Αγγελος Σικελιανός: Ενας αγωνιστής διανοούμενος και ποιητής που πέθανε σαν σήμερα στις 19 του Ιούνη του 1951 (Βίντεο)

Jun 19, 2025 | Ημερολόγιο | 0 comments

«Ψεύτικοι θεοί πολλοί σαπίζουνε την πλάση,/ μ’ αυτός ο θεός που ‘ναι ο λαός θα μείνει πάντα/ στη σαπισμένη γη να φέρει την υγειά της…
Καρδιά, παιδιά… και θ’ απλωθεί ο Παράδεισος μια μέρα…».
….
«Δεν είναι τούτο πάλεμα σε μαρμαρένια αλώνια/ εκεί να στέκει ο Διγενής και μπρος να στέκει ο Χάρος/ Εδώ σηκώνετ’ όλ’ η γη με τους αποθαμένους/ και με τον ίδιο θάνατο πατάει το θάνατό της.
Κι απάνω – απάνω στα βουνά, κι απάνω στις κορφές τους,/ φωτάει με μιας Ανάσταση, ξεσπάει αχός μεγάλος./ Η Ελλάδα σέρνει το χορό, ψηλά, με τους αντάρτες/ – χιλιάδες δίπλες ο χορός, χιλιάδες τα τραπέζια,- / κ’ είν’ οι νεκροί στα ξάγναντα πρωτοπανηγυριώτες».

Αγγελος Σικελιανός

Σαν σήμερα στις 19 του Ιούνη του 1951 έσβησε ένας  αγωνιστής  και  διανοούμενος.

Ο Α. Σικελιανός, έφυγε πικραμένος και παραγκωνισμένος από την επίσημη μετεμφυλιακή Ελλάδα.
Συκοφαντημένος, επειδή είχε το σθένος να συμπορευτεί με το ΕΑΜ, και μάλιστα σαν επικεφαλής του ΕΑΜ Διανοουμένων –Καλλιτεχνών ενώ δεν του συγχωρέθηκε ποτέ από το επίσημο κράτος ότι είχε το θάρρος να μην απαρνηθεί, μετά την απελευθέρωση, τα ιδανικά της Εθνικής Αντίστασης.
Να μη «συνδράμει» τις προσπάθειες της αγγλοκρατίας και της άρχουσας τάξης  για  κατασυκοφάντηση του ΕΑΜ. Να μη «συμφωνήσει» για τις  διώξεις των εκατοντάδων χιλιάδων αγωνιστών της Εθνικής Αντίστασης.

Ο ποιητής δε θεώρησε ότι επιτελούσε το καθήκον του με το να υμνεί απλώς τον ΕΑΜικό αγώνα κλεισμένος στο σπίτι του. Τον υμνούσε και δημόσια. Διακινδυνεύοντας.
Εφτασε να «χτυπήσει» με τους στίχους του, την καμπάνα του αγώνα και στην κηδεία του Παλαμά. Εβγαζε εγερτήριους λόγους σε διάφορες εκδηλώσεις. Τόλμησε σε εκδήλωση στο Ηρώδειο (Αύγουστος του 1944) να απαγγείλει με τη βροντώδη φωνή του τον αντάρτη «Αστραπόγιαννό» του. Αλλά και σε εκδήλωση μετά την απελευθέρωση (1946)  ύμνησε  τον αγώνα και τις ιδέες του ΕΑΜ.
Και καθώς είχε, ήδη, πει το μεγάλο «ΝΑΙ» και το μεγάλο «ΟΧΙ» του, στην πρώτη μεταπολεμική εκδήλωση της Εταιρίας Ελλήνων Λογοτεχνών, ως πρόεδρός της, έκανε μια μεγαλόπνοη προγραμματική ομιλία με θέμα «Προς μια αποφασιστική πνευματική στροφή».

Οι ΕΑΜικές ιδέες του Σικελιανού δε λύγισαν ούτε με τον Δεκέμβρη, ούτε στα μαύρα χρόνια του  Εμφυλίου. Γιατί, όπως έβαζε τον Μακρυγιάννη να λέει, «Τη λευτεριά μας τούτη δεν την ήβραμε στο δρόμο, και δε θα μπούμεν εύκολα στου αυγού το τσόφλι, γιατί δεν είμαστε κλωσόπουλα, σ’ αυτό να ξαναμπούμε πίσω, μα εγίναμε πουλιά, και τώρα πια στο τσόφλι μέσα δε χωρούμε».

