Πηγή: Κώστας Βαξεβάνης – Documento

Αν πιστέψουµε τις δηµοσκοπήσεις όσο και ο Αλέξης Τσίπρας (σε βαθµό που να έχει δηλώσει ότι είναι αξιωµατική αντιπολίτευση όχι έπειτα από εκλογικό αποτέλεσµα, αλλά γιατί έτσι τον δείχνουν οι δηµοσκοπήσεις), τότε µετά τις εκλογές πρέπει να παραιτηθεί. Η απόφαση δεν σχετίζεται τόσο µε τις χαµηλές πτήσεις του κόµµατος του πρώην πρωθυπουργού, που φαίνεται να περνάει κάτω και από τον πήχη που έβαζε αλλά και κάτω από τα ποσοστά ΣΥΡΙΖΑ επί µισητού Κασσελάκη. Η παραίτηση είναι µονόδροµος αν ο Αλέξης Τσίπρας πιστεύει πραγµατικά αυτά που λέει, τουλάχιστον από τότε που εµφανίζει τον εαυτό του ως πρωταγωνιστή του αυτοβιογραφικού του έπους.

Πριν από έναν χρόνο ακριβώς, ο πρώην πρωθυπουργός παραιτήθηκε από βουλευτής, κάνοντας µια δήλωση που τον εµφάνιζε να µη θέλει να συµπράττει σε κάτι που ήταν εγκληµατικό για τη δηµοκρατία. Τον τρόπο λειτουργίας της Βουλής. Είχε πει στη δήλωση παραίτησής του: «Γιατί δεν µπορώ και δεν θέλω να συµµετέχω τυπικά σε µια Βουλή που, δηµοκρατικά απογυµνωµένη, µε ευθύνη κυρίως της πλειοψηφίας, αδυνατεί να επιτελέσει τον ρόλο που το Σύνταγµα επιτάσσει και οι πολίτες απαιτούν».

Η πράξη παραίτησης-διαµαρτυρίας, όπως την παρουσίασε, ήταν αποτέλεσµα της πολιτικής δυσφορίας του για τη λειτουργία της Βουλής. Υπήρχε ωστόσο το παράδοξο ότι ο Αλέξης Τσίπρας, επί δύο χρόνια, ούτε είχε χρησιµοποιήσει τη Βουλή για να υπερασπίσει τη δηµοκρατία (ή έστω τον κοινοβουλευτικό του ρόλο) ούτε είχε καταγγείλει το πώς λειτουργεί και, πολύ περισσότερο, δεν επέλεξε να αντιπαρατεθεί µε τον Κυριάκο Μητσοτάκη γι’ αυτό ή άλλο θέµα. Χρειάστηκε να περάσουν δύο χρόνια ώστε ο πρώην πρωθυπουργός να παρουσιάσει την κοινοβουλευτική του αφωνία ως σιωπηλή διαµαρτυρία και να αποχωρήσει.

Η απαξιωτική στάση για την παρούσα Βουλή ήταν από τα βασικά αφηγήµατα κατά τη δηµιουργία του νέου κόµµατος, της ΕΛΑΣ. Μόλις τον περασµένο Ιούλιο η γραµµή αυτή µεταφέρθηκε δηµοσίως µε το σύνθηµα «Εξω από τη Βουλή, µέσα στην κοινωνία, από την κοινωνία, για την κοινωνία».

Σε µια πρώτη ανάγνωση, µπορεί να πει κάποιος ότι ο Αλέξης Τσίπρας προσχωρεί στην όχι και τόσο δηµοκρατική άποψη ότι «φταίνε τα κόµµατα και ο κοινοβουλευτισµός» µέχρι να αποφασίσει ο ίδιος διαφορετικά ή να αποφασίσει εν πάση περιπτώσει να προχωρήσει σε πράξεις σωτηρίας.

Σε ό,τι εξελίσσεται στη Βουλή η ΕΛΑΣ απαντάει µε τη γνωστή επωδό «δεν µας ενδιαφέρουν όσα γίνονται στη Βουλή όπου αποφασίζει η πλειοψηφία Μητσοτάκη και δεν έχει καµία αξία και νόηµα».

Σε πρόσφατη συνέντευξή της στην εκποµπή «Momentum» της «Ναυτεµπορικής» η αναπληρώτρια τοµεάρχης Στεγαστικής Πολιτικής Φωτεινή Παγκάλου, όταν ρωτήθηκε από τη δηµοσιογράφο Μάγκυ ∆ούση γιατί η ΕΛΑΣ δεν συµµετέχει στη συζήτηση που έχει ανοίξει στη Βουλή για τη συνταγµατική αναθεώρηση, απάντησε ότι η στάση του κόµµατος υπαγορεύεται από το πώς αντιλαµβάνεται το τι συµβαίνει στη Βουλή. Κατά την κ. Παγκάλου, «ο Μητσοτάκης ό,τι θέλει το περνάει µόνος του στη Βουλή», άρα δεν έχουν νόηµα όσα συµβαίνουν στη Βουλή.

