Οι θέσεις της κυβέρνησης και των θεσμικών παραγόντων, αλλά και οι αντιφάσεις τους από την αρχή της επιδημίας έως σήμερα

Με σχεδόν ένα εκατομμύριο κρούσματα ανά την υφήλιο και 49.180 θανάτους (έως την ώρα που γράφονται αυτές οι γραμμές), η πανδημία του κορονοϊού έχει επιφέρει ήδη τεράστιες απώλειες σε ανθρώπινες ζωές. Ταυτόχρονα, και εξαιτίας της πανδημίας, δεκάδες χιλιάδες (στην Ελλάδα) και εκατομμύρια (στον πλανήτη) εργασιακές θέσεις έχουν χαθεί, οι οικονομικοί δείκτες καταρρέουν και όλα τα υπόλοιπα (από κοινωνικές δομές, εργασιακά και ανθρώπινα δικαιώματα έως διαπροσωπικές σχέσεις και ψυχολογικές διακυμάνσεις) διανύουν μια ιδιαιτέρως κρίσιμη περίοδο.

Αυτά είναι τα μέχρι τώρα δεδομένα, με τις κυβερνήσεις να επιλέγουν διαφορετικό μοντέλο αντιμετώπισης, αναλόγως… Αλήθεια, αναλόγως τι; Τον ιδεολογικό προσανατολισμό της κάθε κυβέρνησης; Τα οικονομικά δεδομένα κάθε χώρας; Την κουλτούρα του κάθε λαού; Τη δυναμική της κάθε χώρας ως προς το «κράτος πρόνοιας» προ πανδημίας; Τις ιδεοληψίες κυβερνώντων/υπευθύνων κ.λπ.; Την ολιγωρία τους; Τις μικροπολιτικές τους επιδιώξεις; Την εξυπηρέτηση συγκεκριμένων συμφερόντων και κύκλων; Τι ακριβώς;

Αν και για κάθε χώρα τα δεδομένα διαφέρουν, αυτό που όλες έχουν κοινό είναι ο ίδιος ο ιός. Καθώς και η μη επαρκής, προς το παρόν, ιατρική αντιμετώπισή του. Ωστόσο και η διαχείριση (σε όλα τα επίπεδα) της κρίσης που επέφερε η πανδημία επίσης διαφοροποιείται από χώρα σε χώρα – κάτι το οποίο επιδέχεται ήδη κριτικής από σημαντικούς διανοητές ανά τον κόσμο. Ειδικά για τη χώρα μας, αυτή η διαχείριση άλλαζε και αλλάζει μέρα με τη μέρα.

Το πώς η ελληνική κυβέρνηση και ο κρατικός μηχανισμός αποφάσισαν να σταθούν απέναντι στην πανδημία του κορονοϊού ανάγεται σε τρία επίπεδα: στο υγειονομικό, το οικονομικό και το επικοινωνιακό. Αυτά πολλές φορές επικαλύπτουν το ένα το άλλο ή και αλληλοσυγκρούονται. Κάνοντας μια μικρή χρονική αναδρομή σε ενδεικτικές δηλώσεις, πράξεις και γεγονότα, γίνεται πιο εύκολο να καταλήξει κάποιος σε συγκεκριμένα συμπεράσματα – για το αν όσα γίνονται κι ακούγονται αποτελούν κυβερνητικό αυτοβαυκαλισμό ή σοβαρή πολιτική στάση. Ιδού:

■ Τον Γενάρη, ο καθηγητής Παθολογίας-Λοιμώξεων της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ και επιστημονικός συνεργάτης του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ), Σωτήρης Τσιόδρας, έλεγε (Iatronet): «Ο νέος ιός εμφανίζει χαμηλή μεταδοτικότητα και μειωμένη θνησιμότητα σε σχέση με τον SARS και MERS.

Από τη μέχρι τώρα εικόνα, προκύπτει πως πρόκειται για έναν κοροναϊό, ο οποίος μεταδίδεται δύσκολα από άνθρωπο σε άνθρωπο. Για να υπάρξει πρόβλημα στην Ελλάδα, πρέπει να έρθει κάποιος από Κίνα. Η πιθανότητα εμφάνισης κρούσματος στην Ελλάδα είναι περιορισμένη, καθώς η χώρα μας δεν έχει απ’ ευθείας αεροπορική σύνδεση με την περιοχή όπου καταγράφηκαν τα πρώτα κρούσματα» (τότε, κάτι παρόμοιο έλεγε και ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας).

■ Δυο μήνες μετά (31/3), στην καθιερωμένη, πλέον, καθημερινή ενημέρωση που κάνει ο καθηγητής είπε: «Ο ιός μπορεί να γίνει επιθετικός και γρήγορα καταστρεπτικός και στην Ελλάδα. Τα μέτρα που παίρνουν οι περισσότερες χώρες αποδίδουν, αλλά είναι ένας ιός που ταχύτατα διασπείρεται».

