Στις 29 Απρίλη 1975, λίγους μήνες μετά την πτώση της στρατιωτικής δικτατορίας και την εγκαθίδρυση της λεγόμενης «Μεταπολίτευσης», η νύχτα της Ελευσίνας φωτίστηκε από τις φλόγες. Οκτώ αυτοκίνητα Αμερικανών στρατιωτικών που ανήκαν στο προσωπικό της αμερικανικής βάσης πυρπολήθηκαν ταυτόχρονα με εμπρηστικές βόμβες. Ήταν η πρώτη δημόσια ενέργεια του Επαναστατικού Λαϊκού Αγώνα (ΕΛΑ), της μαζικότερης και μακροβιότερης οργάνωσης ένοπλης λαϊκής πάλης στην μεταπολιτευτική Ελλάδα.Η ενέργεια αυτή δεν ήταν τυχαία ούτε μεμονωμένη. Σήμανε την έναρξη ενός οργανωμένου, συνειδητού και επίμονου αντιιμπεριαλιστικού αγώνα που θα διαρκούσε δύο δεκαετίες.
Το καλοκαίρι του 1974 η χούντα κατέρρευσε κάτω από το βάρος της τουρκικής εισβολής στην Κύπρο και της λαϊκής κατακραυγής. Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής επέστρεψε από το Παρίσι για να «νομιμοποιήσει» την επιστροφή στη δημοκρατία. Ωστόσο, για μεγάλα τμήματα της ριζοσπαστικής Αριστεράς, η αλλαγή ήταν επιφανειακή. Οι αμερικανικές βάσεις παρέμεναν στο έδαφος της χώρας, το ΝΑΤΟ εξακολουθούσε να ελέγχει στρατηγικά σημεία, ενώ οι οικονομικοί και πολιτικοί μηχανισμοί που στήριξαν τη δικτατορία δεν διαλύθηκαν. Η εξάρτηση από τον αμερικανικό ιμπεριαλισμό δεν έφυγε· απλώς άλλαξε ρούχα.
Σε αυτό το κλίμα απογοήτευσης και ριζοσπαστικοποίησης, πρώην μέλη αντιδικτατορικών οργανώσεων, ανάμεσά τους και ο Χρήστος Τσιγαρίδας καθώς ο Χρήστος Κασσίμης, –Ο πρώτος δολοφονημένος αντάρτης πόλης– αποφάσισαν ότι η κοινοβουλευτική οδός δεν αρκούσε. Χρειαζόταν ένα ένοπλο, μαζικό, λαϊκό κίνημα πόλης που να χτυπάει απευθείας τους μηχανισμούς της εξάρτησης και της εκμετάλλευσης.
Η επίθεση στην Ελευσίνα ήταν συμβολική και ταυτόχρονα πρακτική. Στόχευσε απευθείας την παρουσία του αμερικανικού στρατού στην Ελλάδα – τον ίδιο στρατό που είχε στηρίξει τη χούντα, που είχε εμπλακεί στην Κύπρο και που συνέχιζε να θεωρεί την Ελλάδα προγεφύρωμα στην Ανατολική Μεσόγειο. Δεν υπήρξαν θύματα.
Η ενέργεια ήταν προσεκτικά σχεδιασμένη ώστε να στείλει μήνυμα χωρίς να προκαλέσει άσκοπη απώλεια ανθρώπινης ζωής.
Λίγο αργότερα, ο ΕΛΑ ανέλαβε την ευθύνη με προκήρυξή του, σηματοδοτώντας την εμφάνιση μιας νέας γενιάς ένοπλου αγώνα που δεν περιοριζόταν σε συμβολικές ενέργειες αλλά επιδίωκε τη δημιουργία ενός ευρύτερου επαναστατικού κινήματος.
Στα επόμενα χρόνια ο ΕΛΑ εξελίχθηκε στην πιο μαζική οργάνωση ένοπλης πάλης που γνώρισε η μεταπολιτευτική Ελλάδα. Εκατοντάδες μέλη και υποστηρικτές, δεκάδες ενέργειες ετησίως, εκατοντάδες εμπρησμοί και βομβιστικές επιθέσεις σε αμερικανικούς, νατοϊκούς, κρατικούς και καπιταλιστικούς στόχους.
Δεν ήταν μια μικρή συνωμοτική ομάδα όπως η 17Ν, αλλά μια οργάνωση με ευρύτερη βάση, εμπνευσμένη από τα ευρωπαϊκά κινήματα πόλης (Ερυθρές Ταξιαρχίες, RAF κ.ά.) αλλά προσαρμοσμένη στις ελληνικές συνθήκες.Ο ΕΛΑ δεν περιορίστηκε σε αντι-αμερικανικές ενέργειες. Χτύπησε τράπεζες, πολυεθνικές, υπουργεία, αστυνομικά τμήματα και σύμβολα του κράτους-καπιταλισμού. Πάντα με προκηρύξεις που εξηγούσαν πολιτικά τους λόγους κάθε ενέργειας. Πάντα με σαφή αντιιμπεριαλιστική και αντικαπιταλιστική γραμμή.
Σήμερα, 51 χρόνια μετά, η πρώτη ενέργεια του ΕΛΑ στην Ελευσίνα παραμένει ένα σημείο αναφοράς για όσους δεν δέχονται ότι η «δημοκρατία» του κοινοβουλευτισμού και του ΝΑΤΟ είναι το τέλος της ιστορίας. Σε μια εποχή όπου ο ιμπεριαλισμός συνεχίζει να οργανώνει πολέμους, βάσεις και οικονομική λεηλασία, η μνήμη αυτής της πρώτης φλόγας υπενθυμίζει ότι πάντα υπάρχουν άνθρωποι που αρνούνται την υποταγή.Ο Επαναστατικός Λαϊκός Αγώνας δεν ήταν «τρομοκρατία» για τους από κάτω. Ήταν μια προσπάθεια να δοθεί συνέχεια στον αγώνα ενάντια στην εξάρτηση, την εκμετάλλευση και την καταστολή – με τα μέσα που επέβαλλαν οι συνθήκες εκείνης της εποχής. Προφανώς είναι συζητήσιμο κατά πόσο οι ένοπλες οργανώσεις μειοψηφιής βίας συνεισφέρουν στην ανάπτυξη του ταξικού κινήματος, μια κουβέντα που ξεφεύγει απ’ αυτό το ποστ. Το δεδομένο για μας είναι ότι αυτές οι οργανώσεις είναι μέρος του επαναστατικού κοινήματος για την κοινωνική απελευθέρωση.
0 Comments