαμε πως αγανάκτησε με τις μαριονέτες του και πήρε ο ίδιος την προεδρία. Γιατί οι δούλοι είναι τρις...

Ο δεξιός εμφύλιος και το συγκρότημα Φιλιππάκη

Το αστικό πολιτικό σκηνικό θυμίζει ολοένα και περισσότερο αρένα, με τα διάφορα επιχειρηματικά και εκδοτικά τζάκια να παίρνουν θέσεις μάχης ενόψει των επερχόμενων ανακατατάξεων. Η τωρινή αποκαλυπτική αρθρογραφία της εφημερίδας «Δημοκρατία» κατά της αναπληρώτριας...

Μια εμβληματική μορφή του κομμουνιστικού κινήματος, ο Ακίνδυνος Αλβανός, δολοφονείται μαζί με 9 συντρόφους του, σαν σήμερα το 1947, από το τότε δωσιλογικό και νεοφασιστικό καθεστώτος

Του Γιώργη Γιαννακέλλη Ηταν σαν σήμερα, 17 Οκτώβρη του 1947, όταν τα χαράματα, λίγο μετά της 6 το πρωί, το τότε “δωσιλογικό και νεοφασιστικό καθεστώτος της αμερικανοκρατίας, της φαυλότητας και της προδοσία” -όπως έγραφε ο “Ριζοσπάστης”- του Θ. Σοφούλη, στήνει στο...

Η Γαλλία βρίσκεται στα πρόθυρα μιας «νύχτας του Αγίου Βαρθολομαίου» – Σκηνές αποκάλυψης σε πολλές περιοχές του Παρισιού

"Μετά τις σφοδρές συγκρούσεις οι κατασταλτικές δυνάμεις έχουν αποσυρθεί από την Μασσαλία και σκηνές λεηλατήσεων καταγράφονται σε σχεδόν όλα τα καταστήματα της πόλες" διαβάζουμε σε ανταπόκριση από τον χώρο των γεγονότων. "Σκηνές αποκάλυψης σε πολλές περιοχές του...

Δημοσκοπικό ξέπλυμα του Κασιδιάρη και παιχνίδια της Δεξιάς: Ο ναζισμός ως εργαλείο μικροκομματικών σκοπιμοτήτων

Ένα κακοστημένο πολιτικό θέατρο εκτυλίσσεται τις τελευταίες ημέρες γύρω από την πιθανή εκλογική κάθοδο του μορφώματος που στηρίζει ο καταδικασμένος ναζιστής Ηλίας Κασιδιάρης. Όπως επισημαίνει σήμερα και ο «Βηματοδότης»  "το νομικό παράθυρο για την κάθοδο Κασιδιάρη...

Βιομηχανία διώξεων στη Θεσσαλονίκη, σε βάρος μελών του Ρουβίκωνα: Με κακουργήματα και «εγκληματικές οργανώσεις» επιχειρούν να κάμψουν την ταξική αλληλεγγύη

Σε πλήρη εξέλιξη βρίσκεται μια ακόμα επιχείρηση δικαστικής και αστυνομικής τρομοκρατίας στη Θεσσαλονίκη, με τους διωκτικούς μηχανισμούς του κράτους να στήνουν μια πρωτοφανή νομική σκευωρία εις βάρος οκτώ μελών της αναρχικής συλλογικότητας «Ρουβίκωνας». Στόχος τους δεν...

Επιλεγμένα Video