Οσον αφορά την έκκληση πολλών γιατρών και προέδρων ιατρικών συλλόγων (π.χ. Ξάνθης) να πολλαπλασιαστούν τα τυχαία δειγματοληπτικά τεστ (κάτι που συνιστά και ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας), ο κ. Τσιόδρας απάντησε σε αιχμηρό ύφος (18/3): «Συνάδελφοι μιλούν με ανακρίβειες και διαδίδουν fake news. Σε όλο τον κόσμο υποκαταγράφεται η πορεία του ιού, όχι μόνο στην Ελλάδα», ενώ επισήμανε πως «θα περάσουμε σε λογική ανακοίνωσης μόνο των σοβαρών κρουσμάτων».

■ Στις 24/2, ο υπουργός Υγείας Β. Κικίλιας δήλωνε: «Η χώρα είναι θωρακισμένη!». Ζήτησε από όλους «ψυχραιμία, σοβαρότητα και επαγγελματισμό», διαβεβαιώνοντας ότι έχουν ληφθεί όλα τα απαραίτητα μέτρα για την προστασία της δημόσιας υγείας στην Ελλάδα και συμπλήρωσε: «Ο συγκεκριμένος ιός προσομοιάζει με τον ιό μιας σοβαρής γρίπης και έτσι θα αντιμετωπιστεί»(!). Την ίδια μέρα, η υπουργός Παιδείας Νίκη Κεραμέως εμφανίστηκε καθησυχαστική για τους μαθητές των σχολείων που ήταν εκδρομή στην Ιταλία, λέγοντας: «Οι μαθητές που γυρίζουν από την Ιταλία θα ελεγχθούν μόνο αν εμφανίσουν συμπτώματα».

Δραματική έκκληση

Ακριβώς μία μέρα μετά, ο κ. Κικίλιας έκανε δραματική έκκληση για να δεχτούν γιατροί και νοσηλευτές να προσληφθούν ως μη μόνιμο προσωπικό. Ανακοίνωσε 2.000 (μη μόνιμες) προσλήψεις. Λίγο μετά, έκανε έκκληση για εθελοντική εργασία.

Εως σήμερα ουδείς γνωρίζει αν έχουν γίνει προσλήψεις ή πόσες είναι αυτές. Τουναντίον, οι όποιες δομές πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας είναι ή ανύπαρκτες ή υποστελεχωμένες, λόγω μετακίνησης προσωπικού στα νοσοκομεία, με αποτέλεσμα το «μείνε μέσα και σε περίπτωση ανάγκης κάλεσε τον γιατρό σου» να οδηγεί στο ερώτημα: «Ποιον γιατρό μου;».

■ Παράλληλα, παρατηρήθηκαν παλινωδίες για τη λειτουργία των εκκλησιών, με βουλευτές της Ν.Δ. να λένε πως κοινωνούν, ο υπουργός Απάπτυξης κ. Γεωργιάδης να τα βάζει με τους «άπιστους» συριζαίους, το τηλεφωνικό κέντρο του ΕΟΔΥ (πρώην ΚΕΕΛΠΝΟ) να ενημερώνει πως «η θεία κοινωνία είναι απολύτως ασφαλής και δεν μεταδίδει τον κορονοϊό», ο ίδιος ο κ. Τσιόδρας να πηγαίνει σε ναό για να ψάλει, την ίδια στιγμή που έλεγαν αυστηρά, τόσο ο ίδιος όσο και ο πρωθυπουργός και άλλοι κυβερνητικοί παράγοντες (Ν. Χαρδαλιάς, υπουργοί, στελέχη κ.ά.), να «μένουμε σπίτι» και πως η εξάπλωση του ιού είναι αποτέλεσμα μόνο της ανευθυνότητας κάποιων συμπολιτών μας που αρνούνται να αυτοπεριοριστούν, και όχι της έλλειψης τεστ, του μαζικού ελέγχου ή της προστασίας του ιατρικού και νοσηλευτικού προσωπικού.

■ Τέλος, ενώ στη Γαλλία κάνουν χρήση 12% του ΑΕΠ σε δαπάνες για την υγεία και την οικονομία, στην Ισπανία 20% και στη Γερμανία 15%, στην Ελλάδα ο υπουργός Οικονομικών κ. Σταϊκούρας έκανε λόγο για μέτρα στο 2,5% του ΑΕΠ. Μέσα σε αυτά είναι: 30 εκατ. ευρώ σε ιδιωτικές κλινικές, 21 εκατ. που δεν θα πληρώσουν ως δόση για τις άδειες τα ιδιωτικά κανάλια και 11 εκατ. διαφημιστική καμπάνια για τον κορονοϊό. Φυσικά είναι και τα μόλις (!) 5 ευρώ που κοστολογεί ο υπουργός Ανάπτυξης, Αδ. Γεωργιάδης, τα μαθήματα αρχαίων ελληνικών από την εταιρεία του σε παιδιά.

Πηγή: Νόρα Ράλλη – “ΕφΣυν”