Η παρουσίαση της έρευνας για την αξιολόγηση των ελληνικών ΜΜΕ στο πως προωθούν την ένταξη των μεταναστών και αποτυπώνουν την πολυπολιτισμικότητα της ελληνικής κοινωνίας, την περασμένη βδομάδα, δεν θα μπορούσε να συμπέσει με πιο αποκαλυπτική συγκυρία:

έγινε ότι είχε ξεκινήσει το νέο αστυνομικό επεισόδιο «επιχείρηση σκούπα» με «απορρίμματα», για αρχή, τους μετανάστες χωρίς χαρτιά που στη συνέχεια επεκτάθηκε στους τοξικομανείς- βαποράκια και στην πορνεία.

Μία επιχείρηση εναρμονισμένη με την πάγια κυβερνητική πολιτική ανεξαρτήτως χρώματος που χρησιμοποιεί την καταστολή για να κρύψει κάτω από το χαλί τα προβλήματα που δεν επιθυμεί να επιλύσει- κι ας θεσμοθετεί αναγκαστικά λόγω ευρωπαϊκών δεσμεύσεων κανόνες που ουδέποτε εφαρμόζει. Μία παράπλευρη απώλεια αυτού του προεκλογικού υπερθεάματος ακροδεξιάς έμπνευσης, έγινε εμφανής, στην ημερίδα, καθώς οι καθόλα νόμιμοι μετανάστες που είτε συνέβαλαν στην εκπόνηση της έρευνας, είτε παραβρέθηκαν ως σχολιαστές και ακροατές ήταν έντρομοι ή οργισμένοι και πάντως εφοδιασμένοι με το διαβατήριο και την άδεια παραμονής τους για να τολμήσουν να βγουν από το σπίτι τους. Και ας ζούνε ακόμη και 20 χρόνια ορισμένοι σε αυτήν τη χώρα, συνεισφέροντας ένσημα σε ασφαλιστικά ταμεία τα οποία πληρώνουν όχι για να πάρουν ποτέ σύνταξη, αλλά μόνο και μόνο για να μπορούν να έχουν στα χέρια τους την πολυπόθητη και συνήθως ληγμένη, λόγω γραφειοκρατίας, άδεια παραμονής.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, ίσως δεν αποτελεί έκπληξη το γεγονός ότι η εικόνα των μεταναστών που εμφανίζεται σε μια ενδεικτική μερίδα των ελληνικών ΜΜΕ είναι τις περισσότερες φορές αρνητική, σύμφωνα με τα αποτελέσματα από το ερευνητικό πρόγραμμα MEDIVA που διενεργήθηκε παράλληλα σε εξι ευρωπαϊκές χώρες.

Για την ακρίβεια, τις τρεις στις τέσσερις φορές που υπάρχει αναφορά σε μετανάστες αυτή θα αφορά «τα προβλήματα που δημιουργούν, τους κινδύνους που εγκυμονούν ή τις άδικες πράξεις που διαπράττουν» όπως επισήμανε η ερευνήτρια Έντα Γκέμι.

Άλλωστε οι κύριες πηγές των σχετικών ειδήσεων είναι κυβερνητικές ενω εξαίρεση αποτελεί η διασταύρωσή τους με άλλους φορείς ή οργανώσεις μεταναστών.

Κι ας καταγράφηκε η ειδησεογραφία σε περισσότερο νηφάλιες χρονικές περιόδους και συγκεκριμένα τα διαστήματα 23-29 Νοεμβρίου 2011, 25-31 Ιανουαρίου και 7-28 Φεβρουαρίου του 2012.

Έτσι κι αλλιώς ο χώρος που δόθηκε για μεταναστευτικά θέματα στις υπο διερεύνηση περιόδους ήταν ελάχιστος και κυμάνθηκε από το 1-2,3% του συνόλου των ειδήσεων σε όλα τα μέσα που εξετάστηκαν και ήταν οι εφημερίδες «Καθημερινή», «Ελεύθερος Τύπος» και «Πρώτο Θέμα», οι τηλεοπτικοί σταθμοί ΜEGA και ΝΕΤ και η ειδησεογραφική πύλη in.gr.

Είναι χαρακτηριστικό ότι στο έντυπο με τις περισσότερες αναφορές σε μεταναστευτικά θέματα (2,3%) όλες οι αναφορές είχαν αρνητική χροιά (100%), ενώ ο τηλεοπτικός σταθμός με τις λιγότερες αναφορές σε μεταναστευτικά θέματα (1%) είχε και τις περισσότερες θετικές απεικονίσεις μεταναστών (57%). Ελάχιστες έως μηδαμινές είναι και οι περιπτώσεις που οι ίδιοι οι μετανάστες μιλάνε για αυτά που τους αφορούν και πάντως ο λόγος δεν τους δόθηκε σε όλα τα μέσα, ενώ δεν ακούγονται ποτέ σε θέματα γενικότερου ενδιαφέροντος.

Πέρα από την ποιοτική και ποσοτική ανάλυση του περιεχομένου των ειδήσεων η έρευνα αξιολόγησε και τις συνεντεύξεις των στελεχών στα Μέσα, από τις οποίες διαπιστώνεται έλλειψη εξειδίκευσης των δημοσιογράφων που ασχολούνται με σχετικά θέματα, απολύτως καμία μέριμνα σε ζητήματα πρόσληψης και απασχόλησης για μια περισσότερο αντιπροσωπευτική «ανθρωπογεωγραφία» στα Μέσα που να ανταποκρίνεται στην κοινωνική σύνθεση της ελληνικής κοινωνίας, απουσία πρακτικών κατάρτισης και επιμόρφωσης για την εξισορροπημένη κάλυψη θεμάτων διαφορετικότητας αλλά και παραλείψεις σε θέματα δεοντολογίας: λόγοι για τους οποίους η αξιολόγηση των ελληνικών μέσων συγκεντρώνει πολύ χαμηλή βαθμολογία.

Η απουσία σοβαρής πολιτικής για τη μετανάστευση και το γεγονός ότι η πολιτική ατζέντα ή η πολιτική που ακολουθεί το κάθε Μέσο καθορίζουν το πλαίσιο προσέγγισης του θέματος αναδείχθηκαν στη συζήτηση που ακολούθησε με τους δημοσιογράφους Αλεξάνδρα Χρηστακάκη, Μαρία Δεληθανάση, Τάσο Τέλογλου, Νίκο Άγο και την υπογράφουσα. Χωρίς να υποτιμηθεί ο ρόλος των ΜΜΕ και οι ευθύνες τους στην προβολή του ξενοφοβικού λόγου και της ρητορικής του μίσους.
Το προγραμμα ΜΕDIVA που διενεργήθηκε παράλληλα σε έξι χώρες, συντονίζει το Robert Schuman Centre for Advanced Studies με επιστημονική υπεύθυνη την καθηγήτρια Άννα Τριανταφυλλίδου ενώ η ημερίδα συνδιοργανώθηκε με το Ελληνικό Ίδρυμα Ευρωπαϊκής και Εξωτερικής Πολιτικής (ΕΛΙΑΜΕΠ).

Ολόκληρη η έρευνα είναι διαθέσιμη στον ιστότοπο http://mediva.eui.eu

Πηγή