Συμπεριφορά ανθύπατου καταλόγιζε κάποτε στον Αμερικανό πρέσβη ο πρώην πρόεδρος της Βουλής Απόστολος Κακλαμάνης. Τα τελευταία χρόνια, ωστόσο, τον ρόλο αυτό έχουν αναλάβει η γερμανική πρεσβεία στην Αθήνα και ο Γερμανός πρέσβης, που εδώ και πέντε χρόνια συμπεριφέρεται σαν να διοικεί κάποια επαρχία. Στο νεοαποικιακό αυτό στιλ εντάσσεται, μάλιστα, και δημοσιογραφικό βραβείο, το οποίο απονέμουν κάθε δύο χρόνια σε δημοσιογράφους που επιλέγονται μεταξύ των ενδιαφερομένων που θα στείλουν τα ρεπορτάζ τους στη γερμανική πρεσβεία!

Πριν από λίγες μέρες στην ιστοσελίδα της γερμανικής πρεσβείας στην Αθήνα δημοσιεύτηκε η προκήρυξη του δημοσιογραφικού βραβείου «Ελένη Βλάχου» για το 2015, ένα βραβείο που τα τελευταία χρόνια έχει «υιοθετηθεί» από τη γερμανική πρεσβεία και το γερμανικό υπουργείο Εξωτερικών, που δίνει και το… έπαθλο. Το βραβείο που κερδίζει ο νικητής είναι ένα ταξίδι στη Γερμανία, στο πλαίσιο του επίσημου προγράμματος επισκεπτών της ομοσπονδιακής κυβέρνησης, και χρηματικό έπαθλο 2.000 ευρώ, με την «ευγενική χορηγία» των επιχειρήσεων «Bayer Ελλάς» και «BASF Ελλάς».

Η επίσκεψη στη Γερμανία οργανώνεται από την καγκελαρία σύμφωνα με το μοντέλο των επισκέψεων που γίνονται κάθε τόσο, σχεδόν μαζικά τα τελευταία χρόνια, από την έναρξη της πολιτικής των Μνημονίων, όταν και το ενδιαφέρον του Βερολίνου για την κυριαρχία του στην Ελλάδα έγινε πιο έντονο. Στα ταξίδια αυτά έχουν λάβει μέρος πολλοί πολιτικοί, δημοσιογράφοι, αιρετοί της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ακόμα και καλλιτέχνες. Ο σκοπός είναι προφανής: δεν είναι άλλος από το να αποκομίσουν μια θετική εικόνα για τη σύγχρονη Γερμανία και τον ρόλο της.

Κάποια, βέβαια, από τα ταξίδια αυτά που οργανώθηκαν όλη την προηγούμενη περίοδο από το γερμανικό ΥΠΕΞ είχαν έναν ακόμα σκοπό, πιο εξειδικευμένο, κι αυτός ήταν η προώθηση της γερμανικής προπαγάνδας σχετικά με τις γερμανικές αποζημιώσεις, τις επανορθώσεις και το κατοχικό δάνειο, καθώς είναι ένα θέμα που τους ενοχλεί και πολύ θα ήθελαν να μην γράφονται όσα γράφονται γι’ αυτό στη χώρα μας, με αποτέλεσμα να συντηρείται και να μένει ζωντανό.

Για λίγους και εκλεκτούς

Οι προκηρύξεις για το εν λόγω βραβείο, τόσο την προηγούμενη φορά όσο και αυτή, δεν έγιναν ευρέως αντιληπτές ούτε έλαβαν ιδιαίτερη δημοσιότητα και η συμμετοχή ήταν και είναι σχετικά μικρή. Οσοι ενδιαφέρονται να διεκδικήσουν το βραβείο θα πρέπει να στείλουν τα ρεπορτάζ τους στη γερμανική πρεσβεία μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου. Ο νικητής θα επιλεγεί από μια επιτροπή που αποτελείται από τον Γερμανό πρέσβη, Πέτερ Σόοφ, από τον γενικό γραμματέα της Ένωσης Ανταποκριτών Ξένου Τύπου στην Αθήνα, έναν εκπρόσωπο της οικογένειας Βλάχου, τον καθηγητή Γιώργο Πλειό, πρόεδρο του Τμήματος Επικοινωνίας και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης του Πανεπιστημίου Αθηνών, και τον Μιχάλη Ψύλο, πρόεδρο – γενικό διευθυντή του ΑΠΕ-ΜΠΕ.

