Σαν σήμερα, στις 21 Μάη 2018, “έφυγε” ο Χάρρυ Κλυνν.
Και μαζί του έμοιαζε να κλείνει μια ολόκληρη εποχή. Οχι μόνο της σάτιρας, αλλά μιας Ελλάδας όπου το γέλιο μπορούσε ακόμα να είναι επικίνδυνο.
Γιατί ο Χάρρυ Κλυνν δεν ήταν απλώς ένας κωμικός.
Ηταν κοινωνικό φαινόμενο.
Ηταν ο άνθρωπος που πήρε τη λαϊκή αγανάκτηση, την απογοήτευση, τη φτώχεια, τη γελοιότητα της εξουσίας και τα έκανε σατιρική τέχνη. Με τρόπο ωμό, λαϊκό, αθυρόστομο πολλές φορές, αλλά πάντα αληθινό.
Σε μια χώρα που έμαθε να κρύβει τη σαπίλα κάτω από εθνικές κορώνες, τηλεοπτικές φανφάρες και ψεύτικη ευπρέπεια, ο Χάρρυ Κλυνν ερχόταν να τα γκρεμίσει όλα με ένα βλέμμα, μια γκριμάτσα και μια ατάκα.
Ξεγύμνωνε πολιτικούς, παπάδες, νεόπλουτους, τηλεοπτικά σκουπίδια, μικροαστικές αυταπάτες και εθνικούς μύθους χωρίς να χαρίζεται σε κανέναν.
Και το πιο σημαντικό;
Δεν σατίριζε «από πάνω». Δεν κοιτούσε τον λαό αφ’ υψηλού όπως κάνουν σήμερα τόσοι τηλεοπτικοί δήθεν σατιρικοί. Ηταν κομμάτι αυτού του κόσμου. Μιλούσε τη γλώσσα του, κουβαλούσε τις αντιφάσεις του, τις αγωνίες του, την οργή του.
Γι’ αυτό και αγαπήθηκε τόσο βαθιά.
Οι δίσκοι του, οι κασέτες του, οι παραστάσεις του έγιναν σχεδόν λαϊκή τελετουργία σε σπίτια, καφενεία και παρέες. Ολόκληρες γενιές μεγάλωσαν επαναλαμβάνοντας ατάκες του που έμοιαζαν αστείες αλλά στην πραγματικότητα ήταν πολιτικά δηλητηριώδεις.
Κι αν ξαναδεί κανείς σήμερα τον «Αλαλούμ», τον «Τραμπάκουλα», τον «Δοξάστε με» ή τόσες άλλες δουλειές του, θα διαπιστώσει κάτι τρομακτικό:ότι πολλές φορές έμοιαζε να προβλέπει τη σημερινή Ελλάδα.
Την Ελλάδα της τηλεοπτικής εξαχρείωσης.
Την Ελλάδα της πολιτικής απάτης.
Την Ελλάδα της γελοιότητας που παρουσιάζεται σαν κανονικότητα.
Ο Χάρρυ Κλυνν δεν ήταν “ουδέτερος”.
Είχε ταξικό ένστικτο.
Ηξερε ποιος πληρώνει πάντα τον λογαριασμό και ποιοι παριστάνουν τους σωτήρες πάνω στα ερείπια.
Και ίσως γι’ αυτό παραμένει τόσο επίκαιρος.
Γιατί σήμερα, μέσα στη γενικευμένη αποχαύνωση, λείπει ακριβώς αυτό: μια σάτιρα που να μη χαϊδεύει την εξουσία αλλά να τη διαλύει.
Μια σάτιρα που να μην είναι χορηγούμενο τηλεοπτικό προϊόν αλλά λαϊκή κραυγή.
Οχτώ χρόνια μετά τον θάνατό του, ο Χάρρυ Κλυνν εξακολουθεί να θυμίζει πως το γέλιο μπορεί να γίνει όπλο.
Και αυτό είναι κάτι που κάθε εξουσία φοβόταν πάντα.
0 Comments