Αφιέρωμα στον κομμουνιστή ποιητή Κ. Βάρναλη. Πέθανε σαν σήμερα 16 Δεκέμβρη 1974

Dec 16, 2025 | Ημερολόγιο | 0 comments

Άμβωνας, θρανίο και γκλομπ,
θα δουλεύουν αδερφικά,
να χωρίζουν τους πολίτες
σε χορτάτους και σε κορόιδα,
και να ταιριάζουνε τα αταίριαστα
με την αρμονία των τάξεων.

Κώστας Βάρναλης

O κομουνιστής ποιητής Κώστας Βάρναλης άφησε την τελευταία του πνοή σαν σήμερα το 1974 στην Αθήνα.

Την βιογραφία και το έργο του θα τα συναντήσετε στις παραπομπές που παραθέτουμε, ενώ μια πρόταση που έγραψε κάποτε ο Μενέλαος Λουντέμης δείχνει το προσανατολισμό των δημιουργημάτων του ποιητή: «Η ποίηση του Βάρναλη δε μύριζε ποτέ γάλα. Μύριζε από την αρχή μπαρούτι».

Ο στιχουργός των «Μοιραίων» και της «Μπαλάντας του κυρ-Μέντιου», ο δημιουργός του αριστουργήματος «Το Φως που Καίει», είχε απόλυτη συνείδηση της αποστολής του και του ρόλο της διανόησης γ’ αυτό και έγραψε: «όλες οι τέχνες “πολιτεύονται”, είτε το ξέρουνε είτε όχι, είτε τους φαίνεται είτε όχι. Κι η επαναστατική τέχνη “πολιτεύεται”».

«Απ’ τα τσακάλια δε γλιτώνεις μ’ εφκές και παρακάλια»  
«Κι αν είναι ο λάκκος σου πολύ βαθύς, 
χρέος με τα χέρια σου να σηκωθείς»

Το δημιουργικό του έργο, που κράτησε 7 δεκαετίες, είναι σαν ένα ποτάμι βουερό που σχηματίζεται από χιλιάδες μικρά ρυάκια. Φούσκωσε ορμητικά τα νερά του σε μια δοσμένη στιγμή και ύστερα ακολουθώντας δικές του μυστικές διαδρομές, πότε ανέβαινε στην επιφάνεια και πότε βυθιζόταν σε μια αέναη πορεία προς την θάλασσα που αγνάντευε ο ποιητής και δεν χόρταινε. Το ποτάμι αυτό είναι πάντα εδώ. Μπορεί να μην το βλέπουμε, όμως, ποιος δεν το νιώθει;

Το έργο του Κώστα Βάρναλη διαπαιδαγώγησε γενιές Ελλήνων και ιδιαίτερα γενιές του προλεταριάτου στην Ελλάδα. Αυτό είναι το σημαντικότερο.

Δε λυπάμαι τα γηρατειά που φεύγουν 
τα μωράκια που έρχονται άθελά τους να ζήσουν σκλάβοι,
να πεθάνουν σκλάβοι, 
σ’ έναν κόσμο ελεύθερων αφεντάδων. 
Θα τους μαθαίνουν: η σκλαβιά τους χρέος εθνικόν και σοφία του Πανάγαθου!…
Πότε θ’ αναστηθούν οι σκοτωμένοι; 

Ηταν πρωτοχρονιά του 1930 όταν κυκλοφόρησε μακροσκελή εγκύκλιος της “Ιεράς” Συνόδους ιτης Ελλάδος “προς τον λαόν”, στην οποία καταδικάζονταν οι “μαλλιαροκομμουνιστές” που πρωτοστατούσαν “στο κύμα της ασεβείας και αθεΐας”.

Αυτό ήταν το έναυσμα για τον Κώστα Βάρβαλη να γράφει το ποίημα με τίτλο “Μποναμάς” που δημοσιεύτηκε με τη σατιρική υπογραφή Γερβάσιος ο θεοεμβαίκτης, στο περιοδικό “Πρωτοπόροι” στο τεύχος Φλεβάρη 1931. Το 1959 με κάποιες αλλαγές το συμπεριέλαβε στα “Ποιητικά” του με τον τίτλο “Πρωτοχρονιάτικο”.

