Το 2016 ήταν, υποτίθεται, «νεκρός πολιτικός χρόνος». Δεν είχαμε βουλευτικές εκλογές, δεν υπήρχε άμεση προσφυγή στις κάλπες. Κι όμως, οι δημοσκοπήσεις — όπως ακριβώς και σήμερα — διαδέχονταν η μία την άλλη με ρυθμό πολυβόλου. Κάθε εβδομάδα και μια «μέτρηση», κάθε μέτρηση και μια «τάση», κάθε «τάση» και μια κατασκευή κλίματος.
Μια απ’ αυτές παρουσιάστηκε σαν σήμερα στην τηλεόραση του ΣΚΑΪ. Τη φέρνουμε ξανά από το αρχείο μας. Είχε πραγματοποιηθεί από το Πανεπιστήμιο Μακεδονίας και προβλήθηκε με τη γνωστή σοβαροφάνεια των γραφημάτων και των «επιστημονικών» ποσοστών.
Τα αποτελέσματα; Τέτοια που μας οδήγησαν τότε να γράψουμε:
«Αν δεχθούμε ότι στο εκλογικό σώμα πιο δημοφιλής πολιτικός είναι ο γραφικός Βασίλης Λεβέντης, πρέπει να βγάλουμε βιβλιάρια για να σαλπάρουμε».
Γιατί όταν η «κοινή γνώμη» εμφανίζεται να αναδεικνύει σε κορυφή δημοφιλίας πρόσωπα που στην πραγματική κοινωνική δυναμική κινούνται στο περιθώριο, δεν μιλάμε απλώς για αστοχία. Μιλάμε για πολιτική εργαλειοποίηση της στατιστικής. Για απόπειρα διαμόρφωσης, όχι αποτύπωσης, του συσχετισμού.
Και αν κάποιος σπεύσει να ισχυριστεί ότι «τότε οι εταιρείες χρησιμοποιούσαν παρωχημένες μεθοδολογίες», ας θυμηθεί τι συνέβη πολύ πιο πρόσφατα: Τον Δεκέμβρη του 2021, στον πρώτο γύρο της εσωκομματικής αναμέτρησης στο ΠΑΣΟΚ, φαβορί παρουσιαζόταν ο Αντρέας Λοβέρδος. Το αποτέλεσμα; Ήρθε τρίτος και καταϊδρωμένος.
Οι δημοσκοπήσεις δεν είναι ουδέτερες. Δεν είναι απλώς «φωτογραφία της στιγμής». Είναι εργαλείο πολιτικής πίεσης, διαμόρφωσης κλίματος, κατασκευής «ρεύματος». Όταν επαναλαμβάνονται αδιάκοπα σε περιόδους χωρίς εκλογές, ο ρόλος τους δεν είναι ενημερωτικός. Είναι κανονιστικός.
Το έργο το έχουμε ξαναδεί. Και όσο το βλέπουμε να επαναλαμβάνεται, τόσο επιβεβαιώνεται ότι η πολιτική μάχη δεν δίνεται μόνο στις κάλπες — αλλά και στην οθόνη, στα ποσοστά, στις «τάσεις» και στις στημένες βεβαιότητες.
Η κοινωνία, όμως, δεν χωράει σε πίνακες Excel. Και η ιστορία δεν γράφεται με γκάλοπ.
0 Comments