Ο Σικελιανός βλέποντας τη νέα, μετά το Δεκέμβρη, σκλαβιά των αγωνιστών, τοποθετούσε υπεράνω όλων των αγαθών τη Λευτεριά, βάζοντας τον Βλαχογιάννη να λέει:
«Τη Λευτεριά, τη Λευτεριά ως τα ύψη,/ τη Λευτεριά ως το θάνατο,/ τη Λευτεριά ως τον Αδη,/ κι απέκει τ’ άλλα είναι καλά, απάνου ή κάτου κόσμος!».
Και στο επίγραμμά του «25 Μάρτη 1821 – 25 Μάρτη 1946» έλεγε:
«Του αγώνα μας πρωτόφλεβα, καρδιά του Εικοσιένα,/ για να σε χαιρετίσουνε ορθό είναι σηκωμένοι/ γυναίκες, γέροντες,/ παιδιά κ’ εγώ στη σύναξή τους/ για βιαστικό αντροκάλεσμα, για σημερινό σημάδι.
Τι τώρα σμίγει το αίμα Σου στην πιο πλατιά του κοίτη/ μ’ όσο αίμα χύθηκεν εχτές, και δες το, ξεχειλίζει/ να μπει ποτάμι ακράταγο με τα ποτάμια τ’ άλλα/ των Λαών ορμάν στη Λευτεριά π’ ανοίγεται μπροστά τους/ Ανθρωποθάλασσα της Ζωής, σ’ Εσέ, Δημοκρατία!».

Τιμωρημένος αλλά περήφανος

Δεν του τα συγχώρεσε όλα αυτά η μεταπολεμική σκοταδιστική εξουσία. Γι’ αυτό και σαμποτάρισε  τρεις φορές την υποψηφιότητά του για το Νόμπελ, την οποία έθεσε η Εταιρία Ελλήνων Λογοτεχνών.
Τον πολέμησε και για έναν ακόμα λόγο.

Επειδή η ΕΑΜοθραφείσα ΕΕΛ το 1947 τον ανακήρυξε τιμητικά ως επίτιμο πρόεδρό της. Το αντιδραστικό κατεστημένο κατηγόρησε την ΕΕΛ ότι προπαγανδίζει το δεύτερο αντάρτικο.
Το «επιχείρημα» ήταν ότι στην πρωτοχρονιάτικη γιορτή της ΕΕΛ (Γενάρης του ’48), την ώρα που ο επίτιμος πρόεδρος της εταιρίας έκοβε την πρωτοχρονιάτικη πίτα, ο Μάρκος Αυγέρης του ευχήθηκε «Να ζήσει σαν τα Ψηλά Βουνά», προπαγανδίζοντας, υποτίθεται, έτσι, τον αγώνα του  Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας.
Με αυτήν την κατηγορία μπήκε μπροστά η «μηχανή» τρομοκράτησης του πνευματικού κόσμου. «Μηχανή», που χώρισε τους λογοτέχνες σε  «εθνοπροδότες» και «εθνικόφρονες» και διέσπασε το παλαιότερο σωματείο της χώρας, την ΕΕΛ, με τη δημιουργία της «Εθνικής Εταιρίας Ελλήνων Λογοτεχνών».

Ο Σικελιανός παραμένει αθάνατος και κατατάσσεται στην κορυφαία τετράδα των δημιουργών του πρώτου μισού του 20ού αιώνα -Παλαμάς, Βάρναλης, Σικελιανός , Καζαντζάκης

Στοιχεία στην ανάρτησή μας πήραμε από δημοσιεύματα του «Ριζοσπάστη»

0 Comments

Submit a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Μυστικές μετρήσεις και δημόσια συμπεράσματα: Ένα επικίνδυνο παιχνίδι ενημέρωσης

Του Γιώργη Γιαννακέλλη Εμείς σαν ιστότοπος έχουμε επιλέξει -από τον καιρό ακόμα που είμαστε blog- να μην δημοσιεύουμε φήμες και πληροφορίες που δεν μπορούσαμε να διασταυρώσουμε και το μόνο που έχουμε αρκεστεί να κάνουμε κάποιες φορές είναι να αναπαράγουμε σχετικά...

Σαλμάς κατά Γεωργιάδη: Το ερώτημα-βόμβα για φαρμακοβιομηχανίες και ΜΜΕ που ζητά απάντηση τώρα

Η αντιπαράθεση μεταξύ του υπουργού Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης και του ανεξάρτητου βουλευτή (και πρώην στελέχους της ΝΔ) Μάριου Σαλμά αποκτά πλέον μια σαφώς πιο βαθιά και ουσιαστική διάσταση. Δεν πρόκειται πια για μια απλή σύγκρουση δηλώσεων. Πρόκειται για μια πολιτική...

Ενα βιντεάκι χαρισμένο σε Πλεύρη, Βορίδη, Αδωνη για να “τιμήσουν” την σημερινή “επέτειο”

21 Απρίλη σήμερα και έχουμε δεδομένο ότι μια σειρά πρωτοκλασάτα στελέχη της Νέας Δημοκρατίας  θα  αναπολούν  με νοσταλγία το “νόμο και την τάξη”, που βασίλευε στην χώρα μας όταν κυβερνούσε η “εθνοσωτήριος επανάστασις” των συνταγματαρχών. (Για όσους ξέρουν ιστορία...

