Στην άλλη άκρη του κόσμου, στην Ινδονησία, παίζεται ένα έργο γνώριμο. Στα χαρτιά το πολίτευμα ονομάζεται «προεδρική αντιπροσωπευτική δημοκρατία». Στην πράξη όμως, όλες οι εξουσίες έχουν συγκεντρωθεί γύρω από τον πρόεδρο και τον στρατό του. Ό,τι ζήσαμε με τους δικούς μας δικτάτορες, το βλέπουμε να επαναλαμβάνεται στην Ασία με νέα ρούχα.

Ο νέος πρόεδρος Πραμπόβο Σουμπιάντο, πρώην στρατηγός με μαύρο παρελθόν σε σφαγές και παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, μόλις λίγους μήνες μετά την εκλογή του, δίνει στον στρατό ρόλο-«πλατφόρμα»: από τα σχολικά γεύματα ως τα έργα υποδομών και την αγροτική πολιτική. Σαν να μην πέρασε μια μέρα από τη χούντα του Σουχάρτο.

Την ίδια ώρα, η κυβέρνηση προωθεί κατάργηση της άμεσης εκλογής τοπικών ηγετών – για να τους διορίζει μέσω κοινοβουλίων ελεγχόμενων από την εξουσία. Η δημοκρατία μπαίνει στο ψυγείο με τη σφραγίδα της «οικονομίας» και της «σταθερότητας».

Κι όταν ο λαός κατεβαίνει στον δρόμο, η απάντηση είναι βία. Το πρόσφατο βίντεο με διαδηλωτές να συγκρούονται άγρια με την αστυνομία δεν είναι «εξαίρεση», αλλά ο κανόνας. Όπως το 2019, όταν χιλιάδες ξεσηκώθηκαν ενάντια στον περιορισμό της ανεξαρτησίας του οργανισμού κατά της διαφθοράς (KPK), έτσι και σήμερα η οργή ξεχειλίζει.

Το μήνυμα των δρόμων είναι καθαρό: δεν υπάρχει καμιά «δημοκρατία» όταν οι στρατηγοί αποφασίζουν για τα πάντα και όταν οι φωνές των πολιτών φιμώνονται με δακρυγόνα και ξύλο.

Δεν είναι «απλώς» μια υπόθεση της Ινδονησίας. Είναι η ίδια παγκόσμια τάση:

⏩ Συγκεντρωτισμός και καταστολή στην Τουρκία του Ερντογάν.

⏩ Κράτος-μπάτσος στη Γαλλία του Μακρόν απέναντι στα Κίτρινα Γιλέκα.

⏩ Προσπάθειες περιορισμού ελευθεριών ακόμα και στην «προοδευτική» Ευρώπη με πρόσχημα την «ασφάλεια».

Όταν οι λαοί σηκώνουν κεφάλι, οι εξουσίες απαντούν με γκλομπ, φυλακές και προπαγάνδα. Όμως το βίντεο από την Ινδονησία δείχνει κάτι ελπιδοφόρο: οι μπάτσοι δεν είναι ανίκητοι. Όταν η οργή των από κάτω ξεσπά, κανένα κράτος – όσα τανκς κι αν επιστρατεύσει – δεν μπορεί να τη σταματήσει.