Η αντίληψη και η πρακτική αυτή είναι το λιγότερο προβληµατικές και δεν συµπορεύονται µε την αντίληψη της Αριστεράς για τον θεσµικό ρόλο ακόµη και ενός προβληµατικού κοινοβουλίου. Είναι ενδεικτικό ότι στα πέτρινα χρόνια µετά τον Εµφύλιο Πόλεµο η Αριστερά που εκφραζόταν από την Ε∆Α (το ΚΚΕ ήταν παράνοµο) συµµετείχε στις κοινοβουλευτικές διαδικασίες, ενώ στελέχη της, ανάµεσά τους και ο Ηλίας Ηλιού, ήταν εξόριστα. Οταν εκτελέστηκε ο Νίκος Μπελογιάννης, το 1952, η Ε∆Α, µέσα στο καταπιεστικό µετεµφυλιακό καθεστώς, χρησιµοποίησε τη Βουλή ως πεδίο διαµαρτυρίας. Η απειλή για τον κοινοβουλευτισµό τότε ήταν αναµφίβολα πιο µεγάλη από το επιχείρηµα «µας κυβερνάει ο Μητσοτάκης».

Ας µην κρίνουµε όµως µε κριτήρια Αριστεράς, αλλά Συντάγµατος. Η νοµιµοποίηση της Βουλής γίνεται µέσα από τις εκλογές, όχι από τη διάθεση των πολιτικών αρχηγών ή των βουλευτών που εκλέγονται σε αυτήν. Αµφισβήτηση αυτού του συνταγµατικού δεδοµένου έγινε µόνο από το νεοναζιστικό µόρφωµα της Χρυσής Αυγής, που δήλωνε «δεν µας ενδιαφέρει η Βουλή». Εδώ όµως µιλάµε για δηµοκρατικά κόµµατα που τα ενδιαφέρει η Βουλή ως πεδίο δηµοκρατικής λειτουργίας, λογοδοσίας και ελέγχου.

Το επιχείρηµα ότι ένα κόµµα έχει την πλειοψηφία και ψηφίζει όποια νοµοσχέδια θέλει είναι ακριβώς αυτό που συµβαίνει στις δηµοκρατίες: οι εκλεγµένες πλειοψηφίες νοµοθετούν κάνοντας χρήση της εξουσιοδότησης που έχουν. Η αντιπολίτευση, από την πλευρά της, οφείλει να καταθέτει τις δικές της πολιτικές προτάσεις και να ασκεί κριτική και έλεγχο µέσα κι έξω από τη Βουλή. Για κάποιον λόγο ο Αλέξης Τσίπρας δεν το έκανε για πολλά χρόνια.

Ο πρώην πρωθυπουργός θα µπορούσε να αποχωρήσει από τη Βουλή, να καταγγείλει τον απαθή ρόλο των κοµµάτων και να επιλέξει έναν άλλο πολιτικό ρόλο. Το έχουν κάνει αρκετοί «πρώην», οι οποίοι και παρέµειναν πρώην επειδή είχαν αυτή την αντίληψη.

Ο Αλέξης Τσίπρας όµως κατέφυγε σε µια παραδοξότητα. Εφυγε από την ακατάλληλη Βουλή ζητώντας να επιστρέψει µε το νέο κόµµα του. Αν λοιπόν πιστέψουµε στις δηµοσκοπήσεις, ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα είναι πάλι πρώτο κόµµα και η ΕΛΑΣ θα έχει έναν αριθµό βουλευτών που, στην καλύτερη περίπτωση, θα είναι γύρω στους 35. Στη νέα Βουλή η οποία θα προκύψει µετά τις εκλογές, η πλειοψηφία θα συνεχίσει να ψηφίζει νόµους και να παίρνει αποφάσεις όπως συµβαίνει στις ευρωπαϊκές δηµοκρατίες. Αρα, µε τη λογική και την πολιτική αντίληψη Τσίπρα, όταν θα εκλεγεί σε αυτήν τη Βουλή που η πλειοψηφία θα παίρνει αποφάσεις, ο ίδιος πρέπει να παραιτηθεί δηλώνοντας και πάλι «δεν µπορώ και δεν θέλω να συµµετέχω τυπικά σε µια Βουλή δηµοκρατικά απογυµνωµένη, µε ευθύνη κυρίως της πλειοψηφίας». Η δηµοκρατία δεν είναι ούτε τσιπροκεντρική ούτε µητσοτακοκεντρική, αλλά συνταγµατική.

Ο Αλέξης Τσίπρας δεν πρόκειται προφανώς να παραιτηθεί, απλώς µεταστρέφει την αντίληψη για το τι είναι ο κοινοβουλευτισµός και πώς λειτουργούν τα κόµµατα στη δηµοκρατία, σε µια επικίνδυνη αντίληψη για επικοινωνιακή εκλογική χρήση: «Είµαι ο ένας που δεν µοιάζει µε κανέναν». Θα µπορούσε να έχει αυτή την αντίληψη αν είχε αποφασίσει να παίξει τον ρόλο εξωκοινοβουλευτικής Αριστεράς, κάτι σαν ΣΥΡΙΖΑ-ΜΛ ή ΜΛ-ΣΥΡΙΖΑ. ∆εν έχει όµως τέτοιες προθέσεις. Αντιθέτως, θυµίζει ότι θέλει να ξαναγίνει πρωθυπουργός όχι για τον εαυτό του, αλλά για τη φουκαριάρα τη χώρα. Το πληθωρικό και σωτηριολογικό «εγώ» του Βαγγέλη Βενιζέλου επιστρέφει µε τη µορφή του Αλέξη Τσίπρα.

ΥΓ.: Υπάρχει και µια πιο πρακτική απορία. Αφού ο Αλέξης Τσίπρας θα πάρει µαζί του µόνο όσους βουλευτές έχουν παραιτηθεί όπως ο ίδιος (και εκφράζουν την ίδια αντίληψη για τη Βουλή), γιατί διαρρέει πως η βουλευτής Πόπη Τσαπανίδου θα είναι υποψήφια παρότι δεν έχει παραιτηθεί;