Ενας χρόνος από τον θάνατο του πιο έξυπνου χριστέμπορα, που έχει υπάρξει στην Εδρα του Βατικανού

Του Γ. Γ. Είναι εντυπωσιακές οι αγιογραφίες που έγιναν σήμερα με αφορμή  ότι σύμπληρώνεται ένας  χρόνοα από τον θάνατο του Πάπα Φραγκίσκου. (Πέθανε σε ηλικία 88 ετών σαν σήμερα πέρσι, πάσχοντας από διπλή πνευμονία). Είχε γεννηθεί στο Μπουένος 'Αιρες της Αργεντινής...

Σκέψεις για την επίδραση του πραξικοπήματος της 21/4/1967 στις διεργασίες και την εξέλιξη της Αριστεράς στην Ελλάδα

Κείμενο του Κώστα Παπαδάκη που γράφτηκε 21.4.2023 … Η ιστορία βέβαια δεν γράφεται με τα «αν» και με τα «θα». Παρ’ όλα αυτά, είναι ενίοτε χρήσιμες ορισμένες αναστοχαστικές εκτιμήσεις σε συγκεκριμένες ιστορικές συγκυρίες προκειμένου να εκτιμηθεί ποια ήταν η συμβολή ενός...

Η “Δικαιοσύνη” έχει πρόσωπο όταν τιμωρεί, αλλά γίνεται απρόσωπη όταν πρέπει να λογοδοτήσει για τα εγκλήματα που διαπράτει

Των Γ.Γ και mitsos175 Η ίδια η εισαγγελέας της έδρας, στην αγόρευσή της στη δίκη του Νίκου Ρωμανού, ήταν ξεκάθαρη: «Εγείρονται πολύ σοβαρές αμφιβολίες», ζητώντας την απαλλαγή του ίδιου και δύο ακόμη κατηγορουμένων. (Υποθέτουμε ότι αυτή θα είναι και η δικαστική...

Πρωτοφανής κλιμάκωση της τρομοκρατίας και της εκδικητικότητας απέναντι σε αγωνιστές!

Οδηγούν σε δυνητική αργία μαζί με τη Χρύσα Χοντζόγλου και τον Δημήτρη Χαρτζουλάκη, πρώην μέλος του ΔΣ της ΕΛΜΕ  Πειραιά Την Τετάρτη 29 Απρίλη 2026, ο Δημήτρης Χαρτζουλάκης παραπέμπεται στο πειθαρχικό με το ερώτημα της Δυνητικής Αργίας. Την ίδια μέρα, καλείται για...

«Εγείρονται πολύ σοβαρές αμφιβολίες» – Η εισαγγελέας ζητά την αθώωση του Νίκου Ρωμανού και δύο ακόμη αγωνιστών

Με μια αγόρευση-καταπέλτη που τίναξε στον αέρα το αφήγημα της κατηγορίας, η εισαγγελέας Αλεξάνδρα Πίσχοινα ζήτησε την άμεση απαλλαγή του Νίκου Ρωμανού και δύο ακόμη κατηγορουμένων στην υπόθεση της έκρηξης στους Αμπελοκήπους, τον Οκτώβριο του 2024. «Εγείρονται πολύ...

Πανάκριβα ταξιδάκια, πληρωμένα με δημόσιο χρήμα, για το δίδυμο Μενδώνη – Παναγιωταρέα

Πριν από μερικούς μήνες γράφαμε: «Δεν είναι τρολιά! Η Μενδώνη τοποθετεί το πορτραίτο της Άννας Παναγιωταρέα στην Εθνική Πινακοθήκη!». Και τότε σημειώναμε το αυτονόητο: ότι το δίδυμο Παναγιωταρέα – Μενδώνη δεν είναι απλώς “κοντά”, αλλά δεμένο με δεσμούς που γνωρίζει...

21/4/1944: Ο ΕΛΑΣ Καισαριανής αποκρούει νικηφόρα επίθεση γερμανοτσολιάδων, χαφιέδων της Ειδικής Ασφάλειας και ανδρών της Γκεστάπο

Στην Καισαριανή ο ΕΛΑΣ δίνει σκληρές μάχες ενάντια στη συνδυασμένη επίθεση 1.000 γερμανοτσολιάδων, χαφιέδων της Ειδικής Ασφάλειας και ανδρών της Γκεστάπο. Το πώς εξελίχτηκε το συγκεκριμένο γεγονός το παρακολουθούμε μέσα από ένα απόσπασμα του βιβλίου του Ορέστη Μακρή...

Επιλεγμένα Video