Οι δύο τελευταίοι, πάντως, όπως ενημέρωσαν τα «Επίκαιρα», δεν συμμετέχουν ως φυσικά πρόσωπα, αλλά ως εκπρόσωποι των συγκεκριμένων θεσμών. Ο κ. Ψύλος εξήγησε ότι όταν, πριν από λίγο καιρό, ανέλαβε τα καθήκοντά του, βρήκε τη συμμετοχή αυτή ως ειλημμένη υποχρέωση από τον προκάτοχό του στο Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων.
Το εν λόγω βραβείο, πάντως, από το 2010 και μετά εντάσσεται στη γενικότερη πολιτική που ακολουθεί η γερμανική πρεσβεία στη χώρα- μας, στο πλαίσιο του περίφημου «ελληνογερμανικού προγράμματος»

Ο ρόλος του Φούχτερ

Ήταν στις 5 Μαρτίου του 2010, λίγο μετά την ανάληψη της κηδεμονίας της χώρας από την τρόικα, με τον ειδικό ρόλο της Γερμανίας, όταν ο τότε πρωθυπουργός, Γιώργος Παπανδρέου, και η καγκελάριος Μέρκελ συμφώνησαν «να επεκτείνουν και να εντείνουν τις ελληνογερμανικές σχέσεις» με ένα συγκεκριμένο Μνημόνιο Ελληνογερμανικής Συνεργασίας, το οποίο αποδέχτηκε και επικύρωσε στη συνέχεια και ο Αντώνης Σαμαράς. Αρχικά εκπονήθηκε ένας οδικός χάρτης συνεργασίας από τον πρώην αναπληρωτή υπουργό Εξωτερικών Δημήτρη Δρούτσα και τον Γερμανό υφυπουργό Εξωτερικών Βολφ Ρούτχαρτ Μπορν (στην πορεία με τον Γκίντο Βεστερβέλε) και κατόπιν υπεγράφη η συμφωνία από τη Μαριλίζα Ξενογιαννακοπούλου, που τον διαδέχτηκε.

Οι συμφωνίες αυτές δεν ήρθαν ποτέ στη Βουλή και δεν δημοσιοποιήθηκαν, προέβλεπαν όμως πολύ συγκεκριμένες δράσεις σε πάρα πολλούς τομείς, μερικές από τις οποίες ανέλαβε να επιβλέπει και να προωθεί ο εντεταλμένος της Άνγκελα Μέρκελ για την Ελλάδα, Χανς Γιόακιμ Φούχτελ. Σημαντικό μέρος των δράσεων αυτών είναι η πρόσκληση Ελλήνων δημοσιογράφων στη Γερμανία, πρόγραμμα που χρηματοδοτεί το γερμανικό υπουργείο Εξωτερικών. Η προσέγγιση και συνεργασία με Έλληνες δημοσιογράφους, με σκοπό την αντιμετώπιση του «αντιγερμανισμού», που φούντωσε μετά την έναρξη της κηδεμονίας της Ελλάδας, καθώς και τα σεμινάρια και workshops νέων δημοσιογράφων με σκοπό τη δημιουργία μιας γενιάς δημοσιογράφων που θα βλέπουν και θα αντιμετωπίζουν φιλικά τη Γερμανία και τις πολιτικές που προωθεί, ήταν η κύρια δραστηριότητα του προγράμματος που αφορούσε στα ΜΜΕ.

Σημαντικό ρόλο εδώ έπαιξαν και παίζουν και τα γερμανικά πολιτικά ιδρύματα που άνοιξαν παραρτήματα τα τελευταία χρόνια – τόσο των Σοσιαλδημοκρατών και των Χριστιανοδημοκρατών όσο και των υπόλοιπων μικρότερων πολιτικών δυνάμεων. Είναι χαρακτηριστικά τα workshops του ιδρύματος «Κόνραντ Αντενάουερ» (του κόμματος της Μέρκελ), από το οποίο πέρασαν πολλοί νέοι δημοσιογράφοι. Όσο για μερικούς από τους εμπειρότερους που αποδέχτηκαν τις προσκλήσεις της γερμανικής πρεσβείας, κάποιοι εξ αυτών έγραψαν και τις εντυπώσεις τους στην ιστοσελίδα της γερμανικής διπλωματικής αποστολής.

Υ.Γ.: Η πολιτική της γερμανικής κυβέρνησης στην Ελλάδα σχετικά με τα ΜΜΕ και η εξυπηρέτηση των σκοπών της μέσα από τις δράσεις της «ελληνογερμανικής συνεργασίας» δεν καθιστούν συμμέτοχους όλους τους δημοσιογράφους που μετέχουν σε αυτές αποδεχόμενοι προσκλήσεις ή βραβεία -αρκετοί, άλλωστε, αγνοούν το πλαίσιο. Ούτε υπάρχει οποιαδήποτε μομφή σε όσους συμμετέχουν στην κριτική επιτροπή, όπως, π.χ., ο εκάστοτε πρόεδρος του Τμήματος ΜΜΕ του Πανεπιστημίου Αθηνών ή ο διευθυντής του ΑΠΕ-ΜΠΕ, για τους οποίους η συμμετοχή αποτελεί ειλημμένη υποχρέωση.

Πηγή: Βασιλική Σιούτη – «Επίκαιρα»