Υπάρχουν ορισμένες ειδήσεις που, αν τις δεις μεμονωμένα, μοιάζουν απλώς με μια ακόμη εξέλιξη σε μια σκοτεινή δικαστική υπόθεση. Αν όμως τις βάλεις πάνω στον καμβά όσων έχουν προηγηθεί, αποκτούν εντελώς διαφορετική διάσταση.

Μια τέτοια περίπτωση είναι και η μήνυση του στελέχους της ΕΥΠ, που ήρθε με καθυστέρηση και άνοιξε ξανά τον φάκελο της υπόθεσης. Και εδώ ακριβώς αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον η πληροφορία που μεταφέρει ο Γιώργος Παπαχρήστος στα «ΝΕΑ»: ότι η κίνηση αυτή ενδέχεται να συνδέεται με ρήξη του συγκεκριμένου στελέχους με τον Γρηγόρη Δημητριάδη.

Αν πράγματι ισχύει, δεν έχουμε μπροστά μας μια ξαφνική έκρηξη «ευαισθησίας» απέναντι στην παρανομία. Έχουμε κάτι πολύ πιο ενδιαφέρον: έναν ακόμη γύρο στον διαχρονικό εμφύλιο των μηχανισμών εξουσίας.

Και εδώ αξίζει να θυμηθούμε μια παλιότερη ιστορία.

Στις 30 Γενάρη του 2015 ανέλαβε τη διοίκηση της ΕΥΠ ο Γιάννης Ρουμπάτης, παραμένοντας στη θέση μέχρι τις 31 Ιούλη του 2019. Πριν από αυτόν είχαν προηγηθεί ο Θεόδωρος Δραβίλλας και ο Κωνσταντίνος Μπίκας.

Σύμφωνα με όσα είχαμε γράψει και παλιότερα, μέσα στην Υπηρεσία υπήρχαν ήδη ισχυρές εσωτερικές αντιπαραθέσεις και μηχανισμοί που λειτουργούσαν με δικούς τους κανόνες. Ένας κόσμος από πράκτορες, τεχνικούς, πληροφορίες, παρακολουθήσεις, διαρροές και προσωπικές εξυπηρετήσεις, όπου η πληροφορία μπορούσε να μετατρέπεται σε νόμισμα εξουσίας.

Η ιστορία που είχε πάρει τον κωδικό «ΟΛΕΦ» περιέγραφε ακριβώς αυτή την εικόνα: μια κατάσταση όπου η επίσημη υπηρεσία φέρεται να είχε αποκτήσει τα χαρακτηριστικά ενός παράλληλου μηχανισμού μέσα στον ίδιο της τον εαυτό.

Και, όπως συμβαίνει συνήθως σε τέτοιους μηχανισμούς, το πιο επικίνδυνο σημείο δεν είναι όταν όλοι συμφωνούν. Είναι όταν αρχίζουν να τα σπάνε μεταξύ τους. Γιατί τότε οι άνθρωποι που γνωρίζουν πού βρίσκονται οι «σκελετοί» αρχίζουν να μιλούν.

Κάποιος που μέχρι χθες σιωπούσε, επειδή είχε λόγο να σιωπά, μπορεί ξαφνικά να αποκτήσει έναν πολύ ισχυρό λόγο για να μιλήσει. Κάποιος που αποτελούσε μέρος ενός μηχανισμού μπορεί να αισθανθεί ότι ο ίδιος ο μηχανισμός τον εγκαταλείπει. Και τότε αυτό που επί χρόνια ήταν θαμμένο στα συρτάρια των υπηρεσιών μπορεί να μετατραπεί σε όπλο εναντίον εκείνων που μέχρι χθες θεωρούνταν σύμμαχοι.