“Μποναμάς” Φλεβάρης 1931)

Σαράντα σβέρκοι βοδινοί με λαδωμένες μπούκλες
σκεμπέδες σταβροθόλωτοι και βρώμιες ποδαρούκλες
ξετσίπωτοι ακαμάτηδες, τσιμπούρια και κορέοι
ντυμένοι στα μαλάματα κι επίσημοι κι ωραίοι.

Εξήντα λύκοι με προβιά (γι’ αυτούς βαράν καμπάνες)
φάγανε γουρουνόπουλα, στραγγίσαν νταμιτζάνες!
Κι απέ ρεβάμενοι βαθιά ξαπλώσανε στα τζάκια,
κι αβάσταγες ενιώσανε φαγούρες στα μπατζάκια.

Την προσευκή τους κάνανε τα πράματα ν’ αλλάξουν
να ξεπροβάλουν οι κυράδες του Δεκαημέρου
χωρίς καπίστρι και λουρί, πολλές μαζί… (φυλάξου
τα πισινά του μουλαριού τα μπρος του καλογέρου!)

Κι ο Σατανάς τούς άκουσε που πιο καλά τους ξέρει
κι έστειλε τον καθηγητή της ηθικής ξεφτέρι…
Όξω οι φτωχοί φωνάζανε: “Πεινάμε τέτοιες μέρες”
γερόντοι και γερόντισσες, παιδάκια και μητέρες.

Κι οι των επίγειων αγαθών σφιχτοί νοικοκυρέοι
ανοίξαν το παράθυρο κι είπανε:”Φταιν οι αθέοι”

Γερβάσιος ο θεοεμβαίκτης

(Διά το γνήσιον Κ.Βάρναλης)

Διαβάστε ακόμα:

Κ. Βάρναλης: Η επανάσταση έγινε αίμα του

14 Φλεβάρη 1884 γεννιέται ο Κώστας Βάρναλης

Κ. Βάρναλης: «…παράσιτα και χίλια μαλάκια…»

Το φως που καίει (1922)

Κώστας Βάρναλης: «Όχι! Θα την πουλούσαν στο μπουρδέλο»

Κώστας Βάρναλης ο ποιητής των εργατών (Βίντεο)

Η Εισήγηση του Δημήτρη Δαμασκηνού στην παρουσίαση του βιβλίου του Ηρακλή Κακαβάνη ” Ο Άγνωστος Βάρναλης” στα Χανιά (24-02-2013)

Ο άγνωστος Βάρναλης

Κ. Βάρναλης: «Όχι με λόγια, μ’ έργα τ’ Άδικο πολέμα!»

Κ. Βάρναλης: Tα μεγάλα ΟΧΙ πάντα τα λέει ο λαός…

Κώστας Βάρναλης: “Κρασοψιχιά”

Κώστας Βάρναλης: Η βουβή επέτειος

0 Comments

Submit a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Αναμνήσεις – 23 χρόνια αδιάλειπτης παρουσίας στο διαδίκτυο!!!

Του Γ. Γ.Κοίτα πώς περνάνε τα χρόνια! Το facebook μου θύμισε ότι τέτοιες μέρες του 2011, ξεκινούσαμε για να στήσουμε την ιστοσελίδα μας και να λειτουργήσουμε διαδικτυακό ραδιόφωνο!Το μπλοκ μας είχε ξεκινήσει πολύ πιο νωρίς, απ’ τις 28 Δεκέμβρη του 2007 -η πρώτη...

Σαν σήμερα, 15 Μάη του 2019, καταδικάστηκε ο 77 χρονος αγωνιστής μπαρμπα-Θόδωρος, γιατί “επιτέθηκε” σε 6 πάνοπλους Ματατζήδες, οι οποίοι προηγουμένως τον ξυλοκόπησαν άγρια, με γροθιές στα μάτια, στο κεφάλι και σε όλο του το σώμα.

Αναλυτικά για την περίπτωση του μπαρμπα-Θόδωρου, του ηλικιωμένου αγρότη από τη Μεγάλη Παναγιά Χαλκιδικής, που βρέθηκε να περνάει μια μεγάλη αστυνομικοδικαστική περιπέτεια για την συμμετοχή του σε κινητοποίηση στις Σκουριές τον Ιούλη του 2013, θα γράψουμε παρακάτω....

Λεγόταν Fadi Aduh Salen. Η σφεντόνα του απειλούσε την κρατική υπόσταση του Ισραήλ. Και τα σιωνιστικά καθάρματα τον δολοφόνησαν. Μια μέρα σαν την σημερινή, πριν 8 χρόνια.

