Του Γ.Γ
Η απόφαση να επιστρέψει στη φυλακή ο υπέργηρος Αλέξανδρος Γιωτόπουλος δεν μπορεί παρά να προκαλεί έντονο προβληματισμό σε κάθε άνθρωπο που εξακολουθεί να θεωρεί ότι η αστική Δικαιοσύνη οφείλει να λειτουργεί με γνώμονα τον νόμο, την αναλογικότητα και τον στοιχειώδη ανθρωπισμό.
Δεν είναι ανάγκη να συμφωνεί κανείς με τις πολιτικές απόψεις, τις επιλογές ή τη διαδρομή του συγκεκριμένου κρατούμενου για να αναγνωρίσει το αυτονόητο: όταν ένας άνθρωπος προχωρημένης ηλικίας, με σοβαρά προβλήματα υγείας, οδηγείται ξανά πίσω από τα σίδερα, η κοινωνία έχει κάθε δικαίωμα να αναρωτηθεί αν υπηρετείται η δικαιοσύνη ή η εκδίκηση.
Το ελληνικό σωφρονιστικό σύστημα έχει αποδείξει πολλές φορές ότι μπορεί να επιδείξει αξιοσημείωτη ευελιξία όταν πρόκειται για οικονομικά ισχυρούς, για πρόσωπα με διασυνδέσεις ή για υποθέσεις που δεν αγγίζουν τις ευαισθησίες του κράτους και των μηχανισμών του. Όταν όμως στο επίκεντρο βρίσκεται ένας κρατούμενος που έχει ταυτιστεί, στη συνείδηση της εξουσίας, με τον «εσωτερικό εχθρό», τότε οι ίδιες αρχές μοιάζουν να εξαφανίζονται.
Η υπόθεση Γιωτόπουλου αναδεικνύει για μια ακόμη φορά μια βαθύτερη παθογένεια: την τάση τμημάτων του κρατικού μηχανισμού να αντιμετωπίζουν ορισμένους κρατούμενους όχι ως υποκείμενα δικαιωμάτων αλλά ως πρόσωπα που πρέπει να τιμωρούνται διαρκώς, ακόμη και όταν η ποινή που τους έχει επιβληθεί έχει προ πολλού ξεπεράσει τα όρια της φυσικής και ηθικής εξόντωσης.
Η Δικαιοσύνη δεν κρίνεται όταν είναι αυστηρή απέναντι στους αδύναμους. Κρίνεται όταν μπορεί να εφαρμόζει τους ίδιους κανόνες για όλους, χωρίς ιδεολογικές προκαταλήψεις, χωρίς πολιτικά φίλτρα, χωρίς το πάθος της εκδίκησης. Και ακριβώς γι’ αυτό η συγκεκριμένη απόφαση γεννά εύλογες απορίες και δικαιολογημένη οργή.
Γιατί όσο περισσότερο η ποινική αντιμετώπιση ενός ανθρώπου μοιάζει να υπαγορεύεται από το παρελθόν του και από το συμβολικό φορτίο που του αποδίδουν οι μηχανισμοί εξουσίας, τόσο απομακρυνόμαστε από την έννοια του κράτους δικαίου και πλησιάζουμε σε μια λογική παραδειγματικής τιμωρίας.
Και η παραδειγματική τιμωρία δεν είναι δικαιοσύνη.
Είναι εκδίκηση μεταμφιεσμένη σε δικαστική απόφαση.
Δεν είναι τυχαίο ότι σύμφωνα με έρευνα της Public Issue (Μάρτης 2025), μόλις το 24% των Ελλήνων εμπιστεύεται την αστική Δικαιοσύνη.
0 Comments