Αυτό είναι το σημείο στο οποίο πρέπει να κοιτάξουμε και τη σημερινή εξέλιξη. Όχι για να υιοθετήσουμε άκριτα την πληροφορία ότι η μήνυση κατατέθηκε επειδή «τα έσπασε» με τον Δημητριάδη. Αυτό είναι μια πληροφορία που αποδίδεται στον δημοσιογράφο και δεν αποτελεί αποδεδειγμένο γεγονός. Αλλά για να θέσουμε το αυτονόητο ερώτημα: Γιατί τώρα;

Γιατί μια τόσο σοβαρή καταγγελία έρχεται ετεροχρονισμένα; Τι άλλαξε στο μεταξύ; Τι σχέσεις υπήρχαν προηγουμένως ανάμεσα στα εμπλεκόμενα πρόσωπα;
Ποιος γνώριζε τι και από πότε; Και, κυρίως, τι άλλαξε ώστε ένας άνθρωπος που μέχρι χθες φέρεται να βρισκόταν μέσα στον μηχανισμό να αποφασίσει να προσφύγει στη Δικαιοσύνη;

Αυτά δεν είναι κουτσομπολιό. Είναι ερωτήματα που αφορούν τη λειτουργία μιας κρατικής υπηρεσίας πληροφοριών.

Και υπάρχει ακόμη ένα παράδοξο. Η ίδια η ιστορία της ΕΥΠ έχει αποδείξει ότι οι δημόσιες εκδοχές των γεγονότων δεν είναι πάντοτε τόσο συμπαγείς όσο παρουσιάζονται. Στην Εξεταστική για τις παρακολουθήσεις, για παράδειγμα, οι πρώην διοικητές Γιάννης Ρουμπάτης και Θεόδωρος Δραβίλλας έδωσαν διαφορετικές εκδοχές για ζητήματα που αφορούσαν τη λειτουργία της Υπηρεσίας.

Άρα, όταν σήμερα ένας άνθρωπος από το εσωτερικό της ΕΥΠ καταθέτει μήνυση και μάλιστα σε χρόνο που δημιουργεί εύλογα ερωτήματα, δεν έχουμε την πολυτέλεια να αντιμετωπίσουμε την υπόθεση σαν ένα ακόμη επεισόδιο της καθημερινής πολιτικής αντιπαράθεσης. Γιατί εδώ μπορεί να βρίσκεται κάτι πολύ μεγαλύτερο. Μπορεί να βρίσκεται ένας ακόμη κρίκος στην αλυσίδα των εσωτερικών συγκρούσεων ενός μηχανισμού που επί χρόνια λειτουργούσε πίσω από κλειστές πόρτες.

Και αν πράγματι η ρήξη με τον Δημητριάδη αποτέλεσε την αφορμή για να ανοίξει το στόμα ενός ανθρώπου που μέχρι χθες σιωπούσε, τότε υπάρχει ένα πολιτικά και δικαστικά κρίσιμο συμπέρασμα: Δεν είναι απαραίτητο να άλλαξε η συνείδηση κάποιων ανθρώπων για να αρχίσουν να αποκαλύπτονται τα άπλυτα. Μπορεί απλώς να άλλαξαν οι συμμαχίες.

Κι αυτό, είναι πολλές φορές πολύ πιο αποκαλυπτικό. Γιατί οι μηχανισμοί εξουσίας δεν διαλύονται πάντα όταν τους χτυπά η κοινωνία. Μερικές φορές αρχίζουν να ξηλώνονται από μέσα.

Και τότε οι πρώην συνέταιροι, οι πρώην σύμμαχοι και οι άνθρωποι που γνωρίζουν τα μυστικά ο ένας του άλλου μπορούν να γίνουν οι χειρότεροι εχθροί.

Η μήνυση, λοιπόν, μπορεί να είναι μόνο η αρχή. Το πραγματικό ερώτημα είναι τι άλλο γνωρίζει ο άνθρωπος που αποφάσισε τώρα να μιλήσει. Και κυρίως: Ποιοι φοβούνται περισσότερο απ’ όλους μήπως ανοίξει ο φάκελος;