Της Τ. Γ. Λεγόταν Fadi Aduh Salen. Ηταν ένας Παλαιστίνιος μαχητής, σύμβολο του ηρωικού αγώνα τους. Μια μέρα σαν την σημερινή πριν 8 χρόνια τα σιωνιστικά καθάρματα τον δολοφόνησαν. Η σφεντόνα του απειλούσε την κρατική υπόσταση του Ισραήλ Aν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος, ...

Η ακτιβιστική δράση του Ρουβίκωνα απέκτησε κοινωνική νομιμοποίηση

Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο από την παρέμβαση του Ρουβίκωνας στον γιατρό που καταγγέλθηκε για «φακελάκια» δεν είναι μόνο η ίδια η ενέργεια. Είναι η τεράστια λαϊκή αποδοχή που συνάντησε. Οι αριθμοί μιλούν μόνοι τους: δεκάδες χιλιάδες αντιδράσεις, εκατοντάδες χιλιάδες...

Ηλιούπολη: Οταν η κοινωνία χάνει τα παιδιά της – Μια τραγωδία που δεν πρέπει να συνηθίσουμε

Υπάρχουν στιγμές που οι λέξεις μοιάζουν φτωχές, σχεδόν ανήμπορες μπροστά σε μια τέτοια τραγωδία. Η είδηση ότι δεν τα κατάφερε ούτε η δεύτερη 17χρονη από την Ηλιούπολη μετατρέπει οριστικά ένα σοκ σε συλλογικό πένθος. Δύο παιδιά, δύο κορίτσια που βρίσκονταν στην αρχή...

Τραμπ, σε ψάχνει ο… Θουκυδίδης!

Γράφει ο mitsos175 Το τι γλέντι κάνουν οι Κινέζοι τον Τραμπ δε περιγράφεται. Ο Κινέζος πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ στην ομιλία του προς τον Τραμπ μίλησε για την παγίδα του Θουκυδίδη και τον Τραμπάκουλα τον έπιασε κρύος ιδρώτας! «Ποιος είναι αυτός με το δύσκολο όνομα;...

Επιτελικό κράτος made in Greece: Από τα ουκρανικά drones στις… ψαριές υποβρυχίων

Αυτά που ζούμε στην Ελλάδα του «επιτελικού κράτους» ούτε σεναριογράφος σχολής Φώσκολου δεν θα τολμούσε να τα γράψει. Θα του έλεγαν ότι το παρακάνει, ότι ξεφεύγει από τα όρια της φαντασίας και ότι το κοινό δεν θα πιστέψει ποτέ τέτοιο σενάριο. Κι όμως, η πραγματικότητα...

Το «φακελάκι» δεν είναι παρέκκλιση — είναι σύστημα σήψης και ατιμωρησίας

Η υπόθεση που έφερε ξανά στην επικαιρότητα ο Ρουβίκωνας, με την παρέμβαση στο γραφείο του διευθυντή της Μαιευτικής-Γυναικολογίας του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου Λάρισας, δεν αποτελεί ούτε «μεμονωμένο περιστατικό», ούτε κάποια «κακή στιγμή» ενός λειτουργού της υγείας....

Η τηλεόραση βλάπτει σοβαρά τα εγκεφαλικά κύτταρα!

Γράφει ο mitsos175 Καλλιόπη τι κάνεις εκεί; «Κοιτάω τα μηνύματα στο κινητό σου, Μήτσο μου. Μόνο από την εταιρεία κινητής και οι συνταγές του γιατρού… Όπα! Ποια είναι η Ελένη;» Συντρόφισσα, τις έδωσα συγχαρητήρια για τη νίκη της ΠΣΚ στη Σχολή, όπως και σε άλλους...

Αν υπήρχε σήμερα ένα σοσιαλιστικό μπλοκ, …

Η συζήτηση που ανοίγει στη Γερμανία για κατάργηση στην πράξη του 8ωρου δεν είναι ένα «τεχνικό» ζήτημα οργάνωσης της εργασίας. Είναι μια ωμή υπενθύμιση ότι ο καπιταλισμός, ιδιαίτερα στη σημερινή του σάπια και επιθετική φάση, δεν αναγνωρίζει κανένα δικαίωμα ως μόνιμο....

Επιλεγμένα Video