Ούτε οι πανηγυρικές ανακοινώσεις του ισραηλινού στρατού ούτε η ασταμάτητη δυτική προπαγάνδα μπορούν πλέον να κρύψουν αυτό που εξελίσσεται μπροστά στα μάτια όλων: ο στρατός της κατοχής εμφανίζει πλέον σοβαρά σημάδια αποσύνθεσης.

Χθες, περίπου εκατό στρατιώτες του τάγματος Tzabar της διαβόητης Ταξιαρχίας Γκιβάτι εγκατέλειψαν χωρίς άδεια τη βάση Sde Teiman, στη νότια έρημο του Νεγκέβ. Δεν πήραν μαζί τους όπλα. Τα άφησαν πίσω. Πήραν μόνο τα προσωπικά τους αντικείμενα και βγήκαν από τη βάση τραγουδώντας συνθήματα κατά των αξιωματικών τους.

Η αφορμή μοιάζει σχεδόν γελοία. Ο διοικητής του τάγματος αποφάσισε να σπάσει με βαριοπούλα τις μεταλλικές πινακίδες («πογκίμ») που είχαν στήσει οι ίδιοι οι στρατιώτες ως σύμβολα της μονάδας τους. Το ισραηλινό επιτελείο έσπευσε να μιλήσει για «μη εγκεκριμένες παραδόσεις» και «σοβαρό πειθαρχικό επεισόδιο», έδωσε διορία επιστροφής και απείλησε τους συμμετέχοντες με καταγραφή ως λιποτακτών. Οι περισσότεροι επέστρεψαν, μία διμοιρία παραμένει εκτός μονάδας και το τάγμα τέθηκε προσωρινά εκτός επιχειρησιακής ετοιμότητας.

Όμως όποιος πιστεύει ότι εκατό πάνοπλοι στρατιώτες εγκαταλείπουν μια στρατιωτική βάση για… μερικές πινακίδες, απλώς αρνείται να δει την πραγματικότητα.

Η Γκιβάτι δεν είναι οποιαδήποτε μονάδα. Είναι μία από τις πιο διαβόητες ταξιαρχίες του ισραηλινού στρατού, πρωταγωνίστρια στις επιχειρήσεις ισοπέδωσης της Γάζας, με βαρύ ιστορικό εγκλημάτων κατά του παλαιστινιακού λαού. Αν ακόμη και σε αυτή τη μονάδα η πειθαρχία αρχίζει να διαλύεται, τότε το πρόβλημα δεν είναι οργανωτικό. Είναι πολιτικό, κοινωνικό και βαθιά υπαρξιακό για τον ίδιο τον μηχανισμό της κατοχής.

Το περιστατικό δεν έρχεται από το πουθενά.

Πριν από την 7η Οκτώβρη 2023, ο μέσος όρος αυτοκτονιών εν ενεργεία στρατιωτών στον ισραηλινό στρατό ήταν περίπου δώδεκα τον χρόνο.

Το 2024 καταγράφηκαν 21 αυτοκτονίες.

Το 2025 ο αριθμός ανέβηκε στις 22 – το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων δεκαπέντε ετών.

Και το 2026, πριν ακόμη ολοκληρωθεί ο Ιούλιος, τουλάχιστον 16 εν ενεργεία στρατιώτες έχουν αυτοκτονήσει, ενώ άλλοι εννέα που πολέμησαν στη Γάζα έβαλαν τέλος στη ζωή τους μετά την αποστράτευσή τους.

Το πιο αποκαλυπτικό στοιχείο είναι ότι σχεδόν οκτώ στους δέκα αυτόχειρες του 2024 ήταν μάχιμοι στρατιώτες. Όχι προσωπικό γραφείου. Άνθρωποι που γύρισαν από τη Γάζα, από τον Λίβανο, από ατέλειωτους κύκλους επιστράτευσης, κουβαλώντας εικόνες που δεν μπορούν να σβηστούν.

Ακόμη και ισραηλινές πηγές, ακόμη και η Haaretz, μιλούν πλέον ανοιχτά για έκρηξη μετατραυματικού στρες, ψυχική κατάρρευση, εξάντληση και υπηρεσίες ψυχολογικής υποστήριξης που αδυνατούν να ανταποκριθούν στις ανάγκες ενός στρατεύματος βυθισμένου σε έναν αδιάκοπο πόλεμο.

Αυτή είναι η πραγματική εικόνα πίσω από τον μύθο του «ηθικότερου στρατού του κόσμου».

Ένας στρατός που επί δεκαετίες εκπαιδεύεται να επιβάλλει κατοχή, να φυλακίζει έναν ολόκληρο λαό, να βομβαρδίζει πόλεις, να ισοπεδώνει νοσοκομεία, σχολεία και προσφυγικούς καταυλισμούς, δεν μπορεί να βγει αλώβητος από τα εγκλήματα που διαπράττει. Η βαρβαρότητα δεν συντρίβει μόνο τα θύματά της. Διαβρώνει και τους ίδιους τους εκτελεστές της.

Η δυτική προπαγάνδα θα συνεχίσει να μιλά για «κρίση ηθικού», για «κόπωση» ή για «δυσκολίες ενός παρατεταμένου πολέμου». Πρόκειται για την κλασική προσπάθεια να αποπολιτικοποιηθεί ένα βαθιά πολιτικό φαινόμενο.

Η αλήθεια είναι διαφορετική.

Κανένας στρατός κατοχής δεν μπορεί να διατηρεί επ’ άπειρον την εικόνα του αήττητου. Η ιστορία το έχει αποδείξει από την Αλγερία μέχρι το Βιετνάμ και από το Αφγανιστάν μέχρι το Ιράκ. Όσο περισσότερο διαρκεί ένας αποικιακός πόλεμος, τόσο περισσότερο ο κατακτητής μεταφέρει την κρίση στο εσωτερικό του.

Οι ρωγμές εμφανίζονται πρώτα στις συνειδήσεις, μετά στην πειθαρχία και τέλος στον ίδιο τον κρατικό μηχανισμό.

Η μαζική αποχώρηση των στρατιωτών της Γκιβάτι, η αλματώδης αύξηση των αυτοκτονιών, η εξάντληση των επιστρατευμένων και η αμφισβήτηση της στρατιωτικής ηγεσίας δεν είναι μεμονωμένα περιστατικά. Είναι διαφορετικές εκφράσεις της ίδιας κρίσης.

Μιας κρίσης που δεν γεννήθηκε από τις… μεταλλικές πινακίδες ενός στρατοπέδου.

Γεννήθηκε στα ερείπια της Γάζας.

Και όσο ο παλαιστινιακός λαός συνεχίζει να αντιστέκεται, τόσο θα βαθαίνουν οι ρωγμές στο οικοδόμημα της κατοχής.

Γιατί η ιστορία έχει έναν αμείλικτο κανόνα: κανένας στρατός κατοχής δεν ηττάται μόνο στο πεδίο της μάχης. Ηττάται πρώτα στο εσωτερικό του.